Bài thơ thần "Nam quốc sơn hà" và sức mạnh tâm lý chiến
Bản tuyên ngôn độc lập đầu tiên của dân tộc và nghệ thuật khích lệ tinh thần quân sĩ
Trong cuộc chiến gay go trên phòng tuyến sông Như Nguyệt, khi quân Tống liên tục tiến công còn quân ta gặp nhiều áp lực, Lý Thường Kiệt đã sử dụng một vũ khí tâm lý đặc biệt. Đêm đến, ông sai người vào đền thờ Trương Hống, Trương Hát bên bờ sông, giả làm thần linh đọc vang bài thơ "Nam quốc sơn hà".
Bài thơ bốn câu bằng chữ Hán: "Nam quốc sơn hà Nam đế cư / Tiệt nhiên định phận tại thiên thư / Như hà nghịch lỗ lai xâm phạm / Nhữ đẳng hành khán thủ bại hư" (Sông núi nước Nam vua Nam ở / Rõ ràng đã định tại sách trời / Cớ sao lũ giặc sang xâm phạm / Chúng mày nhất định sẽ bãi rơi).
Giọng đọc uy nghiêm vang vọng trong đêm tối đã tác động mạnh mẽ đến tinh thần hai bên. Đối với quân sĩ Đại Việt, bài thơ là lời khẳng định chủ quyền thiêng liêng, tiếp thêm sức mạnh thần kỳ và niềm tin tuyệt đối vào chiến thắng. Đối với quân Tống, bài thơ reo rắc sự sợ hãi, hoang mang vì tin rằng người Nam có thần linh giúp sức. "Nam quốc sơn hà" không chỉ là một đòn tâm lý chiến xuất sắc mà còn được coi là bản Tuyên ngôn Độc lập đầu tiên của dân tộc Việt Nam.
Bài 8
Tiêu đề bài viết: Trận chiến sông Như Nguyệt: Đập tan ý chí xâm lược của quân Tống
Mô tả ngắn: Cuộc phản công chiến lược đánh bại hoàn toàn đạo quân xâm lược Tống năm 1077.
Thời kỳ lịch sử: Thời Lý (Thế kỷ XI)
Nội dung chi tiết: Đầu năm 1077, 10 vạn quân chiến đấu và 20 vạn dân phu Tống do Quách Quỳ, Triệu Tiết chỉ huy đã tràn sang Đại Việt nhưng bị khựng lại hoàn toàn trước phòng tuyến sông Như Nguyệt. Nhiều lần quân Tống cố gắng bắc cầu phao vượt sông nhưng đều bị quân Đại Việt đánh bật trở lại với thiệt hại nặng nề.
Sau nhiều tháng bị cầm chân, quân Tống rơi vào tình cảnh thiếu lương thực, thời tiết nóng bức sinh ra dịch bệnh, lực lượng suy giảm nghiêm trọng. Nhận thời cơ chiến lược đã đến, Lý Thường Kiệt quyết định mở cuộc phản công quy mô lớn. Trong một đêm tối, ông tổ chức lực lượng thủy bộ bất ngờ vượt sông, đánh thẳng vào các đại bản doanh của địch.
Cuộc tập kích bất ngờ và dũng mãnh khiến quân Tống hoảng loạn, thương vong hàng vạn người. Trận phản công trên sông Như Nguyệt đã đập tan hoàn toàn ý chí tiếp tục chiến đấu của Quách Quỳ, buộc tướng Tống phải chấp nhận thương lượng để rút quân về nước, kết thúc thắng lợi cuộc kháng chiến chống Tống bảo vệ độc lập dân tộc.
