Đà Nẵng và Nguyễn Tri Phương-Anh hùng thời hoa lửa tạo nên người giữ lửa
Trận Đà Nẵng (1858–1859) là sự kiện lịch sử then chốt, đánh dấu sự khởi đầu của cuộc chiến tranh xâm lược kéo dài của Liên quân Pháp–Tây Ban Nha tại Việt Nam. Liên quân chọn Đà Nẵng làm điểm đổ bộ đầu tiên vì đây là một hải cảng chiến lược, rộng lớn và chỉ cách kinh đô Huế khoảng 100 km, nhằm thực hiện tham vọng "đánh nhanh thắng nhanh" để nhanh chóng buộc triều đình Nhà Nguyễn phải đầu hàng. Cuộc tấn công dữ dội bắt đầu vào ngày 31 tháng 8 năm 1858, với hỏa lực mạnh mẽ đã nhanh chóng chiếm được các đồn ven biển.
Tuy nhiên, ý đồ bách chiến bách thắng của địch đã bị chặn đứng bởi sự chỉ huy tài tình của Đại danh thần Nguyễn Tri Phương. Khi được triều đình điều vào làm Tổng thống quân vụ, Nguyễn Tri Phương đã nhận thấy sự chênh lệch lớn về vũ khí. Ông quyết định không đối đầu trực diện mà áp dụng một chiến thuật phòng thủ linh hoạt và kiên trì: thực hiện triệt để chính sách "vườn không, nhà trống" để cắt đứt mọi nguồn tiếp tế tại chỗ, đồng thời xây dựng hệ thống đồn lũy vững chắc, bao vây, cô lập liên quân tại bán đảo Sơn Trà.
Chiến thuật này đã phát huy hiệu quả tối đa. Suốt gần năm tháng bị vây hãm, liên quân không thể tiến sâu vào nội địa, bị hao mòn nghiêm trọng bởi đói, bệnh dịch, và các cuộc tập kích. Chiến lược "đánh nhanh thắng nhanh" của Pháp đã phá sản hoàn toàn. Cuối cùng, vào tháng 2 năm 1859, Phó Đô đốc De Genouilly buộc phải rút phần lớn lực lượng, chuyển hướng vào đánh Gia Định. Thắng lợi ban đầu này đã bảo vệ được kinh đô Huế và làm chậm lại quá trình xâm lược, chứng minh cho tinh thần quật cường của quân dân Việt Nam.
"Thời Hoa Lửa" và "Người Giữ Lửa" là hình ảnh biểu trưng cô đọng cho Trận Đà Nẵng (1858–1859). "Thời Hoa Lửa" mô tả bối cảnh lịch sử bi tráng: đó là thời kỳ mà Đà Nẵng phải hứng chịu ngọn lửa dữ dội của đại bác và tham vọng xâm lược từ Liên quân Pháp–Tây Ban Nha. Tuy nhiên, giữa khói lửa hủy diệt ấy, lại nở rộ "bông hoa" của lòng yêu nước và tinh thần quật cường của dân tộc, thể hiện qua chiến công cầm chân và làm phá sản chiến lược "đánh nhanh thắng nhanh" của địch. Đây là thời kỳ của sự đối đầu không cân sức nhưng thăng hoa về ý chí.
Trong bối cảnh khốc liệt đó, Danh thần Nguyễn Tri Phương chính là hình ảnh tiêu biểu nhất của "Người Giữ Lửa". Lửa mà ông giữ không chỉ là ngọn lửa chiến đấu thông qua chiến thuật "vườn không, nhà trống" linh hoạt, giúp duy trì cuộc kháng chiến và bảo toàn lực lượng triều đình. Quan trọng hơn, ông đã giữ vững ngọn lửa khí tiết và lòng trung thành đến hơi thở cuối cùng, từ chối hợp tác với quân Pháp ngay cả khi bị bắt. Di sản của ông, cùng với hành động giữ lửa nhân văn của người dân khi bảo tồn Nghĩa trang Y Pha Nho (Mả Tây), để lại bài học cho thế hệ trẻ: Phải có bản lĩnh để vượt qua áp lực của thời đại, sáng tạo để chiến thắng đối thủ mạnh hơn, và khí tiết để không bao giờ bán rẻ lý tưởng.
Đà Nẵng ngày nay đã chuyển mình từ "Thời Hoa Lửa" của súng đạn năm 1858 sang "Thời Hoa Lửa" của sự phát triển và cạnh tranh toàn cầu. Tuy nhiên, tinh thần của "Người Giữ Lửa" Nguyễn Tri Phương vẫn là kim chỉ nam. Thay vì chiến đấu bằng vũ khí, thành phố phải chiến đấu bằng trí tuệ và sự sáng tạo, áp dụng chiến lược linh hoạt (như "vườn không, nhà trống" năm xưa) để vượt qua các đô thị lớn hơn, tập trung vào phát triển thành phố thông minh và du lịch chất lượng cao. Thanh niên Đà Nẵng chính là thế hệ "Người Giữ Lửa" mới: giữ lửa bản lĩnh, khí tiết trong công việc, và giữ lửa nhân văn khi bảo tồn di sản lịch sử. Quá khứ hào hùng đã tạo nên nền tảng vững chắc, giúp Đà Nẵng trở thành một đô thị hiện đại, văn minh mà vẫn vẹn nguyên hồn thiêng dân tộc.
