Câu chuyện Người bạn không kịp trở về. (1)

Các cháu đoàn viên thân mến!

Hôm nay được ngồi đây, nghe các cháu nói cười rộn ràng, bác lại nhớ đến một người bạn thân của mình thời chiến tranh. Đó là anh Nguyễn Văn Nghệ sinh năm 1952, cùng nhập ngũ một ngày với bác. Ngày ấy chúng bác đều mới ngoài hai mươi tuổi. Khi nhận giấy gọi nhập ngũ, cả hai cùng đứng ở đầu làng nhìn về phía cánh đồng lúa đang thì con gái. Nghệ vỗ vai bác cười rất tươi rồi nói: “Đi vài năm thôi, hòa bình là mình lại về cày ruộng, cưới vợ.” Câu nói ấy nghe thật giản dị, nhưng lúc đó nó là ước mơ lớn nhất của những người lính trẻ như chúng bác. Nghệ là người rất tốt bụng. Trong đơn vị, ai thiếu thốn gì anh cũng sẵn sàng chia sẻ. Có hôm hành quân suốt ngày, đến tối mỗi người chỉ còn lại một nắm cơm khô. Thấy một đồng đội bị sốt rét run cầm cập, Nghệ lặng lẽ đưa phần cơm của mình cho bạn. Bác hỏi: “Thế cậu ăn gì?” Nghệ cười: “Nhịn một bữa có sao đâu, mai lại kiếm được.” Chiến trường lúc ấy khốc liệt lắm. Những cánh rừng bị bom cày xới, đất đá tung lên khắp nơi. Nhưng trong hoàn cảnh ấy, tình đồng đội lại càng trở nên thiêng liêng. Chúng bác sống bên nhau, chiến đấu bên nhau, coi nhau như anh em ruột thịt. Một lần đơn vị nhận nhiệm vụ giữ một điểm cao rất quan trọng. Đêm hôm đó mưa rất lớn, bùn đất trơn trượt. Địch tấn công liên tục, pháo nổ dồn dập. Chúng bác vừa chiến đấu vừa đào thêm công sự để giữ vị trí. Trong lúc chiến đấu, một quả pháo rơi rất gần hầm của bác. Đất đá đổ xuống làm bác bị choáng, không cử động được. Lúc ấy chính Nghệ là người lao tới kéo bác ra khỏi chỗ nguy hiểm. Bác còn nhớ rõ giọng anh khi ấy: “Cố lên! Chúng ta còn phải về quê nữa!” Nhờ anh kéo ra kịp thời mà bác thoát khỏi nguy hiểm. Nhưng ngay lúc đó, một loạt đạn khác lại trút xuống. Khi bác quay lại… Nghệ đã bị thương rất nặng. Chúng bác đưa anh vào phía sau chiến hào. Nghệ nắm tay bác rất chặt, mắt nhìn xa xăm rồi nói: “Nếu cậu còn sống trở về… nhớ về quê tôi, nói với mẹ tôi rằng… tôi đã chiến đấu đến phút cuối…” Đó là câu nói cuối cùng của anh. Sau trận đánh, chúng bác chôn cất Nghệ trên một sườn đồi nhỏ. Trên mộ chỉ có một cành cây rừng cắm làm dấu. Không bia đá, không tên tuổi, chỉ có đất rừng và gió núi.

Nhiều năm sau hòa bình, bác trở về quê anh Nghệ. Khi gặp mẹ anh, bác kể lại tất cả. Bà lặng người đi rất lâu rồi chỉ nói một câu: “Thế là nó đã sống đúng như nó mong muốn… sống vì đất nước.” Các cháu ạ, chiến tranh đã lùi xa, nhưng ký ức về những người bạn như Nghệ thì bác không bao giờ quên. Họ đã hi sinh tuổi trẻ của mình để đất nước có được hòa bình như hôm nay. Vì vậy, mỗi khi nhìn thấy thế hệ trẻ các cháu học tập, làm việc, xây dựng quê hương ngày càng giàu đẹp, bác lại thấy như những người bạn năm xưa vẫn đang mỉm cười. Họ không còn nữa… nhưng tinh thần và lý tưởng của họ vẫn sống mãi trong mỗi thế hệ người Việt Nam.