BẾ VĂN ĐÀN – KHI THÂN NGƯỜI HÓA ĐIỂM TỰA CHO LỊCH SỬ

Tác giả: Nguyễn Phương Khánh

 Đơn vị: TĐH-K23C, Trường Đại học Công nghệ thông tin &Truyền thông

*LỜI NÓI ĐẦU

Trong hành trình tìm về những "điểm tựa tinh thần" của dân tộc, sau hình ảnh Bế Văn Đàn lấy thân làm giá súng hay Nguyễn Văn Trỗi hiên ngang trên pháp trường, chúng em lặng mình trước một biểu tượng khác của ý chí thép: Anh hùng liệt sĩ Nguyễn Viết Xuân.

Nếu những người đi trước đã dạy chúng em về sự hy sinh thầm lặng, thì Nguyễn Viết Xuân lại truyền đi một ngọn lửa của sự chủ động và quyết đoán. Viết về anh, với em, là một hành trình để tự nhắc mình rằng hòa bình hôm nay không phải điều hiển nhiên, mà được đánh đổi bằng máu xương của những người đã dám đứng thẳng trước họng súng quân thù. Từ câu chuyện thời hoa lửa này, em hy vọng có thể góp thêm một tiếng nói nhỏ bé trong việc giữ gìn và lan tỏa những giá trị bền vững của lịch sử dân tộc.

I. Người con của quê hương Vĩnh Phúc và lý tưởng sống rực cháy

Nguyễn Viết Xuân sinh năm 1934 tại xã Ngũ Kiên, huyện Vĩnh Tường, tỉnh Vĩnh Phúc. Lớn lên trong cảnh đất nước lầm than, anh sớm nuôi dưỡng lòng yêu nước và ý chí đánh đuổi giặc ngoại xâm. 18 tuổi, anh nhập ngũ và trở thành chiến sĩ pháo cao xạ. Giữa những năm tháng kháng chiến chống Mỹ cứu nước khốc liệt, anh không chỉ là một người chỉ huy gương mẫu mà còn là linh hồn của đơn vị, luôn giữ vững tinh thần lạc quan và niềm tin sắt đá vào ngày chiến thắng.

II. Khoảnh khắc bất tử: Lời hô vang giữa làn đạn

Ngày 18/11/1964, trong một trận chiến đấu ác liệt tại vùng trời miền Tây Quảng Bình, đơn vị của Nguyễn Viết Xuân bị máy bay Mỹ tập trung oanh tạc dữ dội. Giữa làn mưa bom bão đạn, anh bị thương nặng, nát đùi phải. Cơn đau thấu xương ập đến, nhưng nhìn đồng đội đang nao núng trước hỏa lực quá mạnh của kẻ thù, anh đã có một quyết định phi thường.

Anh yêu cầu đồng đội dùng dao cắt đứt phần thịt dính lủng lẳng ở chân để mình tiếp tục chỉ huy. Nén nỗi đau tột cùng, anh đứng vững trên mâm pháo và hô vang khẩu hiệu đã đi vào lịch sử: "Nhằm thẳng quân thù mà bắn!". Lời hô ấy như một luồng điện mạnh mẽ, xốc dậy tinh thần chiến đấu của toàn đơn vị, biến những nòng pháo cao xạ thành những rồng lửa thiêu cháy máy bay Mỹ trên bầu trời quê hương.

III. Khi bản lĩnh vượt lên trên cái chết

Nguyễn Viết Xuân hy sinh khi tuổi đời còn rất trẻ, nhưng lời hô của anh đã trở thành bản tuyên ngôn về tinh thần tiến công của quân và dân ta. Anh không chỉ chiến đấu bằng vũ khí, mà bằng chính ý chí không thể khuất phục. Hình ảnh người chính trị viên bị thương vẫn hiên ngang chỉ huy trận đánh là minh chứng hùng hồn nhất cho vẻ đẹp cao cả của con người Việt Nam: càng gian khổ, càng tỏa sáng; càng hiểm nguy, càng kiên cường.

