Chuyện về "Chiến sĩ gang thép" Nguyễn Văn Quới

Đạn giặc bay rào rào qua đầu, đồng chí bình tĩnh chờ đợi. Hai tên lính đi trước, kế đó tên cò, bọn còn lại hùng hổ theo sau. Đồng chí Bảy Quới chỉa súng vào thằng cò Tây, đợi nó ra đến giữa cầu đã bắn hai phát súng. Thằng cò Pétri rơi xuống rạch. Bọn lính hốt hoảng kéo nhau chạy lui, vừa chạy vừa bắn hù dọa vào các bụi rậm bên đường, rồi lên xe chạy về Mỹ Tho.

Thấy giặc rút chạy, đồng chí Bảy Quới hô lên báo tin. Anh em du kích cũng vừa ra. Trời đã chạng vạng, đồng chí Bảy Quới và anh em lặn xuống rạch mò xác thằng cò lên, thu được khẩu súng lục. Đêm đó, quân khởi nghĩa hạ 2 hàng me để chắn đường từ Xoài Hột lên Long Hưng.

Đẩy lùi hai trung đội địch rút chạy, quả là một trận đánh không cân sức; nhưng do dũng cảm, táo bạo, bí mật, bất ngờ nên quân khởi nghĩa giành được thắng lợi, ngăn chặn được địch tiến vô đình Long Hưng.

Bấy giờ, các con đường bộ lên Long Hưng đều bị ta đốn cây chắn, chỉ còn con đường kinh xáng Lacombo. Mãi đến mấy hôm sau, 4 tàu địch mới theo kinh này vào.

Du kích mai phục hai bên bờ kinh bắn xối xả tàu địch. Tiếng trống mõ, phèn la của dân ở hai bên bờ kinh nổi lên như sấm dậy. Địch không dám đổ bộ, buộc phải tháo lui. Sau đó, địch huy động hàng trung đoàn lính lê dương, lính tập, lính mã tà kéo đến xã Long Hưng đàn áp, giết, hãm hiếp, bắt bớ dân, đốt nhà và cướp của. Lực lượng vũ trang khởi nghĩa non yếu không chống trả nổi đã rút vào bí mật, sơ tán lên Đồng Tháp Mười và sang các tỉnh khác.

Đến cuối năm 1940, Cuộc khởi nghĩa Nam kỳ bị thực dân Pháp dìm trong biển máu. Tại Long Hưng, địch thẳng tay tiến hành khủng bố trắng. Mặc dù vậy, đồng chí Bảy Quới vẫn không rời khỏi địa bàn hoạt động. Mờ sáng ngày 5-1-1941, tại gò Cây Me (xã Long Hưng), bị địch bao vây, đồng chí đã cùng các đồng chí Lê Văn Giác, Nguyễn Văn Ghè và Nguyễn Văn Huân kiên cường đánh trả. Khi hết đạn, cả 4 đồng chí đã anh dũng tử tiết, để khỏi rơi vào tay giặc.

Trung tướng Nguyễn Văn Tiên, nguyên Tư lệnh Không quân Việt Nam, đã viết về đồng chí Nguyễn Văn Quới: “Đồng chí Bảy Quới người mảnh khảnh, tính cương trực, nói năng nhỏ nhẹ dễ thuyết phục người nghe. Tôi nhớ rõ, khi nghỉ hè năm 1940, tôi về quê nhà, được dự những cuộc mít tinh của nhân dân Long Hưng, Bảy Quới là diễn giả rất được yêu thích vì nói những điều rất thiết thực đến quyền lợi của bà con nông dân.

Có lần, anh đến nhà thăm má tôi và nói với anh em tôi về cách mạng: “Giặc Pháp cướp nước ta, bóc lột thậm tệ nên nhân dân ta mới khổ cực, cơm không no, áo không lành, quyền làm người không có. Dân mình nhất định phải nổi dậy đánh Tây, giành chánh quyền, làm chủ đất nước thì mới chấm dứt được cuộc đời nô lệ này”. Rồi anh quay sang tôi: “Tiên còn nhỏ, đi học thì gắng học cho giỏi để sau này giúp ích cho quê hương. Luôn nhớ rằng thanh niên bao giờ cũng là rường cột của nước nhà”.

Ai cũng không thể ngờ con người mảnh khảnh, nói năng nhỏ nhẹ đó lại có một ý chí kiên cường, thể hiện trong một loạt hành động cách mạng, từ chỉ huy hạ đồn Thạnh Phú, một mình đánh lui cuộc tấn công của địch tại cầu Thầy Tùng, đến việc đề xuất tử tiết và tự mổ bụng mình, thà chết để khỏi rơi vào tay giặc.

Ngay đến phút chót đã mổ bụng tự tử, mà còn vung gươm chém gục kẻ thù. Những hành động anh hùng đó không phải ai cũng làm được. Thật quả con người gang thép, đúng là đã chiến đấu đến hơi thở cuối cùng. Thương tiếc thay con người đó đã ngã xuống vào đúng tuổi 30 tràn đầy sức sống...”.