Bức ảnh không có người chụp

Trong một lần đến thăm bác Lê Quang Vinh, cựu chiến binh từng chiến đấu ở Tây Nguyên, tôi nhìn thấy trên bàn thờ có một bức ảnh tập thể gồm mười ba người lính trẻ.

Điều lạ là phía sau khung ảnh có một dòng chữ viết bằng mực tím:

"Tấm ảnh của người thứ mười bốn."

Tôi tò mò hỏi.

Bác Vinh mỉm cười.

"Đúng ra tấm ảnh này có mười bốn người."

Rồi bác kể.

Đầu năm 1974, đơn vị được một phóng viên quân đội đến chụp ảnh. Đây là lần hiếm hoi cả đại đội có mặt đông đủ. Mọi người ai cũng tranh thủ chỉnh lại mũ, vuốt phẳng cổ áo, cười thật tươi.

Nhưng đúng lúc chuẩn bị bấm máy thì có lệnh khẩn.

Một chiến sĩ trẻ tên Phương được điều đi trinh sát.

Anh vừa chạy vừa quay lại cười:

"Các anh cứ chụp trước. Em về mình chụp lại."

Không ai nghĩ đó là lần cuối cùng nhìn thấy anh.

Buổi chiều hôm ấy, Phương hy sinh khi làm nhiệm vụ.

Bức ảnh được rửa xong gửi về đơn vị sau đó ít tuần.

Mỗi lần nhìn bức ảnh, mọi người đều thấy như còn thiếu một khoảng trống.

Sau chiến tranh, những người còn sống họp mặt.

Một người cầm bút viết phía sau:

"Tấm ảnh của người thứ mười bốn."

Để ai cầm bức ảnh lên cũng nhớ rằng đã từng có một người lính không kịp đứng vào khung hình.

Bác Vinh nhìn chúng tôi rồi chậm rãi nói:

"Chiến tranh không chỉ để lại những người còn sống. Nó còn để lại những khoảng trống mà suốt cả cuộc đời không ai có thể lấp đầy."