Bản hòa tấu thép giữa "tọa độ lửa": Kỳ tích vạch nhiễu tìm thù, vít cổ siêu pháo đài bay B-52 của Tiểu đoàn 72
rong lịch sử chiến tranh hiện đại thế giới, hiếm có cuộc đụng độ nào không cân sức nhưng lại mang về chiến thắng chói lọi như chiến dịch 12 ngày đêm "Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không" cuối năm 1972. Bấy giờ, đế quốc Mỹ mang đến bầu trời miền Bắc một thứ vũ khí được mệnh danh là "bất khả chiến bại", "siêu pháo đài bay" B-52. Chúng mang theo hàng chục tấn bom đạn và hệ thống gây nhiễu điện tử khổng lồ, hòng đưa Hà Nội "trở về thời kỳ đồ đá". Thế nhưng, huyền thoại ấy đã bị đập tan bởi ý chí thép và trí tuệ vô song của những người lính tên lửa Việt Nam, mà tiêu biểu là chiến công rực rỡ của Kíp chiến đấu Tiểu đoàn 72, Trung đoàn 285.
Đêm 27 tháng 12 năm 1972, không khí bầu trời Hà Nội đặc quánh lại vì hơi bom và tiếng gầm rú của máy bay địch. Trên màn hình radar của lực lượng phòng không, những dải nhiễu điện tử của Mỹ phủ trắng xóa, che giấu hoàn toàn đường bay của B-52. Đối với lính tên lửa, việc không nhìn thấy mục tiêu chẳng khác nào chiến đấu trong trạng thái bị bịt mắt. Áp lực ngàn cân đè nặng lên vai kíp chiến đấu trong xe điều khiển chật hẹp của Tiểu đoàn 72.
Bằng kinh nghiệm dày dạn và nhãn quan chiến thuật sắc bén, Tiểu đoàn trưởng Phạm Văn Chắt đã bình tĩnh chỉ huy toàn kíp bám sát tình hình. Sĩ quan điều khiển Nguyễn Văn Dũng cùng ba trắc thủ dạn dày kinh nghiệm là Tạ Duy Hùng (góc tà), Lê Đình Kim (phương vị) và Nguyễn Trọng Thu (cự ly) dán chặt mắt vào màn hình. Họ vận dụng kỹ thuật "vạch nhiễu tìm thù", tập trung cao độ để phát hiện ra những dải sáng mờ nhạt li ti chuyển động giữa một mớ hỗn độn của nhiễu tín hiệu.
"Mục tiêu! Phương vị 320, cự ly 30km, độ cao 10.000m!". Tiếng báo cáo dõng dạc vang lên. Không bỏ lỡ cơ hội ngàn vàng, lệnh tiêu diệt được ban ra. Hai quả tên lửa SAM-2 rời bệ phóng, xé toạc màn đêm đặc quánh của Hà Nội, vút lên không trung với quỹ đạo hình vòng cung đỏ rực.
Trong xe điều khiển, cả kíp chiến đấu nín thở, hai tay sĩ quan điều khiển Nguyễn Văn Dũng bóp chặt cần lái, gò quỹ đạo đạn bám sát dải nhiễu. Ba trắc thủ quay tay luân bám mục tiêu bằng phương pháp "ba điểm" (phương pháp điều khiển thủ công đòi hỏi sự phối hợp nhịp nhàng đến độ hoàn hảo).
Một tiếng nổ kinh thiên động địa chấn động cả bầu trời Thủ đô! Quả đạn tên lửa đã đánh trúng đích. Chiếc siêu pháo đài bay B-52 - niềm tự hào của không lực Hoa Kỳ - bốc cháy rực rỡ như một ngọn đuốc khổng lồ, mất kiểm soát và lao cắm đầu xuống khu vực làng hoa Ngọc Hà, chìm nghỉm một nửa dưới lòng hồ Hữu Tiệp. Đáng kinh ngạc hơn, chiếc máy bay bị tiêu diệt trước khi kịp cắt bom, cứu mạng hàng ngàn người dân vô tội của Hà Nội đêm hôm ấy.
Chiến công của kíp chiến đấu Tiểu đoàn 72 không chỉ là một nét son chói lọi trong chiến dịch 12 ngày đêm lịch sử, mà còn là bản hòa tấu thép của tinh thần đồng đội, của sự thông minh, mưu trí và lòng quả cảm tuyệt vời. Đó là minh chứng hùng hồn cho chân lý: Sức mạnh quân sự tối tân đến đâu cũng phải khuất phục trước sức mạnh của ý chí và lòng yêu nước của con người Việt Nam. Xác chiếc B-52 tại hồ Hữu Tiệp ngày nay vẫn còn đó, là một bảo tàng lịch sử sống động, tiếp tục kể mãi cho các thế hệ thanh niên về một thời hoa lửa oai hùng.
