“Đại bản doanh” của cách mạng miền Nam – Căn cứ Trung ương Cục

Bài 251: “Đại bản doanh” của cách mạng miền Nam – Căn cứ Trung ương Cục

Ẩn mình dưới những tán rừng già thuộc xã Tân Lập, huyện Tân Biên, tỉnh Tây Ninh, Khu di tích Căn cứ Trung ương Cục miền Nam từng là “đại bản doanh” tối mật, là bộ não chỉ đạo mọi hoạt động cách mạng của toàn miền Nam trong suốt 14 năm kháng chiến chống Mỹ ác liệt (1961-1975). Nơi đây được ví như “Thủ đô kháng chiến” của miền Nam, nơi hội tụ những quyết định lịch sử làm thay đổi cục diện chiến tranh.

Căn cứ Trung ương Cục miền Nam, còn được bà con gọi với cái tên thân thương là “Chiến khu R”, tọa lạc tại vùng rừng núi Rùm Đuôn, Chàng Riệc, sát biên giới Việt Nam – Campuchia, cách trung tâm thị xã Tây Ninh khoảng 60 km về phía bắc. Nơi đây được chọn làm căn cứ vì có vị trí địa lý vô cùng thuận lợi: rừng già rậm rạp, cây cối cao lớn, che mắt máy bay do thám của địch; lại gần biên giới, dễ dàng liên lạc, chi viện và rút lui khi cần. Ngày 23 tháng 1 năm 1961, Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương Đảng đã quyết định thành lập Trung ương Cục miền Nam, cơ quan lãnh đạo cao nhất của Đảng tại chiến trường Nam Bộ. Kể từ đó, căn cứ này đã trở thành trung tâm đầu não, chỉ huy mọi mặt trận, làm thất bại hàng loạt chiến lược chiến tranh của đế quốc Mỹ và chính quyền Sài Gòn.

Suốt 14 năm, từ nơi rừng thiêng nước độc này, biết bao nghị quyết quan trọng, biết bao chiến dịch lớn đã được vạch ra, trong đó có cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Mậu Thân 1968 và đại thắng mùa Xuân 1975. Tại đây, các đồng chí lãnh đạo như Lê Duẩn, Trường Chinh, Phạm Hùng, Võ Chí Công… đã từng làm việc, chỉ đạo chiến trường. Căn cứ được xây dựng kiên cố, có hệ thống hầm hào, lán trại, đường giao thông liên hoàn, có nhà hát, bệnh xá, trường học, nhà in, xưởng quân giới… Để bảo vệ an toàn cho cơ quan đầu não, lực lượng bảo vệ đã chiến đấu anh dũng, nhiều đồng chí đã hy sinh. Ngày nay, Khu di tích Căn cứ Trung ương Cục miền Nam đã được xếp hạng Di tích quốc gia đặc biệt. Đến với nơi đây, du khách có thể tham quan các phân khu chính: Khu di tích lịch sử, Khu tưởng niệm và Khu bảo tồn cảnh quan. Còn đó những chiếc hầm bí mật, những nền nhà sàn đơn sơ, những tấm bia khắc tên các anh hùng liệt sĩ. Tất cả gợi lên trong lòng người niềm xúc động, tự hào về một thời kỳ lịch sử hào hùng của dân tộc. Nơi đây mãi là địa chỉ đỏ thiêng liêng, là điểm hẹn của lòng yêu nước và niềm tự hào dân tộc.