Bông Văn Dĩa: Cánh chim tiên phong của "Đường Hồ Chí Minh trên biển" (1905 - 1983)

Nếu Trung tướng Đồng Sĩ Nguyên là "vua" của đường Trường Sơn trên bộ, thì Anh hùng Bông Văn Dĩa (bí danh Hai Dĩa, quê ở Ngọc Hiển, Cà Mau) là người tiên phong đặt nền móng cho con đường huyền thoại trên Biển Đông. Vốn là một người đi biển dạn dày kinh nghiệm, am hiểu từng con nước, ngọn gió, ông đã được tổ chức tin tưởng giao một nhiệm vụ "bất khả thi": mở đường biển từ Nam ra Bắc để xin chi viện vũ khí.

Năm 1961, trên một chiếc thuyền gỗ thô sơ ngụy trang làm thuyền đánh cá, Bông Văn Dĩa cùng một vài thủy thủ đã can đảm rẽ sóng ra khơi. Họ không có la bàn hiện đại, chỉ định vị bằng trăng sao và kinh nghiệm dân gian. Vượt qua hàng ngàn hải lý đầy sóng to gió lớn và sự tuần tra gắt gao của Hạm đội 7 Mỹ cùng hải quân ngụy, chuyến thuyền gỗ lịch sử ấy đã cập bến miền Bắc an toàn, báo cáo trực tiếp với Trung ương Đảng về tình hình khát vũ khí của chiến trường miền Nam.

Không dừng lại ở đó, tháng 10 năm 1962, chính Bông Văn Dĩa đã chỉ huy chiếc thuyền gỗ mang tên "Phương Đông 1" chở 30 tấn vũ khí đầu tiên từ Hải Phòng quay trở lại Cà Mau trót lọt. Chuyến đi thành công của ông đã chứng minh tính khả thi của tuyến vận tải trên biển, chính thức khai sinh ra Đoàn 125 và huyền thoại "Tàu Không Số". Bằng sự mưu trí và lòng quả cảm, ông đã nhiều lần hóa trang, lách qua vô số vòng vây phong tỏa của địch, mang về những "món hàng" vô giá giúp quân dân miền Nam làm nên phong trào Đồng Khởi.