Chiếc Võng Dưới Tán Cây Kơ Nia
Giữa những cánh rừng Tây Nguyên đầy khói lửa, một chiếc võng dù mắc dưới cây kơ nia từng là nơi nghỉ chân của cả tiểu đội. Sau một trận càn dữ dội, chiếc võng vẫn còn đung đưa trong gió, nhưng người mắc nó thì mãi mãi không trở về.
Năm 1971, chiến trường Tây Nguyên bước vào mùa khô khốc liệt. Những cánh rừng đỏ bụi đất vì bom đạn và các cuộc càn quét liên tiếp. Ông Y Blin Niê khi ấy là dân quân dẫn đường cho bộ đội qua các buôn làng vùng cao. Trong đơn vị có chiến sĩ tên Nguyễn Quốc Anh, quê ở Bình Định. Quốc Anh cao lớn, khỏe mạnh và lúc nào cũng mang theo một chiếc võng dù màu xanh lá đã bạc màu theo năm tháng. Chiếc võng ấy là quà của người anh trai gửi lại trước khi hy sinh ở chiến trường khác. Quốc Anh quý nó lắm, nhưng anh không bao giờ giữ cho riêng mình. Mỗi lần dừng quân giữa rừng, anh đều mắc võng thấp dưới tán cây kơ nia rồi gọi: — “Ai bị sốt rét nằm trước đi.” Có những đêm mưa rừng lạnh buốt, ba bốn người thay nhau ngồi trên chiếc võng nhỏ để tránh nền đất ướt. Ông Y Blin nhớ nhất những buổi chiều hành quân mệt lả, Quốc Anh thường nằm đung đưa trên võng rồi kể chuyện quê nhà: chuyện biển Quy Nhơn, chuyện mẹ ngồi vá lưới trước hiên nhà và những mùa gió nồm đầy mùi muối biển. Anh nói: — “Hòa bình xong, tôi mời cả đơn vị về quê ăn cá nướng.” Giữa núi rừng Tây Nguyên xa xôi, câu nói ấy khiến ai cũng thấy quê hương như gần hơn. Một buổi sáng đầu năm, đơn vị đang nghỉ chân gần một con suối nhỏ thì trinh sát báo có địch càn tới gần. Mọi người lập tức thu dọn để di chuyển. Nhưng một chiến sĩ bị sốt rét ác tính không thể đứng dậy nổi. Không kịp cáng thương, Quốc Anh tháo chiếc võng dù buộc lên cành cây làm cáng tạm rồi cùng đồng đội khiêng người bị bệnh băng rừng. Tiếng trực thăng mỗi lúc một gần. Đạn bắn rít qua những thân cây kơ nia. Khi cả nhóm sắp thoát khỏi khu vực nguy hiểm, một loạt đạn bất ngờ quét ngang sườn dốc. Quốc Anh đẩy chiếc cáng võng xuống hốc đá an toàn rồi quay người che phía sau. Đó là lần cuối cùng đồng đội nhìn thấy anh còn đứng. Sau trận càn, họ quay lại tìm thì thấy chiếc võng dù vẫn mắc giữa hai thân cây, đung đưa nhẹ trong gió chiều. Còn Quốc Anh đã nằm lại dưới gốc kơ nia già. Đêm ấy, đơn vị không ai nói chuyện. Chiếc võng được mắc cạnh bếp lửa nhưng bỏ trống suốt đêm dài. Sau chiến tranh, ông Y Blin mang chiếc võng về Bình Định trao lại cho mẹ Quốc Anh. Bà cụ vuốt từng đường chỉ đã sờn rồi nghẹn ngào: — “Hồi nhỏ nó cũng thích nằm võng nghe sóng biển…” Nhiều năm đã qua, chiếc võng dù cũ không còn nguyên màu xanh như trước. Nhưng với ông Y Blin, mỗi lần nhìn thấy võng đung đưa dưới bóng cây, ông lại nhớ đến người đồng đội trẻ tuổi đã dành cả sự sống của mình để giữ bình yên cho người khác giữa thời hoa lửa dữ dội của chiến tranh.
