“Bữa cơm sau ngày chiến thắng”

Một cựu chiến binh từng tham gia Chiến dịch Điện Biên Phủ kể lại, chiều hôm đó, sau khi tiếng súng đã lặng hẳn, đơn vị ông mới có một bữa cơm gọi là “đàng hoàng” sau bao ngày căng thẳng. Không phải mâm cao cỗ đầy gì, chỉ là nồi cơm trắng, một ít rau rừng luộc, thêm chút thịt chia đều cho cả tiểu đội. Nhưng giữa cái không khí vừa bước ra khỏi chiến trận, chừng ấy cũng đã là nhiều.

Anh em ngồi quây lại với nhau, ngay bên mép chiến hào còn vương đất đá. Không ai nói to. Không có tiếng cười rộn ràng như người ta vẫn tưởng về ngày chiến thắng. Ai cũng cầm bát cơm, ăn rất chậm. Có người vừa ăn vừa nhìn xuống đất, như đang nghĩ đâu đó xa lắm.

Một lúc sau, có anh khẽ nói:
“Giá mà thằng Tư còn…”

Câu nói buông ra nhẹ thôi, nhưng làm cả mâm cơm lặng đi.

Một người khác tiếp lời, giọng trầm hẳn xuống:
“Nó thích ăn thịt lắm… hôm nào có miếng thịt là giữ lại ăn sau…”

Không ai nói thêm về trận đánh nữa. Không ai nhắc đến chiến thắng nữa.

Câu chuyện cứ thế chuyển dần sang những cái tên — những người từng ngồi cùng họ, từng chia nhau từng nắm cơm, từng đi qua những đêm mưa rừng, giờ không còn nữa.

Có người kể lại một kỷ niệm nhỏ, có người chỉ nhắc tên rồi im lặng.

Gió chiều thổi qua trận địa, mang theo mùi đất mới và khói súng còn vương lại.

Bữa cơm hôm đó, không ai ăn hết phần của mình. Có người để lại một chút trong bát, như một thói quen… như thể vẫn đang chờ ai đó quay về ăn cùng.

Người cựu chiến binh nói, nhiều năm sau ông vẫn nhớ rất rõ cảm giác hôm ấy. Không phải vì đó là bữa cơm đầu tiên sau chiến thắng.

Mà vì ông nhận ra, chiến thắng không chỉ là giữ được một vị trí, một trận địa.

Chiến thắng… cũng là khi mình còn ngồi đây, nhưng lại thiếu đi những người đáng lẽ cũng phải có mặt.

Bữa cơm hôm đó, rốt cuộc không phải để ăn cho no.

Mà là để nhớ.