Cựu thanh niên xung phong và những chuyến tàu không số
Ông Nguyễn Văn Khôi, nguyên đội viên Đội TNXP 78, tham gia bốc dỡ hàng hóa cho những "chuyến tàu không số" tại bến Vũng Rô, Phú Yên (1964-1965). Ông là một trong những nhân chứng sống của con đường Hồ Chí Minh trên biển huyền thoại.
Năm 1964, chàng trai 20 tuổi Nguyễn Văn Khôi quê Phú Yên tham gia Đội TNXP 78, làm nhiệm vụ bốc dỡ vũ khí, đạn dược từ những "chuyến tàu không số" cập bến Vũng Rô - một trong những bến tiếp nhận hàng chiến lược quan trọng từ miền Bắc chi viện cho miền Nam.
"Tàu không số là những con tàu không có số hiệu, chạy đêm, chạy bí mật từ Bắc vào Nam. Chúng tôi phải bốc dỡ hàng thật nhanh, thật gọn, trước khi trời sáng. Mỗi chuyến tàu, chúng tôi phải làm việc suốt đêm, vác từng thùng đạn, từng hòm súng lên bờ, giấu vào các hang đá, khe núi" - ông Khôi kể.
Đêm 28/2/1965, con tàu không số cuối cùng cập bến Vũng Rô. "Chúng tôi đang bốc dỡ thì máy bay địch phát hiện. Chúng bắn phá dữ dội. Tàu bốc cháy. Nhiều đồng đội của tôi hy sinh ngay trên bến. Tôi may mắn thoát chết, nhưng bị thương ở chân. Nhìn con tàu chìm, tôi khóc. Khóc cho đồng đội, khóc cho hàng hóa không kịp chuyển đi" .
Sau trận đó, bến Vũng Rô bị địch phát hiện, không thể tiếp tục hoạt động. Nhưng những chuyến tàu không số vẫn tiếp tục vào các bến khác, tiếp tục chi viện cho miền Nam. "Tôi tự hào vì đã góp phần nhỏ bé vào con đường huyền thoại ấy. Những chuyến tàu không số - con đường Hồ Chí Minh trên biển - đã đi vào lịch sử như một kỳ tích của dân tộc" .
Sau năm 1975, ông Khôi tham gia công tác địa phương, thường xuyên kể chuyện về những chuyến tàu không số cho thế hệ trẻ. "Tôi muốn các cháu hiểu rằng, hòa bình hôm nay không tự nhiên có. Nó được đánh đổi bằng xương máu của biết bao thế hệ. Hãy trân trọng và giữ gìn" .
