CÂU CHUYỆN THỜI HOA LỬA (2)

Trong dòng chảy hào hùng của lịch sử dân tộc, có những con người suốt một đời chọn sống trong thầm lặng, chiến đấu trong bóng tối để mang lại ánh sáng độc lập cho Tổ quốc. Một trong những con người đặc biệt ấy là Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Văn Tàu, người chiến sĩ tình báo lão luyện, mà đồng đội vẫn thân thương gọi bằng cái tên Tư Cang.

Nguyễn Văn Tàu sinh ngày 30 tháng 10 năm 1928 tại vùng đất biển Vũng Tàu hiền hòa. Từ nhỏ, ông đã sớm chứng kiến cảnh quê hương bị giày xéo bởi thực dân, phong kiến, từ đó nuôi trong lòng ngọn lửa yêu nước mạnh mẽ. Khi mới 17 tuổi, ông đã tham gia cách mạng – cái tuổi mà nhiều người còn chưa biết rõ ước mơ của mình, ông đã chọn con đường gian khổ nhất: con đường chiến đấu vì nhân dân.

Một ngày cuối tháng 10/2025, chúng tôi đã có dịp trò chuyện cùng Anh hùng Lực lượng vũ trang Nhân dân Nguyễn Văn Tàu trong căn nhà nhỏ trên đường Xô Viết Nghệ Tĩnh, thuộc quận Bình Thạnh, TP.Hồ Chí Minh. Năm nay ông đã bước sang tuổi 97 nhưng vẫn minh mẫn, giọng nói hào sảng.

Xuất thân trong gia đình nghèo khó nên từ nhỏ, cậu bé Nguyễn Văn Tàu đã bươn chải để có tiền phụ mẹ. Dù vậy, cậu vẫn học tốt và nói tiếng Pháp giỏi nhất làng. Sau những năm học trường làng, cậu thi đậu thủ khoa vào trường Petrus Ký, ngôi trường danh giá bậc nhất Sài Gòn thời đó. Những năm tháng học ở đây đã cho cậu vốn liếng quý báu trong nghề tình báo sau này.

Ông còn nhớ như in những ngày đầu tham gia cách mạng năm 1945 ở tuổi 17, trong phong trào Thanh niên tiền phong tỉnh Bà Rịa. Giọng nói chậm rãi nhưng rõ ràng, Đại tá tình báo Tư Cang xúc động kể: Chàng trai 17 tuổi Nguyễn Văn Tàu ngày ấy, lần đầu tiên nghe bài “Tiến quân ca” ở Nhà Tròn Bà Rịa, đã khắc ghi trong tim lòng yêu nước nồng nàn, nguyện một lòng đi theo Đảng, chiến đấu vì độc lập tự do của dân tộc.

Vào tổ chức, do biết tiếng Pháp, nên ông được chọn vào ngành tình báo, quân báo tỉnh Bà Rịa. Năm 1954, Hiệp định Geneva được ký kết, ông tập kết ra Bắc được đào tạo làm tình báo. Ở miền Bắc nhưng trong lòng ông vẫn thôi thúc phải về Nam đánh đế quốc Mỹ, vì địch không tuân thủ Hiệp định Geneva, cuộc tổng tuyển cử năm 1956 đã không diễn ra. “Tôi ráng tập luyện dữ lắm, tập luyện những kỹ thuật của tình báo, tập lái môtô”, ông kể. Ông còn mua máy ảnh, tập chụp, tráng rửa ảnh, rồi tập bắn súng ngắn hai tay, trở thành xạ thủ súng ngắn của sư đoàn.

Khi Cụm tình báo H63 ra đời, với vai trò chỉ huy, ông đã điều hành và phối hợp với những điệp viên huyền thoại như Phạm Xuân Ẩn (phóng viên The Time), Tám Thảo… thực hiện nhiệm vụ thu thập thông tin quan trọng từ lòng địch. Những tài liệu tối mật được chuyển về từ Cụm H63 đã đóng góp trực tiếp vào các quyết sách chiến lược của Bộ Chính trị, làm thay đổi cục diện chiến trường.