IV. Suy ngẫm về trách nhiệm của người trẻ thời bình

Đứng trước tinh thần "nhằm thẳng quân thù" của anh, em tự hỏi: trong thời bình, khi không còn kẻ thù hữu hình trước mặt, chúng ta cần "nhằm thẳng" vào đâu? Có lẽ, đó là việc dám nhìn thẳng vào những khiếm khuyết của bản thân, nhằm thẳng vào sự lười biếng và hèn nhát để vượt qua.

Viết về anh Xuân, em nhận ra rằng lịch sử không yêu cầu chúng ta phải hy sinh thân mình nơi trận địa, nhưng yêu cầu chúng ta phải sống có bản lĩnh. Mỗi sinh viên hôm nay cần xác định cho mình một "mục tiêu đúng đắn" để phấn đấu, sống có trách nhiệm và biết ơn những người đã đánh đổi cả thanh xuân để chúng em có được bầu trời bình yên này.

V. "Nhằm thẳng quân thù mà bắn" – Khúc tráng ca vang vọng mọi chiến hào

Lời hô của Nguyễn Viết Xuân không chỉ dừng lại ở trận địa năm ấy, mà ngay lập tức trở thành một hồi kèn xung trận, lan tỏa khắp các đơn vị pháo cao xạ, tên lửa và dân quân tự vệ trên toàn miền Bắc. Nó biến thành một biểu tượng của lòng dũng cảm, giúp những người lính trẻ xua tan nỗi sợ hãi trước "thần sấm", "con ma" của không quân Mỹ.

Khẩu hiệu ấy dạy chúng ta rằng: Trong bất kỳ cuộc chiến nào, vũ khí tối tân nhất không phải là máy móc, mà là tinh thần của con người. Khi người chiến sĩ dám "nhìn thẳng" vào cái chết, nhìn thẳng vào kẻ thù với sự tự tin và quyết liệt, thì sức mạnh ấy sẽ trở nên vô địch. Anh hy sinh, nhưng lời hô ấy đã hóa thân vào hàng ngàn nòng pháo, bảo vệ vững chắc bầu trời Tổ quốc, góp phần làm nên đại thắng mùa Xuân năm 1975.

VI. Lời tự vấn từ một thế hệ học lịch sử

Là những sinh viên đang ngồi trên ghế nhà trường, khi lật mở những trang hồ sơ về Nguyễn Viết Xuân, chúng em không khỏi tự vấn: "Liệu mình đã đủ bản lĩnh để đối mặt với những 'kẻ thù' của thời đại mới?". Đó không còn là máy bay hay bom đạn, mà là sự thờ ơ, là lối sống thực dụng hay những phút giây nản lòng trước khó khăn của cuộc sống.

Viết về anh, với em, là một hành trình để tự nhắc mình rằng hòa bình hôm nay không phải điều hiển nhiên, mà được đánh đổi bằng máu xương của biết bao thế hệ đi trước. Hình ảnh người chính trị viên yêu cầu đồng đội chặt đứt phần chân bị thương để tiếp tục chỉ huy là một bài học đắt giá về sự hy sinh cái tôi nhỏ bé cho mục đích cao cả. Từ câu chuyện thời hoa lửa ấy, em hy vọng mỗi người trẻ chúng ta sẽ luôn giữ được ngọn lửa "nhằm thẳng" – nhằm thẳng vào ước mơ, nhằm thẳng vào trách nhiệm để sống một tuổi thanh xuân rực rỡ và có ích nhất.

VII. Kết luận

Câu chuyện về Nguyễn Viết Xuân là một hành trình trở về nguồn cội tinh thần đầy xúc động. Một thân người ngã xuống để non sông có thể đứng thẳng, và nhiệm vụ của chúng ta là giữ cho dáng đứng ấy mãi mãi vững vàng. Hy vọng bài viết này sẽ chạm tới trái tim của mỗi người trẻ, để chúng ta biết sống ý nghĩa hơn, cống hiến nhiều hơn cho một Việt Nam ngày càng giàu đẹp.

Nguyễn Viết Xuân và câu chuyện về người anh hùng với khẩu hiệu “Nhằm thẳng quân thù, bắn!"

NGUỒN TÀI LIỆU:

Hình ảnh & Tư liệu: Bảo tàng Lịch sử Quốc gia

Tư liệu bổ trợ: Báo Quân đội nhân dân và các tài liệu về Chiến tranh phá hoại miền Bắc.