CHIẾN TRANH CỤC BỘ - KHÚC QUANH KHỐC LIỆT

Chiến tranh cục bộ là một chiến lược chiến tranh xâm lược thực dân mới quy mô lớn do Mỹ thực hiện tại Việt Nam trong giai đoạn 1965 - 1968. Sau khi chiến lược "Chiến tranh đặc biệt" bị phá sản trước sự phát triển mạnh mẽ của phong trào cách mạng miền Nam, chính phủ Mỹ đã quyết định thay đổi phương thức tác chiến. Điểm cốt lõi của chiến lược mới này là việc Mỹ đưa quân đội viễn chinh Mỹ và quân các nước đồng minh trực tiếp tham chiến, đóng vai trò lực lượng tác chiến chiến lược chủ yếu, kết hợp với quân đội Sài Gòn nhằm nhanh chóng giành lại thế chủ động trên chiến trường.

Chiến lược được triển khai rầm rộ bắt đầu từ giữa năm 1965 với việc quân đội Mỹ ồ ạt đổ bộ vào các căn cứ chiến lược như Đà Nẵng, Chu Lai. Đi đôi với việc đưa bộ binh vào miền Nam, Mỹ áp dụng biện pháp tác chiến chiến lược "tìm và diệt" kết hợp "bình định" nhằm tiêu diệt lực lượng vũ trang giải phóng và phá vỡ các cơ sở cách mạng. Đồng thời, Mỹ phát động cuộc chiến tranh phá hoại bằng không quân và hải quân quy mô lớn ra miền Bắc nhằm phong tỏa nguồn chi viện, tàn phá tiềm lực kinh tế - quốc phòng và làm lung lay ý chí chiến đấu của nhân dân Việt Nam. Chiến trường lúc bấy giờ trở nên vô cùng khốc liệt với mật độ bom đạn, vũ khí hiện đại và chất độc hóa học cao chưa từng có.

Trước sức ép quân sự khổng lồ, quân và dân Việt Nam đã giữ vững quyền chủ động bằng việc xây dựng thế trận chiến tranh nhân dân toàn diện. Trận đầu thử lửa diễn ra tại Vạn Tường (Quảng Ngãi) vào tháng 8 năm 1965, nơi lực lượng giải phóng đã bẻ gãy cuộc hành quân quy mô lớn của thủy quân lục chiến Mỹ, chứng minh khả năng đánh thắng quân viễn chinh Mỹ về mặt quân sự. Tiếp sau đó, quân và dân miền Nam liên tiếp bẻ gãy hai cuộc phản công chiến lược mùa khô (1965 - 1966 và 1966 - 1967) của Mỹ, bảo vệ vững chắc các vùng căn cứ và làm tiêu hao đáng kể sinh lực địch. Ở miền Bắc, lưới lửa phòng không nhân dân cũng được thiết lập chặt chẽ, bắn rơi nhiều máy bay hiện đại và bảo đảm thông suốt tuyến đường chi viện chiến lược Trường Sơn.

Đỉnh cao của cuộc đối đầu này là cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân năm 1968. Bằng cuộc tập kích bất ngờ và đồng loạt vào hầu khắp các đô thị, cơ quan đầu não chính quyền Sài Gòn và các căn cứ quân sự Mỹ trên toàn miền Nam, lực lượng cách mạng đã giáng một đòn chí mạng vào ý chí xâm lược của chính giới Mỹ. Dù chịu tổn thất lớn về lực lượng sau các đợt chiến đấu, cuộc tổng tiến công đã tạo ra một tiếng vang lớn trên trường quốc tế, làm bùng nổ phong trào phản chiến ngay trong lòng nước Mỹ và buộc chính quyền Mỹ phải thừa nhận sự thất bại của chiến lược Chiến tranh cục bộ.

Sự phá sản của chiến lược này đánh dấu bước ngoặt quan trọng của cuộc chiến. Mỹ buộc phải tuyên bố chấm dứt không điều kiện chiến tranh phá hoại miền Bắc, chấp nhận ngồi vào bàn đàm phán tại Hội nghị Paris để tìm kiếm một giải pháp hòa bình, và bắt đầu tiến trình rút dần quân Mỹ về nước thông qua chiến lược mới mang tên "Việt Nam hóa chiến tranh".