Chí lớn từ người đan sọt - Phạm Ngũ Lão
Bên cạnh sự nghiệp quân sự, ông còn là nhà thơ tiêu biểu của hào khí Đông A. Bài “Thuật hoài” thể hiện chí khí nam nhi, tinh thần yêu nước và khát vọng lập công: “Hoành sóc giang sơn cáp kỷ thu, Tam quân tì hổ khí thôn Ngưu...” Bài thơ được xem là đỉnh cao của thơ ca thời Trần, thể hiện tinh thần tự hào dân tộc và nhân cách chính trực của người anh hùng
Câu chuyện về anh hùng dân tộc Phạm Ngũ Lão là một minh chứng tiêu biểu cho ý chí vươn lên và tinh thần yêu nước sâu sắc của con người Việt Nam từ thuở xa xưa. Ông sinh năm 1255 tại làng Phù Ủng, huyện Đường Hào (nay thuộc tỉnh Hưng Yên). Xuất thân từ một gia đình nông dân, không qua trường lớp chính quy, nhưng từ nhỏ Phạm Ngũ Lão đã nổi tiếng là người ham học, có chí lớn và luôn suy nghĩ về việc giúp nước.
Tương truyền rằng, một lần khi đang ngồi đan sọt bên đường, ông mải suy nghĩ việc binh thư, chiến lược đến mức không hay biết đoàn quân của Hưng Đạo Vương Trần Hưng Đạo đi qua. Lính thấy vậy liền lấy giáo đâm vào đùi để thử, nhưng ông vẫn không hề nhúc nhích. Nhận ra đây là người có chí lớn, Trần Hưng Đạo đã đưa ông về rèn luyện và trọng dụng.
Từ đó, Phạm Ngũ Lão trở thành một vị tướng tài ba, lập nhiều chiến công hiển hách trong các cuộc kháng chiến chống quân Nguyên – Mông, góp phần làm nên những chiến thắng lẫy lừng của dân tộc thời nhà Trần. Không chỉ giỏi võ nghệ, ông còn là người có tâm hồn lớn, thể hiện qua bài thơ nổi tiếng “Thuật hoài” với khát vọng lập công danh, trả nợ công danh cho đất nước.
Cuộc đời của Phạm Ngũ Lão cho thấy: con người không cần xuất phát điểm cao sang, nhưng nếu có ý chí, nghị lực và lòng yêu nước thì hoàn toàn có thể làm nên việc lớn. Đối với học sinh hôm nay, câu chuyện ấy gửi gắm một thông điệp rõ ràng: hãy biết nuôi dưỡng ước mơ, kiên trì học tập và rèn luyện, bởi chính từ những điều giản dị hôm nay có thể tạo nên những giá trị lớn lao cho ngày mai.



