Bản hùng ca thầm lặng của một trí thức yêu nước

Khi nhắc đến "Thời hoa lửa" của Vĩnh Long, người ta thường nhớ đến những trận đánh đẫm máu, nhưng ít ai biết rằng để có những chiến thắng đó, cần những người lãnh đạo có cái đầu lạnh và trái tim ấm áp như cụ Nguyễn Văn Thiệt.

Từ người trí thức đến con đường cách mạng Sinh ra trong một gia đình có truyền thống tại Tam Bình, cụ Nguyễn Văn Thiệt sớm giác ngộ lý tưởng. Những năm 1930, khi thực dân Pháp đàn áp tàn khốc, ông đã đứng vào hàng ngũ của Đảng, tham gia lãnh đạo các cuộc đấu tranh của nông dân Vĩnh Long. Đối với ông, cách mạng không chỉ là cầm súng, mà là thức tỉnh lòng dân.

Vị Bí thư trong "đêm trường" Mỹ - Diệm Giai đoạn sau Hiệp định Giơ-ne-vơ (1954) là thời kỳ vô cùng ác liệt tại Vĩnh Long. Địch thực hiện chiến dịch "tố cộng, diệt cộng" đẫm máu. Chính trong lúc khó khăn nhất, cụ Nguyễn Văn Thiệt trên cương vị Bí thư Tỉnh ủy đã bám trụ lại chiến trường, sống trong lòng dân, dưới những căn hầm bí mật ven sông Long Hồ để duy trì ngọn lửa cách mạng.

Ông đặc biệt xuất sắc trong công tác binh vận. Với phong thái ung dung, lời lẽ sắc bén nhưng thấu tình đạt lý, ông đã cảm hóa được nhiều binh lính và sĩ quan trong hàng ngũ đối phương, giúp bảo vệ lực lượng và tạo tiền đề cho phong trào Đồng Khởi sau này.

Sự hy sinh thầm lặng Cụ mất năm 1970, ngay giữa giai đoạn cuộc chiến đang ở bước ngoặt khốc liệt nhất. Dù không trực tiếp ngã xuống ngoài mặt trận với tay súng trên tay, nhưng cả cuộc đời lao tâm khổ tứ, bám trụ địa bàn gian khổ đã khiến sức khỏe ông cạn kiệt. Cụ qua đời trong niềm tiếc thương vô hạn của đồng bào Vĩnh Long – những người đã che chở cụ suốt bao năm tháng hoa lửa.

Ngày nay, tên của cụ được đặt cho một con đường lớn, sầm uất ngay trung tâm Phường 3, thành phố Vĩnh Long. Đó là sự ghi nhận của hậu thế đối với người Bí thư kiên trung.