Câu chuyện thời Hoa

Tháng Tư về, những con đường rợp cờ đỏ. Tôi theo đoàn sinh viên đến thăm địa đạo Địa đạo Củ Chi – nơi từng được mệnh danh là “đất thép thành đồng”. Đứng giữa những đường hầm nhỏ hẹp, tôi cố hình dung làm thế nào con người có thể sống, chiến đấu và chiến thắng trong điều kiện khắc nghiệt đến vậy.

Người kể chuyện cho chúng tôi hôm ấy là một cựu chiến binh từng tham gia chiến đấu tại đây, được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang Nhân dân. Ông đã ngoài bảy mươi, mái tóc bạc trắng, nhưng giọng nói vẫn dõng dạc. Ông kể về những ngày đào hầm trong mưa bom, về những bữa cơm vội vàng bên ánh đèn dầu leo lét, về đồng đội ngã xuống ngay trước mắt mình.

Có lần, đơn vị của ông bị bao vây suốt nhiều ngày. Không nước sạch, không đủ lương thực, nhưng không ai lùi bước. Ông nói: “Chúng tôi chiến đấu không chỉ vì mảnh đất này, mà vì ngày mai đất nước được thống nhất.” Câu nói ấy khiến tôi lặng người.Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, đặc biệt là giai đoạn dẫn tới Đại thắng mùa Xuân năm 1975, biết bao con người đã sống và chiến đấu như thế. Đỉnh cao của khát vọng ấy chính là Chiến dịch Hồ Chí Minh – chiến dịch lịch sử kết thúc chiến tranh, mở ra kỷ nguyên độc lập, thống nhất cho dân tộc.

Nhưng chiến thắng không chỉ được làm nên từ những trận đánh lớn. Nó được tạo nên từ những con người bình dị: người đào hầm, người tải đạn, người giao liên băng rừng vượt suối. Họ không nghĩ mình là anh hùng. Họ chỉ nghĩ đơn giản: nếu mình không làm, ai sẽ làm?

Nghe ông kể, tôi nhận ra một điều: thế hệ đi trước đã sống một tuổi trẻ rất khác. Tuổi trẻ của họ là những năm tháng không có lựa chọn an toàn. Họ bước vào chiến tranh với trái tim đầy lý tưởng, mang theo niềm tin rằng dân tộc nhất định sẽ tự do.

Chúng tôi – thế hệ trẻ hôm nay – có thể không phải cầm súng, nhưng vẫn đang đứng trước những “mặt trận” mới: học tập, nghiên cứu, sáng tạo, bảo vệ chủ quyền, xây dựng đất nước trong thời đại hội nhập. Nếu các ông đã đào địa đạo trong lòng đất để giữ nước, thì chúng tôi phải xây những “đường hầm tri thức” để đưa đất nước vươn xa.

Rời Củ Chi, tôi ngoái nhìn mảnh đất từng chìm trong khói lửa. “Thời hoa lửa” có thể đã qua, nhưng những câu chuyện từ lòng đất thép ấy vẫn cháy âm ỉ trong tim mỗi người trẻ. Đó không chỉ là ký ức chiến tranh, mà là lời nhắc nhở về trách nhiệm sống xứng đáng với hòa bình hôm nay.