Chúng tôi biết ngày chiến thắng đã rất gần
Sinh ra và lớn lên tại xã Ea Tu, thành phố Buôn Ma Thuột, tỉnh Đắk Lắk, Ama H’Rin lớn lên giữa không gian văn hóa buôn làng Tây Nguyên. Năm 1972, khi vừa tròn 19 tuổi, ông lên đường nhập ngũ, trở thành người lính bộ binh và bắt đầu những năm tháng gắn bó với chiến trường.
Từ buôn làng Tây Nguyên đến chiến trường
Sinh ra và lớn lên giữa đại ngàn Tây Nguyên, ông Ama H’Rin sớm chứng kiến những năm tháng quê hương chìm trong chiến tranh. Năm 1972, khi vừa tròn 19 tuổi, chàng trai người Ê Đê lên đường nhập ngũ.
Sau thời gian huấn luyện, ông được biên chế vào Tiểu đoàn 8, Trung đoàn 25, Sư đoàn 10, trở thành người lính bộ binh trực tiếp tham gia nhiều nhiệm vụ chiến đấu trên chiến trường Tây Nguyên.
Những ngày đầu trong quân ngũ, ông chỉ là một thanh niên trẻ với khẩu súng trên vai và nỗi nhớ gia đình luôn thường trực. Nhưng chiến trường đã nhanh chóng tôi luyện người lính ấy trưởng thành.
Ông nhớ lại:
“Ngày đi bộ đội, tôi còn trẻ lắm. Lúc chia tay gia đình chỉ nghĩ mình đi vài năm rồi sẽ về. Không ngờ chiến tranh kéo dài, có những người đi cùng tôi nhưng không bao giờ trở lại.”
Những ngày tháng trước Chiến dịch Hồ Chí Minh
Đầu năm 1975, tình hình chiến trường thay đổi nhanh chóng. Sau những thắng lợi lớn của quân và dân ta tại Tây Nguyên, thế trận chiến tranh chuyển sang giai đoạn quyết định.
Đơn vị của Ama H’Rin được lệnh cơ động, hành quân liên tục.
Những đoàn quân nối dài trên các tuyến đường chiến trường. Người lính phải mang theo ba lô, súng đạn và những vật dụng thiết yếu. Có những chặng đường hành quân kéo dài trong đêm, vừa đi vừa cảnh giác với máy bay và pháo kích.
“Có hôm chúng tôi hành quân cả đêm. Mệt thì tranh thủ ngồi dựa vào ba lô nghỉ một lát rồi lại đi. Ai cũng hiểu tình hình lúc đó rất khẩn trương. Chỉ huy nói chiến trường đang chuyển sang thời cơ lớn, anh em càng quyết tâm hơn.”
Đến tháng 4 năm 1975, đơn vị bước vào giai đoạn chiến đấu quyết liệt trong thế trận tiến về phía Nam.
Trận đánh trong những ngày tháng Tư
Một trong những trận chiến mà CCB Ama H’Rin nhớ mãi diễn ra trong quá trình đơn vị cơ động, tiến công phá các vị trí phòng thủ của đối phương.
Rạng sáng, đơn vị nhận lệnh triển khai đội hình.
Những người lính nhanh chóng kiểm tra súng đạn, phân công vị trí. Không khí trước giờ nổ súng yên lặng đến lạ thường.
Ông kể:
“Trước trận đánh, anh em ít nói. Người kiểm tra súng, người kiểm tra đạn. Có đồng chí lấy thư nhà ra đọc lần cuối. Không ai nói mình sợ, nhưng ai cũng biết phía trước là trận đánh thật sự.”
Khi lệnh tiến công được phát ra, tiếng súng đồng loạt vang lên.
Đoàng! Đoàng! Đoàng!
Hỏa lực đối phương bắn trả dữ dội. Đất đá tung lên, khói súng phủ kín các vị trí chiến đấu.
Đội hình bộ binh phải vừa tiến lên, vừa tìm cách tránh những điểm hỏa lực mạnh.
“Pháo và súng bắn liên tục. Có lúc đất đá rơi xuống đầy người. Chúng tôi phải bám địa hình mà tiến. Người phía trước tiến thì người phía sau yểm trợ. Không ai được bỏ vị trí.”
Một số chiến sĩ bị thương ngay trong những phút đầu. Tiếng gọi đồng đội vang lên giữa tiếng súng.
Ama H’Rin cùng những người lính trong tổ tìm cách đưa thương binh về phía sau.
“Có một đồng chí bị thương nặng. Anh em chúng tôi phải kéo đồng chí ấy vào chỗ khuất rồi giao cho quân y. Cứu được người nào thì cố cứu người ấy. Nhưng có những trường hợp không thể cứu được, đau lòng lắm.”
Khoảnh khắc sinh tử
Trong một đợt tiến công tiếp theo, đội hình của ông gặp hỏa lực mạnh từ phía trước.
Một tiếng nổ lớn vang lên ngay gần vị trí chiến đấu.
