Câu chuyện 38
3.000 CÂU THƠ & 724 NGÀY ĐÊM TẠI TỬ NGỤC CHÍN HẦM
Mỗi hầm có một lỗ thông hơi nhỏ, sâu hun hút, nồng nặc uế khí, cả đêm lẫn ngày đều tối đen, mùa đông lạnh cóng, mùa hè nóng hầm hập.”
“Người tù coi như bị chôn sống dưới huyệt hàng trăm, hàng nghìn ngày đêm, không bao giờ được bước ra khỏi cửa chuồng, không được ra ngoài đi vệ sinh...”Đó là những ký ức không thể nào quên của Đại tá Nguyễn Minh Vân, chiến sĩ Cục Tình báo (Bộ Quốc phòng) – một trong ba người hiếm hoi bước ra từ “địa ngục trần gian” Chín Hầm sau ngày chế độ Ngô Đình Diệm sụp đổ năm 1963.“Tôi bị chúng đưa đến Chín Hầm ngày 10/11/1961 và sống trong cái chuồng tối tăm nhỏ hẹp ấy suốt 724 ngày đêm.”“Mỗi chuồng giam chỉ vừa một người nằm, chiều rộng là 0,8m, chiều dài là 1,8m, chặn lên đầu mỗi xà lim là 16 song sắt chiều ngang và 2 song chiều dọc.”“Chúng tôi nằm trên một tấm ván đặt sát nền. Trời mưa nước dột rơi xuống ướt cả ván, nền hầm nhầy nhụa những bùn và rác.”“Phân tươi và nước tiểu của người bệnh bốc mùi tanh khủng khiếp lan tỏa đi khắp nơi.”“Bình thường, một tuần bọn lính mang thùng đi đổ một lần nhưng nhiều khi chúng cố tình để quá hạn vẫn không đi đổ, buộc chúng tôi phải đi ngoài ra cả nền chuồng.”Giữa tử ngục Chín Hầm, nơi 9 trong số 12 chiến sĩ anh dũng hy sinh, Đại tá Nguyễn Minh Vân đã phải chứng kiến những cảnh tượng nhói lòng“Anh Bích nằm sõng soài trên đống phân, anh Đà nằm nửa người trên ván, nửa người vật ra ngoài, mặt úp xuống nền”Đau đớn hơn, thi thể của các anh còn bị kẻ thù bỏ mặc cho bầy chuột đói, phải đến 2 ngày sau mới chịu mang đi chôn cất. “Tôi đã chịu đựng cực hình và bệnh tật bằng cách làm thơ để tránh cho đầu óc không bi quan, tiêu cực hoặc phát cuồng, phát điên...”“... Phải cho mọi người thấy rõ Chín Hầm đúng là một địa ngục trần gian, bè lũ Ngô Đình Cẩn và mật vụ miền Trung đúng là một bầy quỷ dữ.”Cứ làm được 10 câu thơ, ông lại dừng lại để nhẩm thuộc lòng. Suốt 10 tháng trong bóng tối, lối đi duy nhất của ông là tấm ván dài vỏn vẹn 8 gang tay.Hằng ngày, người chiến sĩ ấy vừa đi tới đi lui để dệt nên những vần thơ, vừa đọc to cho bạn tù cùng nghe.Cứ thế, đến ngày diễn ra đảo chính tại miền Nam Việt Nam, ông Vân đã có 3.000 câu thơ nhuốm đầy máu và nước mắt.



