BẢN HÙNG CA TRÊN DÒNG THẠCH HÃN

Có những dòng sông đi qua lịch sử bằng nước mắt và máu.

Sông Thạch Hãn ở Quảng Trị là một dòng sông như thế.

Mùa hè năm 1972, nơi đây không còn bình yên với những bãi bồi và hàng tre ven bờ. Bom đạn Mỹ và chính quyền Sài Gòn biến Quảng Trị thành chiến trường khốc liệt nhất cả nước.

Bầu trời đỏ lửa.

Đất rung chuyển ngày đêm.

Khói bom phủ kín Thành cổ.

Mỗi tấc đất nơi đây đều phải giành giật bằng máu.

Trong những người lính bước vào trận chiến năm ấy có Lê Bá Ước — một chàng trai mới ngoài đôi mươi.

Ông lên đường khi tuổi trẻ vừa bắt đầu.

Như hàng triệu thanh niên Việt Nam thời đó, ông gác lại sau lưng gia đình, quê hương và cả những ước mơ rất đỗi bình dị để đi theo tiếng gọi của Tổ quốc.

Bởi khi đất nước còn chia cắt, tuổi trẻ không cho phép mình đứng ngoài cuộc.

Khi đơn vị hành quân vào Quảng Trị, điều đầu tiên ông cảm nhận được là sự dữ dội của chiến tranh.

Bom rơi dày đặc đến mức mặt đất không còn nguyên vẹn.

Nhiều khu vực bị cày đi xới lại hàng chục lần mỗi ngày.

Có những người lính vừa đào xong công sự thì bom lập tức san phẳng.

Có những đồng đội vừa trò chuyện buổi sáng, chiều đã hóa thành đất mẹ.

Nhưng không ai lùi bước.

Bởi phía sau họ là miền Bắc.

Là nhân dân.

Là khát vọng thống nhất non sông.

Lê Bá Ước sau này kể lại rằng những ngày ở Thành cổ Quảng Trị, sự sống và cái chết chỉ cách nhau trong gang tấc.

Ban ngày chiến đấu.

Ban đêm vượt sông tiếp viện.

Nước sông Thạch Hãn mùa ấy đục đỏ phù sa và máu.

Nhiều chiến sĩ mãi mãi nằm lại dưới lòng sông khi chưa kịp đặt chân tới bờ Thành cổ.

Có những đêm, pháo sáng rực trời như ban ngày.

Tiếng bom, tiếng pháo, tiếng đất đá đổ sập hòa thành âm thanh dữ dội đến nghẹt thở.

Nhưng giữa khói lửa ấy, người lính trẻ vẫn giữ trong tim một niềm tin mãnh liệt:

Nhất định đất nước sẽ thống nhất.

Có lần, đơn vị của Lê Bá Ước bị vây ép dữ dội. Bom pháo dội liên tục suốt nhiều giờ liền. Công sự sụp đổ. Lương thực cạn dần.

Nhiều chiến sĩ bị thương nhưng không thể đưa ra ngoài.

Trong hoàn cảnh ấy, điều giữ cho họ đứng vững không chỉ là ý chí cá nhân.

Đó là tinh thần đồng đội.

Là niềm tin vào Đảng.

Là lời thề giữ Thành cổ bằng mọi giá.

Ông kể rằng có một người đồng đội trước lúc hy sinh đã nắm chặt tay mình và nói:

“Nếu còn sống, nhất định phải kể cho thế hệ sau biết rằng Quảng Trị đã được giữ bằng máu như thế nào.”

Câu nói ấy theo ông suốt cả cuộc đời.

81 ngày đêm chiến đấu ở Thành cổ Quảng Trị là 81 ngày đêm của lòng quả cảm phi thường.

Hàng vạn chiến sĩ đã ngã xuống.

Có những người chưa kịp biết yêu.

Có những người còn chưa một lần trở về quê nhà.

Họ nằm lại giữa lòng đất Quảng Trị để Tổ quốc được hồi sinh.

Sau chiến tranh, Lê Bá Ước trở về với đời thường nhưng ký ức về Thành cổ chưa bao giờ rời xa ông.

Ông dành nhiều năm đi tìm hài cốt đồng đội, gặp gỡ thân nhân liệt sĩ và kể lại những câu chuyện chiến tranh cho thế hệ trẻ.

Đối với ông, đó không chỉ là trách nhiệm của một cựu chiến binh.

Đó còn là cách giữ gìn sự thật lịch sử.

Bởi ông hiểu:

Nếu một dân tộc quên đi những người đã hy sinh cho mình, dân tộc ấy sẽ đánh mất cội nguồn.

Ngày nay, Thành cổ Quảng Trị không còn khói bom.

Dòng Thạch Hãn lặng lẽ trôi dưới những nhịp cầu mới.

Những hàng cây xanh mọc lên trên mảnh đất từng thấm máu biết bao người lính.

Nhưng mỗi mùa tri ân tháng Bảy, hàng ngàn người từ khắp mọi miền đất nước vẫn trở về Quảng Trị, thả hoa đăng xuống sông Thạch Hãn để tưởng nhớ những người đã nằm lại.

Những ngọn nến lung linh trên mặt nước giống như linh hồn của một thế hệ vẫn đang soi sáng hiện tại.

Trong bối cảnh hôm nay, khi có những luận điệu xuyên tạc lịch sử, phủ nhận sự hy sinh của quân và dân ta trong kháng chiến chống Mỹ cứu nước, thì những chứng nhân như Lê Bá Ước càng trở nên quý giá.

Bởi lịch sử không phải là những con số khô khan.

Lịch sử là máu thịt của con người.

Là tuổi thanh xuân gửi lại chiến trường.

Là những người lính đã ngã xuống mà không kịp nhìn thấy ngày đất nước thống nhất.

Câu chuyện của Lê Bá Ước cũng nhắc nhở thế hệ trẻ hôm nay rằng:

Yêu nước không chỉ là cảm xúc.

Yêu nước còn là trách nhiệm bảo vệ sự thật lịch sử, giữ gìn độc lập dân tộc và tiếp tục xây dựng đất nước giàu mạnh.

Tinh thần Thành cổ Quảng Trị hôm nay cần được tiếp nối bằng bản lĩnh trước những thông tin sai trái, bằng ý chí vươn lên trong học tập, lao động và bằng khát vọng cống hiến cho Tổ quốc.

Bởi khi dòng Thạch Hãn còn chảy, bản hùng ca của những người lính năm xưa sẽ còn sống mãi trong tâm hồn dân tộc Việt Nam.