Bài viết

BẾP HOÀNG CẦM VÀ BÁT CANH RAU TÀU BAY

Ninh Bình21/05/2026Ban Biên tập tổng hợp2 lượt xem0 lượt chia sẻ

Người ta thường nói về những người lính cầm súng trên trận địa, nhưng ở Tiểu đội nuôi quân của anh nuôi tên dưỡng, trận chiến lại diễn ra quanh những nồi cơm, bếp lửa dưới lòng đất. Bếp Hoàng Cầm – sáng chế vĩ đại của thời chiến – là nơi nuôi dưỡng sức mạnh cho cả một trung đoàn tiến vào chiến dịch đường 9 - Nam Lào. Nguyên tắc của bếp là "đi không dấu, nấu không khói", chỉ một làn khói nhỏ lọt ra ngoài cũng có thể làm mồi cho máy bay trinh sát của địch đến oanh tạc toàn bộ khu căn cứ.

Dưỡng là một người đàn ông ngoài ba mươi, tính tình hiền lành, chu đáo. Quê anh ở vùng đồng bằng Bắc Bộ, nơi có những nồi cơm gạo mới thơm lừng ăn kèm cá kho tộ. Nhưng ở chiến trường Trường Sơn mùa khô năm 1971, gạo bị mốc vì ẩm, thực phẩm khan hiếm, thứ duy nhất có sẵn là loài rau tàu bay mọc hoang dại khắp các triền đồi. Rau tàu bay có vị đắng hắc, mùi hăng hăng rất khó ăn đối với những chiến sĩ mới nhập ngũ.

Chiều nay, trung đoàn chuẩn bị bước vào một trận đánh lớn kéo dài xuyên đêm. Dưỡng biết các chiến sĩ cần có một bữa cơm thật no và đủ chất để có sức bám trụ chiến hào. Anh cùng hai chiến sĩ trẻ lội rừng hàng cây số để hái những ngọn rau tàu bay non nhất. Để khử đi vị đắng hắc của rau, Dưỡng đã tỉ mẩn vò nát rau bằng muối, rồi dùng một ít mỡ heo ít ỏi còn sót lại trong hộp quân nhu để phi thơm với hành rừng, sau đó mới cho nước vào nấu thành canh.

Trong căn hầm bếp chật chội, sực mùi đất ẩm, Dưỡng khom lưng nhóm lửa. Anh che tấm áo mưa sờn rách của mình lên trên hệ thống rãnh thoát khói ngầm dưới đất, chấp nhận để khói bay ngược vào mắt mình, ho sặc sụa, nước mắt nước mũi giàn giụa, quyết không để một sợi khói nào lọt lên mặt đất. Đối với Dưỡng, giữ an toàn cho bếp cũng chính là giữ mạng sống cho hàng trăm đồng đội ngoài kia.

Khi nồi canh rau tàu bay chín tới, mùi thơm ngào ngạt lan tỏa khắp căn hầm. Dưỡng nếm thử một ngụm, vị đắng của rau đã biến mất, thay vào đó là vị ngọt thanh của tình đồng chí, vị đậm đà của sự chắt chiu. Đúng lúc anh chuẩn bị múc canh vào các bình tông để thanh niên xung phong gánh lên chốt, thì tiếng rít của máy bay phản lực tọa độ vang lên ngay trên đỉnh đầu. Một quả bom bi nổ loang lổ ngay cửa hầm bếp. Đất đá sạt xuống, hất tung đống củi lửa. Theo bản năng của một anh nuôi, Dưỡng không nằm xuống chịu trận, mà lao người lên phía trước, dùng cả tấm thân mình che chở cho nồi cơm đại đội và những thùng canh rau vừa nấu xong.

Trận oanh tạc qua đi, các chiến sĩ thanh niên xung phong lao vào hầm bếp gào thét tìm Dưỡng. Họ thấy anh nằm còng queo bên cạnh bếp lửa đã tắt. Toàn thân anh đầy vết thương do mảnh bom bi găm trúng, nhưng nồi cơm và thùng canh rau tàu bay phía dưới vẫn còn nguyên vẹn, không dính một hạt bụi đất.

Tối hôm đó, trên các chiến hào khói súng chưa tan, các chiến sĩ truyền tay nhau những bát canh rau tàu bay nóng hổi. Họ ăn trong im lặng, nước mắt hòa lẫn vào nước canh. Vị rau tàu bay đêm nay không còn đắng nữa, nó ngọt ngào và ấm áp như chính trái tim của anh nuôi Dưỡng – người đã nằm lại dưới lòng đất Trường Sơn để giữ cho ngọn lửa của toàn đơn vị mãi mãi không bao giờ tắt.

Nếu bạn muốn tiếp tục nhận thêm các câu chuyện dài như thế này (từ truyện số 4 đến số 100), hãy cho mình biết nhé! Mình sẽ viết tiếp từng phần cho bạn.

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn