Con Đò Qua Sông Trong Đêm
Trong những năm chiến tranh khốc liệt, một cô gái dân quân trẻ đã âm thầm chèo đò đưa bộ đội vượt sông giữa đêm tối. Có chuyến đi trở về đủ người, cũng có chuyến con đò cập bến trong im lặng đến nghẹn lòng.
Năm 1969, bà Lý Thị Xuân mới 17 tuổi, sống tại một vùng ven sông gần khu vực giới tuyến Bến Hải. Ban ngày bà làm ruộng cùng mẹ, ban đêm tham gia đội dân quân địa phương.
Nhiệm vụ của bà là chèo đò đưa bộ đội và hàng tiếp tế vượt sông vào những lúc trời tối nhất để tránh máy bay trinh sát.
Con sông ban đêm lạnh và đen đặc.
Không ai được phép nói lớn.
Mỗi lần chèo đò, bà Xuân chỉ nghe tiếng mái chèo khua nhẹ và tiếng nước vỗ mạn ghe giữa màn sương.
Có những chuyến đò chở đầy thương binh.
Có chuyến lại là những người lính trẻ còn rất ít tuổi, trước khi lên đường vẫn cười đùa hỏi bà:
— “Mai hòa bình nhớ chèo tụi tui đi ăn chè nghen!”
Bà chỉ cười rồi cúi đầu chèo tiếp.
Một đêm cuối năm, trời mưa phùn rất lạnh. Đơn vị cần đưa gấp một tổ trinh sát qua sông trước rạng sáng.
Giữa dòng nước tối om, pháo sáng bất ngờ bắn lên từ phía xa. Cả khúc sông sáng trắng như ban ngày.
Mọi người lập tức nằm rạp xuống lòng đò.
Bà Xuân nắm chặt mái chèo đến run cả tay nhưng vẫn cố giữ con đò đi đúng hướng giữa dòng nước xiết.
Khi cập bờ bên kia an toàn, một người lính trẻ trước lúc bước xuống đã tháo chiếc khăn rằn trên cổ đưa cho bà rồi nói nhỏ:
— “Giữ làm kỷ niệm nghe đồng chí.”
Bà chưa kịp hỏi tên thì họ đã khuất dần trong màn mưa rừng.
Vài tháng sau, bà nghe tin tổ trinh sát hôm ấy có người đã hy sinh trong một trận đánh lớn.
Chiếc khăn rằn năm xưa bà vẫn giữ đến tận bây giờ.
Nhiều năm hòa bình trôi qua, mỗi lần đi ngang bến sông cũ, bà vẫn nhớ những chuyến đò lặng lẽ giữa đêm đen — nơi tuổi trẻ của biết bao người đã gửi lại bên dòng nước chảy mãi không ngừng.
