Chưa đuổi hết giặc, chưa mang lại bình yên cho quê hương thì chưa trở về.

Hành trang lên đường của ông thật đơn sơ: chiếc ba lô con cóc, đôi dép cao su đúc và một tinh thần sắt đá của người con vùng cao. Ngày rời bản, ông dặn lòng: "Chưa đuổi hết giặc, chưa mang lại bình yên cho quê hương thì chưa trở về."

Đơn vị của ông Vàng Củi Dùng nhận lệnh vượt dãy Trường Sơn tiến sâu vào chiến trường phía Nam. Đó là những ngày tháng nếm mật nằm gai: vượt qua hàng ngàn dốc cao vực sâu, đối mặt với những cơn mưa rừng thối đất thối cát và những đợt sốt rét rung người.

Kỷ niệm đáng nhớ nhất trong cuộc đời binh nghiệp của ông là một đêm bám trụ giữ trọng điểm giao thông trước làn mưa bom của địch. Đêm đó, máy bay Mỹ rải thảm bom B-52 nhằm cắt đứt con đường tiếp viện cho miền Nam. Tiếng bom nổ chát chúa, đất trời rung chuyển, khói khét nồng nặc phủ kín các vách đá.

"Trời tối đen như mực, bom nổ xới tung cả chiến hào. Mảnh bom chém đứt cả cây rừng, nhưng tay ai cũng gạt vội lớp đất đá bám trên mặt để ôm chặt lấy báng súng. Lúc đó, chỉ cần một người sẩy chân hay hoảng sợ là cả đội hình sẽ bị ảnh hưởng. Nhưng người con vùng cao chúng tôi đã quyết: Đá cứng thế nào cũng không bằng chí thép của người lính!" — Ông Vàng Củi Dùng nhớ lại.

Giữa khoảnh khắc sinh tử ấy, ông Dùng đã cùng đồng đội dũng cảm xông ra cắm cọc tiêu, dẫn đường cho đoàn xe vận tải chở đạn dược vượt qua trọng điểm an toàn ngay trong đêm.

Không chỉ là sự khốc liệt của bom đạn, câu chuyện khiến ông Vàng Củi Dùng xúc động nhất mỗi khi nhớ lại chính là tình đồng chí thiêng liêng.

Có những thời điểm bị địch bao vây, tuyến tiếp tế bị cắt đứt nhiều ngày liền, lương thực cạn kiệt. Ông Dùng cùng vài đồng đội phải chia nhau từng củ sắn lùi gạt vội lớp tro bếp, từng ngụm nước suối quý giá trong chiếc bình tông móp méo. Chiếc áo trấn thủ chuyền tay nhau đắp giữa cái lạnh cắt da của núi rừng đã trở thành ngọn lửa sưởi ấm, giúp ông và các chiến sĩ vượt qua những giờ phút gian khổ nhất.