Chàng trai Cao Đức Đồng

Năm 1963, khi mới 19 tuổi, chàng trai Cao Đức Đồng ở miền nắng gió Diễn Thành (Diễn Châu) lên đường nhập ngũ. Khỏi phải nói hết tâm trạng bồi hồi, náo nức lẫn lo toan của thanh niên vừa rời ghế nhà trường, và nhà lại chỉ mình anh là con trai. Thế nhưng, vì Tổ quốc sẵn sàng dâng hiến tuổi xuân, anh từ biệt gia đình vào chiến trường với niềm tin tan bóng giặc sẽ trở về.

Vào quân ngũ, anh được biên chế vào Tiểu đoàn 14, với nhiệm vụ rà phá bom mìn, bắc cầu cho xe qua, bắn phá máy bay địch. Đơn vị anh phụ trách chiến đấu từ đèo Ngang đến Hoàng Mai. Những ngày chiến đấu tại cung đường này, anh cùng đồng đội phải đối mặt với bao hiểm nguy, những thương tích lớn, nhỏ in hằn trên cơ thể.

Dáng vóc có phần gầy nhỏ, nhưng chiến sĩ trẻ Cao Đức Đồng được đánh giá là người mưu trí dũng cảm, luôn đạt được những thành tích trong chiến đấu. Năm 1966, anh là chiến sĩ tiêu biểu của Quân khu 4 được cử đi dự Đại hội Thanh niên Quyết thắng toàn quốc, được trò chuyện với Đại tướng Võ Nguyên Giáp và được Đại tướng ngợi khen vì những thành tích dũng cảm trong chiến đấu.

Năm 1968, khi Sư đoàn 338 cần lực lượng chi viện, Cao Đức Đồng được điều động vào miền Nam trực tiếp chiến đấu ở chiến trường Tây Ninh. Tại đây, nhận thấy tố chất lý luận quân sự của chiến sĩ trẻ Cao Đức Đồng, cấp trên đã cử anh đi học trường quân sự.

Sau khi tốt nghiệp, Cao Đức Đồng được điều động vào đơn vị chi viện cho mặt trận Xuân Lộc - Long Khánh - “cánh cửa thép” phía Đông Sài Gòn trong những ngày ác liệt nhất. Mỗi ngày nơi đây phải liên tục chi viện hàng vạn quân, có những trận đánh mà quân ta "giáp lá cà" với quân địch từ 5h sáng đến tận 19h tối.

Chính nơi mặt trận cửa ngõ Sài Gòn, chiến sĩ Cao Đức Đồng là một trong những thành viên của Ban chỉ huy trận địa, nơi đề ra những phương án tác chiến hòng khắc chế địch để giải phóng Xuân Lộc.

"Với vai trò Chủ nhiệm Chính trị Trung đoàn 55 thuộc Sư đoàn 341, tôi cùng anh em đồng đội đã tìm ra những phương án tác chiến, động viên anh em quyết không lùi bước nhằm giải phóng hoàn toàn Miền Nam, thống nhất đất nước như mong mỏi của Bác Hồ lúc sinh thời", ông nhớ lại.

Cựu chiến binh Cao Đức Đồng tiếp tục dòng hồi tưởng: “Giải phóng xong Xuân Lộc, sư đoàn chúng tôi tiếp tục đánh Trảng Bom, Hố Nai, đánh đến thị xã Biên Hòa thì nhận được tin Tổng thống Dương Văn Minh đầu hàng, ta đã giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước. Thời khắc cầm bộ đàm trên tay, tôi nghe cấp trên thông báo hòa bình mà rơi nước mắt. Tôi hét lên sung sướng rồi ôm chầm lấy đồng chí, đồng đội mà hô vang: Hòa bình rồi, hòa bình rồi, Bác Hồ muôn năm, Hồ Chí Minh muôn năm!”.

Có thể nói, trong suốt những năm tháng chiến tranh ác liệt, người lính Cao Đức Đồng luôn là một trong những tấm gương sáng cho anh em đồng chí, đồng đội noi theo bởi sự dũng cảm mưu trí, bởi tấm lòng tận tâm, tận lực với đồng đội, đồng bào.

Khi hòa bình thống nhất, ông Cao Đức Đồng còn tham gia chiến đấu bảo vệ biên giới phía Bắc, rồi tham gia chiến đấu chi viện cho quân đội Campuchia. Có những lúc ông tưởng chừng không thể trở về quê hương. Đó là thời khắc ông bị địch bắt sống trong lúc kéo bộ đàm gọi đồng đội, ngay lập tức quân ta nã pháo vào vòng vây giải cứu, hai bên giáp lá cà và ông được cứu trong gang tấc ngay tại trận địa Phnompenh.

Dù tuổi cao, nhưng ông vẫn nhiệt huyết làm nhiều công việc, cốt để thấy mình vẫn có ích, vẫn tường minh. Ông từng là Chủ tịch Hội Cựu chiến binh, Hội trưởng Hội Người cao tuổi thị trấn, Phó Trưởng Ban liên lạc quân tình nguyện Lào. Nhiều năm qua, ông còn viết kịch bản, soạn lời dân ca cho các hội diễn cấp xã, cấp xóm. Đi đâu ông cũng được người dân yêu mến, bởi luôn giữ trọn chữ trung, chữ hiếu với nhân dân, với đồng bào, như lời Bác Hồ lúc sinh thời căn dặn bộ đội ta.