Bức thư viết trên vỏ bao thuốc lá

Mùa hè đỏ lửa năm 1972 tại Thành cổ Quảng Trị đã đi vào lịch sử dân tộc như một biểu tượng thiêng liêng nhất về sức chịu đựng và lòng quả cảm phi thường của con người. Nơi mảnh đất nhỏ hẹp chưa đầy bốn cây số vuông ấy, hàng ngàn người lính trẻ tuổi đời mới mười tám, đôi mươi đã cống hiến trọn vẹn tuổi thanh xuân. Trong khói bom mịt mù và mưa đạn tàn khốc của kẻ thù, ranh giới giữa sống và chết mỏng manh đến mức mỗi hơi thở đều có thể là hơi thở cuối cùng.

Thế nhưng, chính tại nơi địa ngục trần gian ấy, tình yêu thương gia đình, tình vợ chồng thủy chung vẫn nảy mầm và tỏa sáng rực rỡ. Về thăm cựu chiến binh Nguyễn Văn Hùng tại ngôi nhà nhỏ yên bình ở Tây Ninh, chúng tôi được ông cẩn thận trao cho xem một kỷ vật quý giá hơn mọi thứ tài sản trên đời: một mảnh vỏ bao thuốc lá cũ kỹ đã ngả màu ố vàng, phủ kín những dòng chữ viết bằng bút chì cùn – một "di thư" được viết giữa dòng sinh tử.

Ông Hùng nhập ngũ khi vừa rời ghế trường cấp ba, mang theo vào chiến trường miền Trung chiếc ba lô sờn vai và tấm hình chụp chung với người vợ trẻ mới cưới chưa tròn một tháng. Mùa hè năm 1972, đơn vị của ông nhận lệnh bám trụ trận địa Thành cổ Quảng Trị – trọng điểm bị địch bắn phá dữ dội nhất. Tiếng pháo hạm từ biển bắn vào, tiếng bom dây từ máy bay B-52 rải thảm liên tục cày xới từng tấc đất. Bùn đất, gạch đá và xác pháo trộn lẫn vào nhau; không khí lúc nào cũng đặc quánh mùi thuốc súng và khét lẹt.

Ông Hùng kể lại, vào một đêm tháng 7 mưa dầm dề, đơn vị ông trú ẩn trong một đoạn hầm ngầm đã bị sạt lở một nửa.Đòn pháo kích của địch kéo dài suốt nhiều giờ đồng hồ không ngắt quãng. Đất đá trên trần hầm liên tục sạt xuống,lấp kín cả lối ra vào. Trong không gian chật hẹp, ngột ngạt và tối đen như mực, mấy anh em chiến sĩ chỉ biết ôm lấy nhau, lắng nghe tiếng tim mình đập dồn dập cùng tiếng nổ chát chúa ngay trên đầu.

Khi ấy, cảm giác cái chết có thể đến bất cứ lúc nào hiện hữu rõ rệt hơn bao giờ hết. Nhớ về người vợ trẻ nơi quê nhà bãi bồi ven sông Hồng đang ngày đêm mòn mỏi ngóng tin, ông Hùng khao khát được gửi lại cho cô một lời nhắn nhủ.Nhưng trong hầm không có một tờ giấy viết thư nào. Luồn tay vào túi áo trận, ông chỉ tìm thấy một vỏ bao thuốc lá Thủ Đô đã nát vụn và một mẩu bút chì ngắn tẻo cùn gãy.

Tranh thủ những chớp sáng lóe lên từ những quả pháo sáng ngoài chiến trường lọt qua kẽ hở của trần hầm, ông Hùng trải phẳng mảnh vỏ bao thuốc lá lên đùi. Bàn tay run rẩy vì rét và run vì kiệt sức, ông nắn nót ghi từng chữ nhỏ li ti trên lớp giấy cứng ngả màu xám:

"Em yêu! Ngoài này bom đạn ác liệt lắm, hầm của bọn anh vừa bị sạt lở. Anh không biết liệu mình có sống nổi đến sáng mai để nhìn thấy mặt trời hay không. Nhưng nếu anh có phải nằm lại mảnh đất Quảng Trị này, em đừng quá đau buồn nhé. Hãy thay anh phụng dưỡng cha mẹ, nuôi dạy con nên người và luôn tự hào vì anh đã sống, đã chiến đấu xứng đáng là một người lính Cụ Hồ..."

Viết xong, ông Hùng cẩn thận gấp nhỏ mảnh vỏ bao thuốc lá lại, bọc trong một mảnh nilon nhỏ rồi nhét sâu vào túi ngực áo trinh sát, ngay sát vị trí trái tim. Ông tự dặn lòng, nếu thân xác ông có tan vào đất đá Quảng Trị, thì chiếc vỏ bao thuốc lá này sẽ là chứng nhân cuối cùng cho tình yêu thủy chung và trách nhiệm của ông đối với gia đình và Tổ quốc.

Thế nhưng, sự kỳ diệu của số phận đã giữ ông sống sót qua 81 ngày đêm nghẹt thở ấy. Dù bị thương nặng bởi mảnh bom văng vào vai, ông Hùng vẫn kiên cường bám trụ cùng đồng đội cho đến ngày trận đánh kết thúc. Ngày chiến thắng trở về đoàn tụ ở quê nhà, giây phút ôm chằm lấy người vợ rưng rưng nước mắt bên hiên nhà cũ, ông nhẹ nhàng rút từ trong túi áo ra mảnh vỏ bao thuốc lá năm xưa. Người vợ trẻ gục đầu vào ngực ông khóc nức nở – những giọt nước mắt hạnh phúc vỡ òa sau những tháng ngày dài sống trong phấp phỏng, lo âu.

Hơn mười ngàn ngày đã trôi qua kể từ mùa hè đỏ lửa ấy, mảnh vỏ bao thuốc lá Thủ Đô giờ đây đã trở thành kỷ vật thiêng liêng được ông Hùng gìn giữ như một phần máu thịt của đời mình. Lớp chữ bút chì theo năm tháng đã hơi mờ đi, nhưng sức nặng tình cảm và tinh thần bất khuất của nó thì vẫn nguyên vẹn như ngày nào.

Cầm kỷ vật ấy trên tay, chúng tôi cảm nhận sâu sắc rằng: Hòa bình hôm nay được đánh đổi không chỉ bằng súng đạn và chiến công, mà còn được dệt nên từ những tình yêu bình dị nhưng vô cùng cao đẹp. Những con người đã đi qua chiến tranh như ông Hùng đã dạy cho thế hệ trẻ bài học vô giá về lòng thủy chung, sự kiên cường và biết trân trọng từng phút giây bình yên của ngày hôm nay.