Đại tá Nguyễn Văn Tàu (thứ 2, bìa phải), Thiếu tướng Phạm Xuân Ẩn (bìa trái) và 2 đồng đội Cụm tình báo H63 Nguyễn Thị Ba, Nguyễn Văn Minh. Lấy nguồn từ ( Báo Bà Rịa Vũng Tàu)

Sống và chiến đấu trong lòng địch – đó là cuộc sống “hai thế giới” mà chỉ những người tình báo mới thấu hiểu. Ban ngày, Nguyễn Văn Tàu phải hoà mình vào cuộc sống bình thường giữa Sài Gòn, giữ một vỏ bọc hoàn hảo, không để một ai nghi ngờ. Nhưng khi bóng tối buông xuống, ông lại bước vào một thế giới khác: thế giới của mật lệnh, của trao đổi tin tức, của hiểm nguy cận kề từng bước đi. Mỗi tài liệu được chuyển ra chiến khu, mỗi thông tin được gửi về Bộ chỉ huy đều là thành quả của sự mưu trí, dũng cảm và cả sự đánh đổi bằng máu và nước mắt của ông cùng đồng đội.

Dưới sự chỉ huy của Tư Cang, Cụm H63 hoạt động bền bỉ suốt nhiều năm liền trong môi trường đầy rẫy mật vụ, chỉ điểm và cạm bẫy. Cụm đã cung cấp hàng loạt tin tức chiến lược quan trọng, góp phần giúp Bộ chỉ huy đưa ra những quyết định chính xác trong nhiều chiến dịch lớn. Năm 1971, Cụm H63 được Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, một phần thưởng xứng đáng cho sự hy sinh thầm lặng của những chiến sĩ tình báo quả cảm.

Những năm tháng ấy đã hun đúc trong Nguyễn Văn Tàu một phẩm chất đặc biệt: sự bình tĩnh trước hiểm nguy và lòng trung thành tuyệt đối với cách mạng. Ông từng nói:

“Không dám hy sinh xương máu thì không thể giành được độc lập.”

Đó không chỉ là lời nói, mà còn là phương châm sống đã theo ông trong suốt hành trình chiến đấu.

Sau ngày đất nước thống nhất, Đại tá Nguyễn Văn Tàu tiếp tục công tác, giữ nhiều vị trí quan trọng và luôn sống giản dị, gần gũi, như một người chú, người anh trong lòng đồng đội, nhân dân. Với ông, vinh quang lớn nhất không phải là danh hiệu, mà là được góp phần vào hòa bình hôm nay.

Nhìn lại cuộc đời ông, ta thấy hiện lên hình ảnh một người chiến sĩ thầm lặng, nhưng tỏa sáng bằng trí tuệ, lòng dũng cảm và đức hy sinh. Ông là biểu tượng tiêu biểu của lực lượng tình báo Việt Nam – những con người không xuất hiện trên chiến trường với tiếng súng, tiếng bom, nhưng lại góp phần quyết định trong chiến thắng bằng những thông tin quý giá.

Cuộc đời và sự nghiệp của Anh hùng Nguyễn Văn Tàu là minh chứng cho tinh thần yêu nước bất khuất, cho ý chí bền bỉ và tấm lòng son sắc đối với Tổ quốc. Đối với thế hệ trẻ hôm nay, câu chuyện của ông không chỉ là một trang sử, mà còn là lời nhắc nhở: hòa bình có được không hề dễ dàng, và trách nhiệm giữ gìn, trân trọng nó thuộc về mỗi chúng ta.

Anh hùng Lực lượng vũ trang Nhân dân Nguyễn Văn Tàu năm nay 97 tuổi. Lấy nguồn từ ( Báo Bà Rịa Vũng Tàu)