BÃO LỬA TRÊN ĐẤT MIỀN ĐÔNG VÀ BẢN TÌNH CA CHIẾN KHU Đ
Có những mảnh đất sinh ra đã mang trên mình sứ mệnh của bão lửa và huyền thoại. Đồng Nai — dải đất "miền Đông gian lao mà anh dũng" — không chỉ chép vào lịch sử dân tộc những dòng sông ngập mặn Rừng Sác, mà còn khắc dải mây trời Biên Hòa, vùng đại ngàn Chiến khu Đ thành những biểu tượng bất tử của ý chí quật cường. Mỗi lần ghé qua trung tâm thành phố Biên Hòa, nhìn cụm Tượng đài Chiến thắng Sân bay Biên Hòa kiêu hãnh vút lên không trung, hay tìm về thắp nén hương trên con đường mang tên nhà văn - chiến sĩ Lý Văn Sâm, tôi lại như được nghe nhịp đập thổn thức của một thời hoa lửa oanh liệt mà kiêu hãnh.
1. Từ ngọn lửa "tiêu thổ kháng chiến" đến trang văn miền Đông
Nếu lịch sử giữ lại tên tuổi của những vị tướng chỉ huy kiệt xuất nơi trận mạc, thì Đồng Nai cũng tự hào sinh ra những người con sẵn sàng thiêu rụi tài sản riêng để thắp lên ngọn lửa cách mạng cho quê hương. Người chiến sĩ, nhà văn Anh hùng ấy là Lý Văn Sâm (1921 – 2000), sinh ra tại làng Tân Nhuận, quận Tân Uyên, tỉnh Biên Hòa (nay thuộc tỉnh Đồng Nai).
Mùa thu tháng Tám năm 1945, khi lời kêu gọi tổng khởi nghĩa vang vọng khắp non sông, chàng thanh niên trí thức Lý Văn Sâm đã dấn thân vào phong trào Thanh niên Tiền phong. Bằng hành động kiên trung tột cùng, ông đã tự tay đốt cháy căn nhà của chính gia đình mình để thực hiện chủ trương "tiêu thổ kháng chiến", không cho quân xâm lược Pháp dùng làm chỗ trú chân.
· Trang văn giữa sương gió chiến khu: Trở thành cán bộ tuyên truyền của tỉnh Biên Hòa, ông xẻ dọc đại ngàn Chiến khu Đ, vừa cầm súng đánh giặc vừa cầm bút viết nên những tác phẩm bất hủ như Sương gió biên thùy, Kòn Trô, Sau dãy Trường Sơn... mang đậm không khí núi rừng và hào khí miền Đông gian lao.
· Trận phá nhà lao Tân Hiệp (02/12/1956): Khi bị giặc bắt giam tại Trung tâm Cai huấn Biên Hòa, ông cùng các đồng chí tù chính trị đã mưu trí lãnh đạo cuộc nổi dậy cướp súng, phá Trại giam Tân Hiệp, đưa hàng trăm cán bộ cách mạng trở về với căn cứ Chiến khu Đ tiếp tục cuộc trường chinh đánh Mỹ.
Cuộc đời của nhà văn Lý Văn Sâm là sự hòa quyện tuyệt đẹp giữa người trí thức lãng mạn và người chiến sĩ cách mạng kiên trung — người đã dùng cả máu, lửa và trang văn để tạc nên dáng hình Đồng Nai trong gian khó.
2. "Trận Trân Châu Cảng" trên bầu trời Sân bay Biên Hòa
Nói đến thời hoa lửa trên đất Đồng Nai, không thể không nhắc đến Chiến thắng Sân bay Biên Hòa đêm 31 tháng 10 năm 1964 — trận đánh làm rung chuyển cả Nhà Trắng và Lầu Ngũ Giác, được báo chí quốc tế thời đó ví như một "Trân Châu Cảng" của quân đội Mỹ ở Nam Việt Nam.
Sân bay Biên Hòa lúc bấy giờ là căn cứ không quân hỗn hợp hiện đại bậc nhất, sào huyệt của những "Thần sấm", "Con ma" và biệt đội pháo đài bay, được bảo vệ bởi hàng chục lớp rào kẽm gai, hệ thống ra-đa và lực lượng canh gác nghiêm ngặt. Nhận lệnh từ Bộ Chỉ huy Miền, lực lượng pháo binh giải phóng cùng quân dân Biên Hòa - Đồng Nai đã bí mật áp sát, bất ngờ trút cơn mưa pháo cối xuống đầu thù.
Hình ảnh minh họa: Biểu tượng Chiến thắng Sân bay Biên Hòa và Hào khí Đồng Nai thời hoa lửa
Thơ Bác Hồ khen ngợi chiến công Sân bay Biên Hòa:
"Uy danh lừng lẫy khắp năm châu;
Đạn cối tuôn cho Mỹ bể đầu;
Thành đồng trống thắng lay Lầu trắng;
Điện Biên, Mỹ chẳng phải chờ lâu."
Chỉ trong 30 phút bão lửa, ta đã phá hủy và làm hư hỏng 36 máy bay quân sự Mỹ (trong đó có hàng loạt máy bay ném bom B-57 hiện đại), thiêu rụi hàng triệu lít xăng dầu, tiêu diệt và làm thương vong hàng trăm tên giặc. Trận đánh ấy không chỉ phá hủy phương tiện chiến tranh hiện đại của đối phương, mà còn chứng minh một chân lý: Không một sức mạnh vũ khí tân tiến nào có thể quật ngã được chí khí quật cường của quân dân miền Đông gian lao.
3. Ngọn lửa soi đường cho thế hệ trẻ hôm nay
Thời gian có thể làm mờ đi những vết đạn trên tường gạch hay phủ rêu xanh lên những chiến hào năm cũ, nhưng ngọn lửa thiêng của lòng yêu nước thì chưa bao giờ tắt trên mảnh đất Đồng Nai. Từ sự hy sinh thầm lặng của những người lính vượt đại ngàn Chiến khu Đ, từ quyết định đốt nhà đi kháng chiến của nhà văn Lý Văn Sâm, đến bão lửa hào hùng trên sân bay Biên Hòa năm xưa... tất cả đã dệt nên một "bản hùng ca" thời hoa lửa vô cùng tráng lệ.
Là thế hệ trẻ sinh ra và lớn lên khi quê hương đã bình yên, đứng trước những trang sử vàng của tỉnh nhà, chúng tôi nhận thức rõ ràng rằng: Mỗi nhành cây, ngọn cỏ, mỗi con đường và ngôi trường hôm nay đều được đổi bằng máu xương, mồ hôi và tuổi thanh xuân của biết bao thế hệ cha anh. Viết tiếp "Câu chuyện thời hoa lửa" trong thời đại mới không phải là cầm súng ra trận, mà là biến lòng biết ơn sâu sắc thành động lực phấn đấu trong lao động, học tập và cống hiến. Chúng tôi nguyện đem sức trẻ, trí tuệ và tinh thần xung kích của tuổi trẻ Đồng Nai để giữ gìn truyền thống cách mạng, quyết tâm xây dựng quê hương Đồng Nai ngày càng giàu đẹp, văn minh và hiện đại!
