Câu chuyện thời hoa lửa

Nguyễn Văn Trỗi, sinh năm 1940 tại xã Thanh Quýt, huyện Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam, là con thứ ba trong một gia đình bần nông và mất mẹ từ nhỏ. Trước sự đàn áp của Mỹ – ngụy tại Duy Xuyên, gia đình anh đã di cư vào Sài Gòn vào năm 1956, định cư tại ấp Tân Ba, Phú Nhuận, thuộc quận Tân Bình. Tại đây, anh vừa làm thuê kiếm sống vừa học nghề điện và sau đó trở thành công nhân tại Nhà máy điện Chợ Quán.

Bị ảnh hưởng mạnh mẽ từ phong trào yêu nước và cách mạng, Nguyễn Văn Trỗi gia nhập đội biệt động nội thành Sài Gòn. Anh luôn tình nguyện nhận những nhiệm vụ nguy hiểm, nhưng trong một lần thực hiện nhiệm vụ đặt mìn tại cầu Công Lý, anh bị địch bắt. Mặc cho quân địch tra tấn và dụ dỗ, Nguyễn Văn Trỗi vẫn kiên quyết không tiết lộ bất cứ thông tin nào về cơ sở cách mạng. Anh hy sinh vào ngày 15 tháng 10 năm 1964, khi chỉ mới 24 tuổi.

Nguồn: https://ahls-bantroi.blogspot.com/2018/08/thong-tin-mo-anh-hung-liet-si-nguyen.html

Năm 1963, Nguyễn Văn Trỗi gia nhập đội biệt động Sài Gòn, trở thành một chiến sĩ xuất sắc. Trong quá trình hoạt động cách mạng, anh luôn hoàn thành xuất sắc các nhiệm vụ được giao. Một lần, anh đã dũng cảm ném lựu đạn khiến một số quân địch bị thương và thiệt mạng.

Khi biết phái đoàn quân sự cao cấp của Mỹ do Bộ trưởng Quốc phòng Robert McNamara dẫn đầu sẽ tới Sài Gòn vào tháng 5/1964, lực lượng cách mạng đã lên kế hoạch tiêu diệt McNamara. Dù mới cưới vợ hơn 10 ngày, Nguyễn Văn Trỗi vẫn xung phong nhận nhiệm vụ cài mìn tại cầu Công Lý (nay là cầu Nguyễn Văn Trỗi, TP Hồ Chí Minh) – nơi phái đoàn dự kiến sẽ đi qua.

Ngày 9/5/1964, Nguyễn Văn Trỗi lên kế hoạch kích hoạt mìn bằng điện đặt dưới chân cầu Công Lý. Tuy nhiên, kế hoạch bị bại lộ và anh bị địch bắt.

Bị giam tại Khám Chí Hòa, Nguyễn Văn Trỗi đối mặt với mọi thủ đoạn dụ dỗ và tra tấn của chính quyền Sài Gòn nhưng không hề nao núng. Ngày 10/8/1964, anh bị đưa ra Tòa án Quân sự và kết án tử hình. Tại tòa, khi được hỏi anh muốn gì, anh dõng dạc trả lời: “Tôi chỉ tiếc rằng chưa giết được McNamara”.

Trước tinh thần kiên cường của Nguyễn Văn Trỗi, Mặt trận Giải phóng Dân tộc Venezuela đã bắt giữ trung tá Mỹ Michael Smolen tại Caracas và tuyên bố: “Nếu Mỹ và chính quyền Sài Gòn giết Nguyễn Văn Trỗi, chúng tôi sẽ xử tử Smolen”.

Trước áp lực này, chính quyền Sài Gòn tạm đình chỉ bản án tử hình của Nguyễn Văn Trỗi và đồng ý trao đổi tù binh. Tuy nhiên, sau khi Michael Smolen được thả, chính quyền Mỹ và Sài Gòn đã trở mặt, bí mật xử bắn Nguyễn Văn Trỗi.

Vào 9 giờ 59 phút, ngày 15/10/1964, trước sự chứng kiến của nhiều phóng viên quốc tế, Nguyễn Văn Trỗi bị xử bắn tại Khám Chí Hòa. Trước khi bị bắn, anh hô lớn: “Hãy nhớ lấy lời tôi! Đả đảo đế quốc Mỹ! Đả đảo Nguyễn Khánh! Hồ Chí Minh muôn năm! Việt Nam muôn năm!”.

Nguyễn Văn Trỗi bị xử bắn tại Khám Chí Hòa Nguồn: https://thnguyenvantroitanbinh.hcm.edu.vn/gioi-thieu/tieu-su-liet-si-nguyen-van-troi-anh-hung-luc-luong-vu-trang-nhan-dan-01021940-1/ctmb/23359/329655

Nguyễn Văn Trỗi không chỉ là một chiến sĩ dũng cảm trong vụ cài mìn tại cầu Công Lý năm 1964, mà còn là biểu tượng của ý chí và niềm tin sắt đá ngay cả khi đối diện với cái chết. Khi bị xử tử, anh không chấp nhận rửa tội mà còn khẳng định rằng chính Mỹ và ngụy mới là kẻ có tội, là thủ phạm gây ra cảnh xóm làng tan nát, nhân dân lầm than, con mất cha, vợ mất chồng.

Sự hy sinh anh dũng của Nguyễn Văn Trỗi đã trở thành tấm gương sáng ngời cho hàng triệu người dân Việt Nam và bạn bè quốc tế yêu chuộng hòa bình và công lý. Tinh thần của anh đã cổ vũ, khơi dậy ý chí chiến đấu gan dạ và sục sôi trong tầng lớp thanh niên mãi mãi về sau.

Nguồn tư liệu tham khảo: https://yeulichsu.edu.vn/tom-tat-tieu-su-nguyen-van-troi