Đại tá, Anh hùng LLVT nhân dân Bùi Xuân Hình: Ánh sáng từ kỷ vật và lời hẹn ước đoàn viên (1)

“Bão lửa” ở Pochentong và kỷ vật soi đường

Chúng tôi đến thăm ông Hình vào một buổi chiều đông tại tư gia ở xã Tân Lạc, tỉnh Phú Thọ. Trong không gian ấm cúng, giữa mùi trà thơm và cái se lạnh của vùng đất trung du, câu chuyện về một thời “lửa đạn” bắt đầu thật tự nhiên. Khi nhắc lại những ngày tháng xẻ dọc Trường Sơn, ánh mắt người cựu chiến binh bỗng sáng lên một vẻ tinh anh lạ thường, như thể mọi ký ức của hơn nửa thế kỷ trước vừa mới chỉ diễn ra vào ngày hôm qua. "Kỷ niệm chiến trường thì tôi có nhiều lắm. Năm 1967 tức là 22 tuổi, tôi xung phong nhập ngũ, rồi cùng lớp lớp thanh niên hành quân ra chiến trường. Để mà nói là bồi hồi thì phải kể đến cuộc tiến công vào sân bay Pochentong trên đất bạn Campuchia", ông Hình nhấp chén trà, bắt đầu hồi tưởng.

Theo đó, năm 1971, đế quốc Mỹ thực hiện chiến lược “Việt Nam hóa chiến tranh” và mở rộng thành “Đông Dương hóa chiến tranh”. Trong bối cảnh cuộc kháng chiến diễn ra ác liệt, bộ đội đặc công Việt Nam cùng lực lượng cách mạng Campuchia tiến hành cuộc tiến công vào sân bay Pochentong - không quân hỗn hợp lớn nhất của ngụy quân Lon Nol. Đây là mục tiêu chiến lược, được địch tổ chức phòng thủ dày đặc, hỏa lực mạnh, giữ vai trò quan trọng trong hệ thống không quân của chúng. Từ đây, hàng trăm máy bay Mỹ, ngụy liên tục cất cánh đi đánh phá các căn cứ của ta ở Tây Nguyên và Nam Bộ.

Lúc bấy giờ, J16 đặc công cơ giới Miền (một trong những đơn vị tiền thân của Lữ đoàn 429, Binh chủng Đặc công hiện nay) được giao nhiệm vụ phối hợp với đơn vị bạn tập kích phá hủy sân bay Pochentong. Sau khi các đơn vị hoàn thành công tác trinh sát, đêm 21, rạng sáng 22-1-1971 là thời gian được cấp trên chuẩn y tấn công vào Pochentong. Khi ấy, trên cương vị Tiểu đoàn phó Tiểu đoàn 7, ông Hình trực tiếp chỉ huy các mũi của đơn vị phối hợp cùng đơn vị bạn đánh vào khu vực bãi đậu máy bay. Trận đánh kết thúc lúc 5 giờ ngày 22-1-1971, gây tiếng vang lớn khi chỉ sau 3 giờ chiến đấu, quân ta đã tiêu diệt gần 1.000 tên địch, trong đó có 300 giặc lái và nhân viên kỹ thuật, hơn 100 máy bay, 9 kho bom đạn, xăng dầu hậu cần. Toàn bộ sở chỉ huy sân bay Pochentong của địch bị phá hủy hoàn toàn, qua đó lập nên một trong những chiến công tiêu biểu của bộ đội đặc công Việt Nam trên đất Campuchia.

Chính trong trận đánh khốc liệt ấy, ông thu được chiếc đèn pin cổ nghéo (hay còn gọi là đèn pin chữ L, đèn pin góc vuông hoặc đèn pin cong) do Mỹ sản xuất - một chiến lợi phẩm nhỏ bé giữa chiến trường ác liệt.

Sau trận đánh ấy, chiếc đèn pin tiếp tục theo ông Hình trên những chặng đường chiến đấu sau này. “Trong những cuộc hành quân bí mật ban đêm, khi mỗi bước đi đều phải thận trọng tuyệt đối, ánh sáng hẹp và cụp của chiếc đèn pin giúp soi đường, đọc bản đồ, giữ nhịp liên lạc mà vẫn bảo đảm yếu tố bí mật”, ông nhớ lại.

Với người lính đặc công, chiếc đèn pin ấy không chỉ là phương tiện tác chiến mà còn là người bạn đồng hành thầm lặng trong những đêm dài hành quân căng thẳng, nơi sự sống còn nhiều khi chỉ được phân định bằng một vệt sáng nhỏ. Nó gắn với những bước chân lặng lẽ, những giờ phút chờ đợi, những quyết định sinh tử không thể lùi lại phía sau.

Tháng 12-2018, Đại tá Bùi Xuân Hình trao tặng chiếc đèn pin cổ nghéo cho Bảo tàng Quân khu 3. Ông chia sẻ: “Cái đèn này theo tôi cả đời lính. Tôi trao lại cho bảo tàng, coi như gửi lại kỷ niệm của chiến tranh, để lớp trẻ sau này nhìn vào biết được cha anh đã từng chiến đấu anh dũng như thế nào”.

Búi dù - hẹn ước ngày trở về

Câu chuyện của chúng tôi bỗng chốc rộn ràng hơn khi bóng dáng bà Bùi Thị Mến xuất hiện nơi ngưỡng cửa, trên tay là chiếc làn đi chợ về. Ông Hình đon đả đỡ làn, rồi mời bà vào nhà rồi quay sang nói: Sau những trận chiến khốc liệt, sau bom đạn và những cuộc hành quân không hẹn ngày về, tôi luôn có một điểm tựa lặng lẽ ở phía sau. Đó chính là bà ấy.

Ông Hình và bà Mến vốn là đôi bạn gắn bó với nhau từ thuở thiếu thời. Lớn lên dưới cùng một lũy tre làng, tuổi thơ của họ quyện vào nhau trên con đường đất dẫn tới trường.