BẢN TÌNH CA TRONG ĐỊA ĐẠO
Câu chuyện kể về thầy giáo trẻ tên luy, người đã rời bục giảng để gia nhập quân đội. Anh hy sinh khi dùng thân mình lấp lỗ châu mai để đồng đội xông lên trong một trận đánh giáp lá cà tại vùng đất thép Củ Chi. Mẹ của anh – Mẹ Năm – là một nữ giao liên mật, người đã đào hàng trăm mét địa đạo ngay dưới nền nhà mình để nuôi giấu cán bộ. Câu chuyện tôn vinh sự kết hợp giữa tri thức, lòng quả cảm và tình mẫu tử thiêng liêng trong cuộc chiến sinh tử.
Trong căn hầm tối om, sực mùi đất ẩm của địa đạo Củ Chi, Duy – anh lính trẻ vốn là thầy giáo dạy văn – đang nắn nót viết những dòng nhật ký dưới ánh đèn dầu lạc tù mù. Anh viết về những giờ lên lớp, về lũ học trò nhỏ và về người mẹ đang ngày đêm đào đất, tải lương nơi quê nhà.
Mẹ Năm, mẹ của Duy, là một "huyền thoại" ở vùng đất lửa này. Đôi bàn tay mẹ rớm máu vì đào đất, đôi vai mẹ chai sần vì gánh gạo nuôi quân. Nhà mẹ có một chiếc tủ thờ lớn, nhưng phía sau đó là lối xuống hầm bí mật. Mẹ bảo: "Đất này là của mình, mình phải giữ. Các con cứ yên tâm đánh giặc, cơm nước và hầm hào đã có mẹ lo."Trận càn lịch sử năm 1970, quân địch đổ quân ồ ạt vào vùng căn cứ. Duy cùng đơn vị bám trụ từng mét chiến hào. Khi một ổ súng máy của địch từ lô cốt phía trước khạc lửa dữ dội, chặn đứng hướng tiến công của quân ta, Duy đã tháo chiếc kính cận đặt vào túi áo ngực, rồi ôm bộc phá lao thẳng về phía mục tiêu."Vì độc lập, anh em tiến lên!" – Tiếng hô của Duy vang vọng giữa tiếng nổ chát chúa. Anh ngã xuống ngay trước cửa lô cốt, dùng hơi thở cuối cùng để mở đường máu cho đồng đội.Khi hòa bình lập lại, người ta tìm thấy cuốn nhật ký của Duy trong lòng địa đạo. Trang cuối cùng anh viết: "Mẹ ơi, con biết mẹ đang đào hầm ở phía trên kia. Con ở dưới này cũng đang giữ đất. Nếu con không về, mẹ hãy coi những học trò của con như con của mẹ nhé."Mẹ Năm nhận tấm bằng Mẹ Việt Nam Anh hùng và danh hiệu liệt sĩ của con trai trong một buổi chiều lộng gió. Mẹ không khóc, mẹ chỉ vuốt ve cuốn nhật ký sờn rách của con. Sau đó, mẹ dùng số tiền trợ cấp và sự giúp đỡ của chính quyền để sửa sang lại ngôi trường cũ nơi Duy từng dạy học. Mẹ bảo: "Thằng Duy nó yêu cái chữ lắm. Nó hy sinh để lũ trẻ được đi học, mẹ phải thay nó chăm lo cho chúng."Hằng ngày, người dân vẫn thấy một bà cụ tóc bạc phơ ngồi bên cửa sổ lớp học, nghe tiếng trẻ con đọc bài. Ánh mắt mẹ lấp lánh niềm vui, như thể thấy con trai mình đang đứng trên bục giảng, cười hiền hậu.Kết thúc: Địa đạo Củ Chi nay đã thành di tích, nhưng câu chuyện về "Thầy giáo binh nhì" và người Mẹ đào hầm vẫn được kể mãi. Họ là những anh hùng liệt sĩ đã hóa thân vào lòng đất mẹ, để từ đó, những mầm xanh tri thức và hòa bình được nảy nở, vươn cao.
