CHỌC THỦNG VÒNG VÂY TRÊN ĐƯỜNG 17 (Viết về trận đánh xe tăng địch, ngày 21-6-1953)
Đoạn kể nói về việc đơn vị S20 quyết định đánh phá vòng vây của quân địch trên đường 17 để giải cứu cán bộ và nhân dân đang bị kẹt trong cuộc càn quét ác liệt ở khu đông Gia Lộc – bắc Tứ Kỳ năm 1953. Sau khi họp bàn khẩn cấp, đơn vị chọn cách đặt mìn chống tăng để phá xe địch và cắt đứt con đường chúng đang dùng để khống chế khu vực. Trong đêm tối, nhóm chiến sĩ bí mật tiếp cận mặt đường, nhanh chóng đào hố đặt mìn trước khi xe tăng quay lại. Khi xe địch đi tới, mìn nổ làm chiếc xe tăng đi đầu b
Tiếng súng càn quét của địch ở khu đông Gia Lộc - bắc Tứ Kỳ kéo dài đến tận tối 21 tháng 6 năm 1953.
Từ sáng sớm và cả ngày hôm đó, chúng tôi luôn nhận được thông báo của huyện đội Gia Lộc về tình hình địch ở khu vực này. Đạn súng nhỏ nổ liên hồi dồn dập, xen lẫn tiếng đại bác, súng cối và khói lửa bốc lên nghi ngút cả một vùng, cũng đủ để chúng tôi thấy được mức độ ác liệt mà quân địch đang đánh phá vào một khu căn cứ du kích của ta. Cán bộ và nhân dân các xã Hoàng Diệu, Quốc Tuấn (Gia Lộc), Hưng Đạo (Tư Kỳ) bị kẹt lại trong vòng vây khép kín của địch bởi hai con đường 17 và 191.
Trời đã tối mà xe tăng địch vẫn gầm rú, chạy đi chạy lại trên quãng đường từ bốt Trắm (Tân Lâm) đến Phương Điếm, nhằm ngăn chặn, không để cán bộ và nhân dân ta thoát khỏi khu vực chúng đang vây hãm.
Tại thôn Cẩm Đới xã Thống nhất - nơi đóng quân của chúng tôi ở Gia Lộc, cán bộ, chiến sĩ "S20" đã tổ chức một cuộc họp cấp tốc để thảo luận kế hoạch hành động, nhằm đánh phá vòng vây của địch trên đường 17. Chúng tôi đã phát động cả đơn vị tham gia ý kiến với ý thức của những chiến sĩ chiến đấu trên đất quê hương, mang nặng nghĩa tình với đồng bào, đồng chí đang nằm trong vùng địch càn quét - mà ở đó có cả gia đình, người thân của một số chiến sĩ đang có mặt tại đơn vị. Bằng tình thương nhân dân, với lòng căm thù giặc sâu sắc, cả đơn vị dưới sự chủ trì của đồng chí Trần Hồng Nguyên1 (Sau trận đánh cầu Bía (14-6-1953), đồng chí Tân đội trưởng được cấp trên điều động đi công tác ở đơn vị mới. Tôi được đề bạt làm đội trưởng nên cuộc họp này do đồng chí Trần Hồng Nguyên - bí thư chi bộ - CTV chủ trì) đã sôi nổi thảo luận và chẳng mấy lúc, chúng tồi đã thống nhất một ý chí - quyết tâm phá bằng được vòng vây của địch ngay đêm nay. Nhiều đồng chí nêu ra cách đánh rất táo bạo. Có đồng chí đề xuất dùng súng bộ binh bắn uy hiếp như trước đây vẫn thường làm để truy kích xe địch lúc rút lui sau những trận càn quét. Có đồng chí đề nghị dùng thủ pháo đánh theo cách của anh hùng Cù Chính Lan trong chiến dịch Hòa Bình.
Tất cả những ý kiến của đơn vị nêu lên, chúng tôi đều phân tích chọn lọc và tính đến các điều kiện thực hiện, hiệu quả của nó, nhằm đạt được mục đích của trận đánh. Trận này, chúng tôi đánh nhằm phá vòng vây của địch để hỗ trợ cho cán bộ và nhân dân đang bị địch kìm kẹp ở vùng chúng đánh phá.
Sau khi bàn đi tính lại, chúng tôi quyết định dùng 2 quả mìn chống tăng (Anti - tank), đánh chung một hố để có sức nổ lớn, vừa diệt được xe địch, vừa cắt đứt được đường, buộc địch phải đình chỉ việc cho xe chạy đi chạy lại để khống chế mặt đường.
Tối hôm ấy, sau khi thống nhất với chính trị viên Trần Hồng Nguyên, tôi trực tiếp chỉ huy 7 cán bộ, chiến sĩ lên đường làm nhiệm vụ như đã bàn định. Nhờ ánh đèn pha của xe trong đêm tối, từ xa chúng tôi đã nắm được quy luật đi lại của địch: cứ 15 đến 20 phút, xe của chúng lại chạy qua đoạn đường này một lần.
Vượt qua đầu làng Ngà, chúng tôi vừa ra khỏi đầu làng Bung Đại, thì 3 xe tăng địch đã vượt qua trước mặt đi về phía Phương Điếm. Tranh thủ lên mặt đường, tôi cho anh em cứ dọc đường chạy ngược lại hướng Tân Lâm, nhằm tạo ra một khoảng cách tương đối giữa chúng tôi và xe địch khi quay lại, để có thời gian kịp chôn mìn. Chạy như thế được chừng 400m thì xe địch đã quay lại, ánh sáng của đèn pha dọi về phía chúng tôi. Thời gian không thế kéo dài, phải nhanh chóng tìm chỗ đặt mìn. Sợ đặt mìn không kịp, có anh em đề xuất cứ để cho xe chạy về Tân Lâm rồi hãy chôn mìn đón đánh lúc chúng chạy quay lên. Tôi không đồng ý làm như vậy. Nếu xe địch về Tân Lâm rồi không chạy tiếp nữa thì sao? Chờ cho đến sáng rồi đem mìn về hay sao? Gặp địch phải tranh thủ đánh ngay. Tôi nghĩ thế, rồi quyết định: Lợi dụng vũng nước mưa, xe vừa chạy qua làm tung tóe trên mặt đường, tập trung hai xà beng, nhanh chóng đào hố mìn. Cũng rất may mắn là đoạn đường này nền đường ít đá nên việc đào hố cũng thuận lợi. Thế mà đặt xong mìn, cũng chỉ kịp ngụy trang sơ bộ thì xe địch đã tiến gần đến nơi.
Chúng tôi rời khỏi mặt đường, ngâm mình xuống những thửa ruộng ngập nước ở ven đường. Vừa lúc đó, một tiếng nổ dậy đất làm chiếc xe tăng đi trước tung lên rồi chúi đầu ngay xuống hố mìn vừa nổ. Quãng đường đang sáng rực ánh đèn pha bỗng tắt ngấm. Các xe sau dừng lại bắn loạn xạ, rồi quay đầu chạy về Phương Điếm. Cả đêm ấy, không một chiếc xe nào của chúng dám chạy qua đoạn đường này nữa.
Vòng vây của địch trên đường 17 đã bị chúng tôi chọc thủng!
