Câu chuyện 185
Anh hùng LLVTND Lê Văn Dỵ, một trong số 33 cán bộ, chiến sĩ đã lập thành tích đặc biệt xuất sắc tại mặt trận Điện Biên Phủ năm 1954.
“Hành quân xa dẫu qua nhiều gian khổ
Vai vác nặng ta đã đổ mồ hôi
Mắt ta sáng, chí căm thù, bảo vệ đồng quê ta tiến bước
Đời chúng ta, đâu có giặc là ta cứ đi”
Với ca từ giản dị cùng nhịp điệu tựa như bước chân xung trận, bài hát “Hành quân xa” của nhạc sĩ Đỗ Nhuận đã trở thành hành khúc quen thuộc, tiếp thêm sức mạnh cho các chiến sĩ trong cuộc kháng chiến chống Pháp.
Ít ai biết rằng, bài hát này lại bắt nguồn từ câu nói của một người anh hùng có thật. Không ai khác, đó chính là Anh hùng LLVTND Lê Văn Dỵ, một trong số 33 cán bộ, chiến sĩ đã lập thành tích đặc biệt xuất sắc tại mặt trận Điện Biên Phủ năm 1954.
Sinh năm 1926 trong một gia đình nông dân yêu nước tại Mê Linh (Hà Nội), Lê Văn Dỵ xung phong tham gia du kích khi chưa đầy 20 tuổi.
Trải qua 24 năm phục vụ liên tục trong quân đội, ông đã lập nhiều chiến công xuất sắc, nổi bật là việc chỉ huy Đại đội 811 đánh chiếm cứ điểm đồi C1 - một trong những vị trí trọng yếu của Pháp tại Điện Biên.
Trong cuộc đời ông, sự sống và cái chết chỉ cách nhau gang tấc. Năm 1946, anh hùng Lê Văn Dỵ bị thương nặng, phải lui về hậu phương điều trị. Một người bạn cùng quê tưởng ông đã hy sinh nên vội báo tin này về cho gia đình, khiến cả nhà đau đớn, thắp hương tưởng nhớ. Bỗng một ngày, mọi người bàng hoàng khi nhận được thư ông. Và chỉ khi các anh trai lên tận nơi xác nhận, gia đình mới thực sự an tâm.
Chiến dịch Điện Biên Phủ chứng kiến sự đồng hành của đông đảo văn nghệ sĩ, trong số đó có nhạc sĩ Đỗ Nhuận. Thời điểm đó, mọi kế hoạch đều được bí mật tuyệt đối. Vì vậy, việc hành quân phải lặp lại liên tục, khiến không ít chiến sĩ cảm thấy băn khoăn.
Trước những thắc mắc của đồng đội, Đại đội trưởng Lê Văn Dỵ chỉ cười đáp: "Mấy ông này hay nhỉ, đời chúng ta, đâu có giặc là ta cứ đi!". Câu nói ấy nhanh chóng chạm tới nguồn cảm hứng của nhạc sĩ Đỗ Nhuận. Và cũng trong đêm đó, ca khúc "Hành quân xa" chính thức ra đời.
Chẳng mấy chốc, bài hát này đã vang lên khắp các nẻo đường hành quân, gieo vào lòng mỗi người lính sự kiên cường và quyết tâm sắt đá, đánh bại giặc ngoại xâm.
