CHUYỆN CỦA BÀ MA NGAO KHI LÒNG DÂN HƯỚNG VỀ CÁCH MẠNG
CHUYỆN CỦA BÀ MA NGAO
KHI LÒNG DÂN HƯỚNG VỀ CÁCH MẠNG
Trong căn nhà của bà Ma Ngao ở xã Tu Tra có một tấm giấy đã được đóng khung và giữ gìn qua nhiều năm. Đó là giấy chứng nhận bà Ma Ngao là đại biểu tiêu biểu dự cuộc gặp mặt cá nhân, đại diện gia đình có công với cách mạng trong đồng bào dân tộc thiểu số tỉnh Lâm Đồng.
Hơn một thập kỷ đã qua kể từ ngày tấm giấy ấy được trao. Nhưng câu chuyện phía sau nó lại đưa người nghe trở về xa hơn nữa – về những năm tháng quê hương còn chiến tranh. “Ngày đó ai giúp được việc gì thì giúp”. Khi ấy, bà Ma Ngao còn trẻ.
Tu Tra của những năm chiến tranh khác rất nhiều so với vùng quê hôm nay. Đường sá khó khăn, đời sống người dân thiếu thốn. Với đồng bào trong vùng, mỗi ngày trước hết vẫn là câu chuyện làm sao có đủ cái ăn và bảo vệ gia đình. Nhưng giữa những tháng ngày ấy, cách mạng không phải điều gì xa lạ. Cán bộ cần dân. Và dân bảo vệ cán bộ bằng những cách rất đời thường. Bà Ma Ngao cũng góp phần theo cách của mình. Có lúc là ít lương thực được dành lại. Có khi là một lời nhắn cần chuyển. Có khi bà giúp chỉ đường, báo tin hoặc hỗ trợ những người hoạt động cách mạng đi qua địa bàn.
Những công việc ấy không có tên gọi thật lớn. Bà cũng chẳng xem đó là chiến công. Bà chỉ nhớ một điều rất giản dị: “Ngày đó ai giúp được việc gì thì giúp.” Có những lần công việc phải thực hiện khi trời đã tối. Lương thực được chia nhỏ để thuận tiện mang theo. Đường đi chủ yếu là những lối quen giữa rẫy, qua những khoảng đất vắng. Một người phụ nữ trẻ làm sao không biết sợ. Nhưng trong hoàn cảnh chiến tranh, bà cũng như nhiều người dân trong vùng hiểu rằng có những điều không thể nói, có những người cần được bảo vệ và có những việc đã nhận thì phải cố gắng làm cho xong.
Rồi sáng hôm sau, cuộc sống lại trở về như bình thường. Bà lại đi làm. Lại lo cho gia đình. Không ai nhắc đến chuyện của đêm hôm trước. Có những đóng góp không nằm trong tiếng súng. Khi nhắc đến kháng chiến, chúng ta thường nghĩ tới những người trực tiếp chiến đấu nơi chiến trường. Nhưng phía sau họ còn có một lực lượng rất lớn – nhân dân.
Đặc biệt tại những vùng có đông đồng bào dân tộc thiểu số, sự chở che và giúp đỡ của người dân đã góp phần tạo nên cơ sở vững chắc cho cách mạng.Người góp gạo. Người dẫn đường. Người đưa tin.Người giữ bí mật. Người cho cán bộ một nơi nghỉ chân. Mỗi người một việc. Những điều ấy khi đứng riêng lẻ có vẻ nhỏ bé. Nhưng hàng nghìn việc nhỏ của hàng nghìn con người đã góp thành sức mạnh của lòng dân. Câu chuyện của bà Ma Ngao cũng nên được nhìn từ điều giản dị ấy.
Bà không cần được xây dựng thành một nhân vật với những chiến công phi thường. Bởi điều đáng quý chính là một người phụ nữ Chu Ru bình thường, giữa hoàn cảnh khó khăn của bản thân và gia đình, vẫn lựa chọn góp phần mình khi quê hương cần.
Tờ giấy chứng nhận và một cuộc đời phía sau. Năm 2011, bà Ma Ngao được tham dự cuộc gặp mặt những cá nhân, đại diện gia đình có công với cách mạng trong đồng bào dân tộc thiểu số tỉnh Lâm Đồng. Tờ giấy chứng nhận ngày ấy đến nay vẫn được gia đình giữ lại. Nhiều năm đã trôi qua. Người phụ nữ trẻ của những ngày chiến tranh giờ đã trở thành một bà già với mái tóc bạc và gương mặt in hằn dấu vết thời gian. Quê hương cũng đã khác.
Con đường trẻ em đi học hôm nay không còn là con đường của những năm tháng bà còn trẻ. Những đứa trẻ người Chu Ru được cắp sách đến trường, được lớn lên trong hòa bình và có những ước mơ mà thế hệ của bà ngày trước khó có điều kiện nghĩ tới. Có lẽ đó cũng chính là phần thưởng lớn nhất đối với những người như bà Ma Ngao. Khi được hỏi về những việc đã qua, bà không nói nhiều về công lao.Bà chỉ vui vì quê hương bây giờ yên bình. Câu trả lời giản dị ấy khiến chúng tôi hiểu thêm một điều:Có những người góp sức cho lịch sử nhưng cả đời không nghĩ mình là người làm nên lịch sử. Bà Ma Ngao là một trong những con người bình dị như thế.


