Bỏ Thăng Long để giữ lấy đất nước
Năm 1258, Trần Thái Tông đưa ra quyết định chưa từng có tiền lệ: tạm thời bỏ kinh thành Thăng Long. Nhà Trần không cố giữ thành bằng mọi giá mà rút quân để bảo toàn lực lượng, thực hiện kế sách “thanh dã”.
Sau Bình Lệ Nguyên và Phù Lỗ, quân Mông Cổ tiếp tục tiến về Thăng Long. Trước sức mạnh của đối phương, nhà Trần đứng trước lựa chọn khó khăn: cố thủ kinh thành hay rút khỏi thành để bảo toàn lực lượng.
Trần Thái Tông và triều đình quyết định rút khỏi Thăng Long.
Theo QĐND, đây là một quyết định rất đặc biệt bởi trước đó trong lịch sử các triều đại phong kiến Việt Nam, kinh đô thường được xem là nơi phải ưu tiên bảo vệ. Nhà Trần lại lựa chọn bỏ kinh thành tạm thời để tạo thế phản công.
Quân Mông Cổ tiến vào Thăng Long nhưng không đạt được mục tiêu như mong muốn. Kinh thành bị bỏ trống, nguồn lương thực khan hiếm, trong khi quân Trần rút về vùng Long Hưng – Thiên Mạc để củng cố lực lượng.
Kế sách này thể hiện tư duy chiến tranh linh hoạt. Thay vì lấy thành trì làm trung tâm, nhà Trần lấy việc bảo toàn lực lượng và tạo thời cơ phản công làm mục tiêu chính.
Quân Mông Cổ có thể chiếm được kinh thành nhưng lại không thể tiêu diệt quân chủ lực Đại Việt.
Đến cuối tháng 1/1258, khi quân địch suy yếu, Trần Thái Tông tổ chức phản công tại Đông Bộ Đầu.
Vì vậy, việc bỏ Thăng Long thực chất không phải từ bỏ đất nước mà là một bước trong chiến lược giữ nước.
