Bát Cháo Hành Giữa Trận Địa
Trong trận chiến khốc liệt tại thành cổ, đơn vị của Kiên bị vây chặt, lương thực cạn kiệt và anh bị thương nặng dẫn đến sốt cao. Trong cơn mê sảng, Kiên khao khát được ăn bát cháo hành của mẹ. Cảm động trước tình cảnh đó, bác sĩ quân y tên Tâm đã gom những hạt gạo cuối cùng và liều mình bò ra ngoài nhặt hành dại để nấu cho Kiên một ca cháo nóng. Bát cháo nghĩa tình ấy đã thắp lên trong Kiên ý chí sống mãnh liệt, dù người đồng đội dũng cảm sau đó đã hy sinh mà không thể cùng anh thực hiện lời hứa
Trận chiến bảo vệ thành cổ mùa hè năm ấy bước vào giai đoạn khốc liệt nhất. Đơn vị của Kiên bị vây chặt suốt năm ngày đêm. Lương thực cạn kiệt, nước uống phải chia nhau từng nắp bi đông đong đầy bụi đất.
Đêm xuống, mùi thuốc súng quyện với hơi đất ẩm nồng nặc. Kiên nằm co quắp trong hầm, đôi mắt trũng sâu vì thiếu ngủ. Anh bị một mảnh đạn găm vào đùi, vết thương bắt đầu nhiễm trùng khiến anh lên cơn sốt hầm hập. Trong cơn mê sảng, Kiên không mơ thấy chiến thắng hay huân chương, anh chỉ mơ thấy mẹ. Anh mơ thấy dáng mẹ nhỏ gầy bên bếp lửa hồng, tay bưng bát cháo hành hoa thơm phức."Mẹ ơi, con thèm cháo của mẹ quá...", Kiên thều thào trong vô thức.Sáng hôm sau, Kiên tỉnh dậy bởi một mùi hương rất lạ. Nó không phải mùi khét của thuốc đạn, mà là mùi thơm dịu ngọt của gạo mới. Anh ngơ ngác nhìn sang bên cạnh. Đồng đội của anh – bác sĩ quân y tên Tâm – đang bưng một chiếc ca nhôm sứt quai, khói bốc lên nghi ngút."Ăn đi cậu em. Cháo hành hẳn hoi đấy!", Tâm cười, đôi mắt thâm quầng ánh lên niềm vui.Kiên run rẩy đón lấy chiếc ca. Đó đúng là một ca cháo trắng loãng, bên trên có rắc vài cọng hành dại mọc rải rác ngoài giao thông hào mà Tâm đã liều mình bò đi hái giữa làn đạn tỉa của địch. Để có nhúm gạo này, Tâm đã gom góp từng hạt gạo rơi vãi ở đáy ba lô của cả tiểu đội.Húp từng thìa cháo nóng hổi, Kiên trào nước mắt. Bát cháo không có thịt, lạo xạo cả cát sỏi, nhưng đối với Kiên, đó là thứ cao lương mĩ vị nhất trần đời. Nó mang hương vị của sự sống, của tình đồng đội và thắp lên trong anh một ý chí sinh tồn mãnh liệt."Anh Tâm... nhất định tụi mình phải sống để về ăn cơm mẹ nấu nhé!", Kiên nghẹn ngào.Tâm không trả lời, chỉ vỗ mạnh lên vai Kiên rồi xách hòm cứu thương lao ra ngoài khi tiếng súng dồn dập trở lại. Lời hứa ấy họ không bao giờ cùng nhau thực hiện được nữa. Tâm đã ngã xuống ngay chiều hôm đó khi đang băng bó cho một thương binh trên mặt hào.Mấy chục năm trôi qua, Kiên giờ đã là một ông lão tóc bạc phơ. Mỗi năm đến ngày giỗ trận, ông không mâm cao cỗ đầy, chỉ tự tay nấu một bát cháo trắng loãng rắc ít hành tươi đặt lên bàn thờ. Khói hương nghi ngút quyện vào khói cháo, đưa ông trở về với góc hầm năm ấy, nơi tình người đã sưởi ấm tâm hồn những người lính giữa mùa đông dài của cuộc chiến.
