Câu chuyện thời hoa lửa về Tô Hiệu – người gieo hạt giống đỏ cách mạng từ bóng tối của nhà ngục Sơn La

Tô Hiệu – người gieo hạt giống đỏ cách mạng từ bóng tối của nhà ngục Sơn La

Tô Hiệu (1912–1944) là nhà cách mạng Việt Nam, đảng viên tiền bối của Đảng Cộng sản Đông Dương, nổi bật với tinh thần kiên trung và cống hiến trong thời kỳ đấu tranh chống thực dân Pháp. Dù mất sớm ở tuổi 32, ông để lại tấm gương sáng về nghị lực, lý tưởng và lòng trung thành tuyệt đối với cách mạng.

Sinh tại làng Xuân Cầu, xã Nghĩa Trụ, huyện Văn Giang, tỉnh Hưng Yên, Tô Hiệu sớm tham gia phong trào yêu nước học sinh năm 1926, rồi gia nhập Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên. Năm 1930, ông bị bắt, kết án 4 năm tù và đày ra Côn Đảo, nơi ông được cảm hóa bởi các chiến sĩ cộng sản như Ngô Gia Tự, Tôn Đức Thắng, và được kết nạp vào Đảng. Sau khi ra tù (1934), ông tiếp tục tái lập cơ sở Đảng ở Bắc Kỳ và lãnh đạo phong trào dân chủ 1936–1939.

Tô Hiệu được cử làm Ủy viên Thường vụ Xứ ủy Bắc Kỳ, phụ trách Hải Phòng và vùng duyên hải Bắc Bộ. Tháng 12 năm 1939, ông bị bắt lần thứ hai và bị đày lên Nhà tù Sơn La. Tại đây, ông sáng lập Chi bộ Đảng Nhà tù Sơn La, lãnh đạo biến nhà tù thành “trường học cách mạng”, huấn luyện nhiều cán bộ sau này giữ trọng trách trong Đảng và Nhà nước như Văn Tiến Dũng, Nguyễn Cơ Thạch, Mai Chí Thọ. Mặc dù mắc bệnh lao nặng, ông vẫn viết tài liệu, huấn luyện đảng viên và giữ vững tinh thần lạc quan cách mạng. Ông hy sinh ngày 7 tháng 3 năm 1944 trong ngục Sơn La.

Cây đào Tô Hiệu ông trồng trong nhà tù Sơn La vẫn tồn tại, trở thành biểu tượng cho “tinh thần Tô Hiệu” – ý chí kiên cường, bất khuất và niềm tin vào tương lai độc lập của dân tộc. Tên ông được đặt cho nhiều đường phố, trường học và cơ sở giáo dục trên khắp Việt Nam, như Trường Chính trị Tô Hiệu và Trường Trung học phổ thông Tô Hiệu, biểu tượng cho lòng tri ân của các thế hệ đối với người chiến sĩ cộng sản bất khuất.