BCH Đoàn phường Nguyễn Uý (313)

ANH HÙNG LIỆT SĨ NGHIÊM XUÂN DANH - “CON MẮT THẦN” QUẢ

CẢM LUÔN BÁM SÁT KẺ THÙ

Trong những năm tháng khói lửa của dân tộc, giữa chiến trường khốc liệt với bom đạn và muôn vàn gian nguy, một người con của quê hương đã kiên cường chiến đấu, hiến dâng trọn tuổi xuân cho Tổ quốc, trở thành biểu tượng của lòng yêu nước và sự hy sinh cao cả – đó chính là Nghiêm Xuân Danh. Tên anh không chỉ gợi nhắc về một thời oanh liệt, mà còn âm thầm hun đúc trong thế hệ hôm nay niềm tự hào và ý chí vươn lên; những câu chuyện từ “người thật, việc thật” vẫn đang được gìn giữ, lan tỏa, như ngọn lửa tiếp sức để tuổi trẻ hôm nay sống xứng đáng và tiếp nối truyền thống ấy.

Tiểu sử đồng chí Nghiêm Xuân Danh

Nghiêm Xuân Danh, sinh năm 1952 ở làng Lương Đống, xã Kim Bình, huyện Kim Bảng, tỉnh Hà Nam. Năm 1971, đang là sinh viên năm thứ hai Khoa Sử của Đại học Tổng hợp Hà Nội, anh đã “xếp bút nghiên” tình nguyện cùng đông đảo sinh viên các trường đại học ở miền Bắc lên đường ra trận, anh xung phong vào Tiểu đoàn Tên lửa 77.

Liệt sỹ Anh hùng LLVT Nghiêm Xuân Danh

Vào quân ngũ được mấy tháng, chiến sĩ Nghiêm Xuân Danh được chỉ huy tin tưởng, nên từ trắc thủ kíp 3, anh được chuyển lên kíp 1 và được kết nạp vào Đảng Cộng sản Việt Nam. Trong chiến dịch 12 ngày đêm, tháng Chạp năm 1972, Nghiêm Xuân Danh là chiến sĩ trắc thủ TZK. Anh đã nhận nhiệm vụ nguy hiểm nhất, trực ngồi trên đỉnh xe thu phát để trực tiếp phát hiện máy bay địch. Đại tá Đinh Thế Văn, nguyên Tiểu đoàn trưởng Tiểu đoàn 77, Trung đoàn 257 cho biết, phải thật gan dạ, dũng cảm mới dám ngồi trên chòi cao quan sát máy bay địch quần lượn. Ngồi ở đó là phải trực tiếp đối mặt với mọi loại máy bay, vũ khí không đối đất mà địch bắn vào. Nghiêm Xuân Danh lúc đó đã hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ, kịp thời phát hiện mục tiêu chính xác về kiểu loại, số lượng và tên lửa của địch từ xa, giúp người chỉ huy và kíp chiến đấu đánh bằng phương pháp hiệu quả nhất, tiêu diệt được nhiều máy bay Mỹ.

Trận địa tên lửa Tiểu đoàn 77 bị trúng bom Mỹ ngày 21.12.1972.

Đêm ngày 20, rạng sáng ngày 21-12-1972, Tiểu đoàn 77, Trung đoàn 257 chiến đấu mưu trí, lập công xuất sắc, bắn rơi tại chỗ hai máy bay B52 của Mỹ. Thiệt hại nhiều, địch thay đổi cách đánh phá bằng cách dùng máy bay chiến thuật tập trung đánh các trận địa tên lửa. 9 giờ sáng ngày 21-12-1972, bầu trời rung chuyển bởi tiếng gầm rú của các tốp máy bay địch. Nghiêm Xuân Danh dùng kính ngắm quang học TKZ, ngồi trên chòi cao phát hiện 4 máy bay F4 và thông báo liên tục từ cự ly 45km, mục tiêu bay vào theo hướng Đông Bắc. Đến cự ly 30km, chiến sĩ Nghiêm Xuân Danh hô to: “Mục tiêu bay thẳng vào đánh trận địa”. Không rời mắt khỏi ống kính, quyết tâm bám sát, anh dõi theo từng hành động trên không của lũ cướp trời, thông báo mục tiêu cho kíp chiến đấu. 4 chiếc F4 lao thẳng vào trận địa, thả 4 quả quả bom bi mẹ trùm lên toàn bộ khu vực đơn vị đóng quân. Khí tài bị hỏng. Trắc thủ Nghiêm Xuân Danh bị bom bi xuyên qua mũ sắt và đã anh dũng hy sinh.

Trong chiến dịch “Điện Biên Phủ trên không” 12 ngày đêm tháng Chạp năm 1972, tại trận địa này, Tiểu đoàn 77 đã bắn rơi 4 chiếc B-52 của Mỹ, trong đó có 3 chiếc rơi tại chỗ. Với chiến công xuất sắc đó, Tiểu đoàn 77 đã trở thành đơn vị bắn rơi nhiều máy bay B-52 nhất và được phong tặng danh hiệu đơn vị Anh hùng. Trong chiến công chung đó có phần đóng góp xứng đáng của trắc thủ Nghiêm Xuân Danh!

Hơn 40 năm sau ngày người chiến sĩ trẻ hy sinh, ngày 25/4/2013, Đảng và Nhà nước đã truy tặng Liệt sĩ Nghiêm Xuân Danh danh hiệu Anh hùng LLVT nhân dân. Điều đặc biệt là năm 2007, kỷ niệm 35 năm chiến thắng “Điện Biên Phủ trên không”, Quân chủng PKKQ, Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam và UBND thành phố Hà Nội đã chọn và tạc tượng đồng trắc thủ Nghiêm Xuân Danh đặt tại Bảo tàng Quân chủng PKKQ.

Tượng đồng Anh hùng Nghiêm Xuân Danh được trưng bày tại Bảo tàng PKKQ

Hiện chiếc kính ngắm TKZ đã cùng Nghiêm Xuân Danh làm nên những chiến công năm xưa đang được lưu giữ trong Nhà truyền thống của Sư đoàn 361 - Bộ đội Phòng không Hà Nội, là hiện vật thể hiện ý chí chiến đấu kiên cường, dũng cảm của người Anh hùng tuổi 20.

Tuổi trẻ hôm nay tiếp bước cha ông

Hình ảnh người anh hùng liệt sĩ Nghiêm Xuân Danh chính là ngọn lửa thiêng liêng hun đúc ý chí, là nguồn động lực mạnh mẽ thôi thúc thế hệ trẻ hôm nay không ngừng nỗ lực vươn lên. Trong những năm tháng khói lửa ác liệt, ông đã chiến đấu với tinh thần quả cảm, sẵn sàng hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc. Noi gương đó, tuổi trẻ hôm nay càng thêm tự hào và ý thức rõ trách nhiệm của mình trong công cuộc xây dựng và bảo vệ quê hương.

“Với niềm tin và lòng biết ơn sâu sắc đối với những hy sinh cao cả ấy, thế hệ trẻ hôm nay nguyện tiếp bước, không ngừng học tập, rèn luyện, sống có lý tưởng, hoài bão, góp phần dựng xây quê hương ngày càng giàu đẹp, xứng đáng với tấm gương anh dũng của người con ưu tú – Nghiêm Xuân Danh.”