Bữa Cơm Cuối Cùng Của Tiểu Đội

Mùa xuân năm 1975, khi chiến dịch giải phóng miền Nam bước vào giai đoạn quyết định, một tiểu đội bộ binh dừng chân nghỉ tại một cánh rừng nhỏ ở Tây Nguyên. Sau nhiều ngày hành quân liên tục, ai cũng thấm mệt. Trong ba lô chỉ còn vài nắm gạo, ít muối vừng và một lon cá hộp – phần lương thực cuối cùng trước khi đến điểm tiếp tế.

Người chiến sĩ nuôi tên Bình cặm cụi nhóm bếp bằng những cành củi khô. Khói bếp len lỏi qua những tán lá, mang theo mùi cơm mới khiến cả tiểu đội ai cũng thấy ấm lòng.

Bữa cơm hôm ấy đơn sơ đến lạ. Mỗi người chỉ có một bát cơm lưng lưng, một miếng cá nhỏ và ít rau rừng hái ven suối. Thế nhưng không ai than phiền. Họ vừa ăn vừa kể cho nhau nghe về quê hương.

Người thì nhớ cánh đồng lúa đang vào vụ.

Người nhớ mẹ già vẫn ngày ngày ngóng tin con.

Có người lấy trong ba lô ra tấm ảnh người yêu đã ngả màu theo năm tháng, cười bảo:

– "Hòa bình rồi, mình sẽ về cưới cô ấy."

Cả tiểu đội cười vang. Tiếng cười giữa rừng sâu xua tan bao mệt mỏi sau những ngày hành quân.

Ăn xong, Bình cẩn thận gói lại phần cơm còn sót trong nồi.

Một đồng đội hỏi:

– "Sao không ăn hết đi?"

Bình mỉm cười:

– "Biết đâu lát nữa lại gặp thương binh."

Quả thật, chỉ vài giờ sau, trên đường tiến quân, đơn vị gặp một tổ trinh sát vừa trở về sau trận đánh. Một chiến sĩ bị thương, kiệt sức vì nhiều ngày chưa có gì vào bụng. Bình liền lấy phần cơm mình để dành, đỡ đồng đội ngồi dậy rồi chậm rãi xúc từng thìa cho anh ăn.

Người chiến sĩ nghẹn ngào:

– "Còn cậu thì sao?"

Bình cười hiền:

– "Mình còn khỏe. Ăn sau cũng được."

Đó là câu nói cuối cùng của anh.

Sáng hôm sau, trong trận đánh mở đường, Bình đã anh dũng hy sinh khi lao lên cứu một đồng đội bị mắc giữa làn đạn.

Sau ngày đất nước thống nhất, những người còn sống trong tiểu đội năm ấy gặp lại nhau. Họ không ai còn nhớ bữa cơm có những món gì, nhưng tất cả đều nhớ nụ cười của Bình và bát cơm anh đã nhường cho người khác.

Một người đồng đội xúc động nói:

– "Ngày ấy, chúng tôi không giàu có gì ngoài tình thương dành cho nhau. Chính điều đó đã giúp chúng tôi vượt qua bom đạn."

Nhiều năm sau, khi trở lại chiến trường xưa, họ mang theo một nắm gạo, một ít muối vừng và thắp nén hương cho người đồng đội đã nằm lại.

Giữa cánh rừng xanh, hương khói quyện cùng gió núi như nhắc nhở rằng, hòa bình hôm nay được đánh đổi bằng biết bao bữa cơm vội vàng, biết bao ước mơ còn dang dở và biết bao tuổi xuân đã gửi lại nơi chiến trường.