Ông Ama H’Rin bị đất đá phủ kín người. Trong vài giây, ông không nghe thấy gì ngoài tiếng ù trong tai.
“Tôi nằm xuống, tai ù đặc. Khi ngẩng lên thì khói bụi mù mịt. Nhìn sang bên cạnh thấy anh em vẫn đang chiến đấu. Lúc ấy chẳng còn nghĩ được nhiều, chỉ biết mình phải đứng dậy và tiếp tục.”
Các chiến sĩ bộ binh từng bước áp sát mục tiêu. Hỏa lực được tổ chức chặt chẽ hơn, đội hình tiến lên từng đoạn.
Trận đánh kéo dài trong nhiều giờ. Mỗi mét đất giành được đều phải trả giá bằng mồ hôi, máu và sự hy sinh.
Cuối cùng, vị trí phòng thủ trước mặt bị phá vỡ. Đơn vị tiếp tục cơ động về phía trước, hòa vào khí thế tiến công thần tốc của những ngày cuối tháng 4.
“Chúng tôi biết ngày chiến thắng đã rất gần”
Những ngày cuối tháng 4 năm 1975, tin chiến thắng liên tục truyền về.
Người lính Ama H’Rin cảm nhận rõ rằng cuộc chiến đang đi đến hồi kết.
“Lúc ấy ai cũng nói với nhau: chắc sắp được về nhà rồi. Nhưng không ai dám chủ quan. Chiến tranh chưa kết thúc thì vẫn phải chiến đấu.”
Đêm xuống, giữa những khoảng thời gian tạm lắng tiếng súng, những người lính ngồi bên nhau nhắc về quê nhà.
Có người nhớ mẹ, nhớ cha. Có người nhớ vợ con. Những người lính chưa lập gia đình thì nhớ buôn làng, nhớ những con đường đất đỏ Tây Nguyên.
“Chúng tôi chỉ mong được sống đến ngày hòa bình. Nhưng lúc đó cũng có linh cảm rằng có những người sẽ không được nhìn thấy ngày ấy.”
Ngày 30 tháng 4 năm 1975
Rồi thời khắc lịch sử cũng đến.
Tin Sài Gòn được giải phóng, miền Nam hoàn toàn giải phóng, đất nước thống nhất truyền đến các đơn vị.
Ama H’Rin và đồng đội ôm lấy nhau.
Có người cười, có người khóc.
“Chúng tôi vui lắm. Nhưng vui được một lúc thì lại nhớ những người đã hy sinh. Những người cùng hành quân, cùng ăn, cùng ngủ, cùng chiến đấu với mình đã không còn nữa. Nếu các anh ấy còn sống thì ngày chiến thắng chắc vui lắm.”
Đối với ông, ngày 30 tháng 4 không chỉ là ngày chiến thắng mà còn là ngày tưởng nhớ những người đồng đội đã hy sinh.
Trở về với buôn làng
Sau chiến tranh, Ama H’Rin trở về quê hương Đắk Lắk.
Từ người lính giữa chiến trường, ông trở lại cuộc sống đời thường. Những năm tháng chiến tranh để lại trong ông nhiều ký ức không thể phai mờ.
Ông thường kể cho con cháu nghe về đồng đội, về những trận đánh và những người đã nằm lại.
“Tôi kể không phải để các cháu sợ chiến tranh, mà để các cháu hiểu giá trị của hòa bình. Ngày nay các cháu được học hành, được làm việc, được sống cùng gia đình là điều mà thế hệ chúng tôi từng mong ước.”
Lời nhắn gửi của người lính năm xưa
Nhiều năm đã trôi qua, mái tóc người lính năm nào nay đã bạc. Nhưng mỗi khi nhắc đến tháng Tư năm 1975, ánh mắt ông vẫn ánh lên niềm xúc động.
Ông nói:
“Chúng tôi đã đi qua chiến tranh bằng tuổi trẻ. Có người trở về, có người nằm lại. Điều chúng tôi mong nhất là đất nước luôn hòa bình, quê hương ngày càng phát triển và thế hệ trẻ không quên những người đã hy sinh.”
Câu chuyện của CCB Ama H’Rin, sinh năm 1953, quê Đắk Lắk, người lính bộ binh thuộc Tiểu đoàn 8, Trung đoàn 25, Sư đoàn 10, là câu chuyện về một thế hệ đã dành những năm tháng đẹp nhất của tuổi trẻ cho Tổ quốc.
Chiến tranh đã lùi xa, nhưng những ký ức về những ngày tháng Tư năm 1975 vẫn còn đó: tiếng súng, khói lửa, những bước chân hành quân và những cái tên đồng đội mãi mãi không trở về.
“Hoa lửa” của thế hệ ấy đã cháy bằng tuổi trẻ và máu xương. Hôm nay, ngọn lửa ấy được trao lại cho thế hệ sau bằng ký ức, lòng biết ơn và trách nhiệm gìn giữ hòa bình.



