Đại tướng Hoàng Văn Thái
Đại tướng Hoàng Văn Thái
"Đại tướng Hoàng Văn Thái là một trong những học trò ưu tú của Chủ tịch Hồ Chí Minh, một đảng viên cộng sản kiên cường, nhất mực trung thành, tận tụy với Đảng, với nước, tận hiếu với nhân dân; một nhà quân sự tài năng, đức độ của cách mạng Việt Nam. Trải qua thực tiễn hai cuộc kháng chiến, với kiến thức và tài năng quân sự xuất sắc, đồng chí trở thành một vị tướng mẫu mực về công tác tham mưu và chỉ huy chiến đấu. Không chỉ là một nhà tổ chức thực tiễn quân sự xuất sắc, Đại tướng Hoàng Văn Thái còn góp phần làm sáng tỏ nhiều vấn đề về lý luận trong quá trình cụ thể hóa đường lối chính trị, quân sự của Đảng vào đấu tranh vũ trang, tiến hành chiến tranh nhân dân, xây dựng lực lượng vũ trang và củng cố nền quốc phòng toàn dân.
Tóm tắt tiểu sử và Quá trình công tác
• Họ và tên: Hoàng Văn Thái (tên khai sinh: Hoàng Văn Xiêm).
• Ngày sinh: 01/5/1915 – Mất: 02/7/1986.
• Quê quán: Xã Tây An, huyện Tiền Hải, tỉnh Thái Bình.
• Xuất thân: Gia đình nông dân yêu nước. Đồng chí sớm giác ngộ cách mạng, được kết nạp vào Đảng Cộng sản Đông Dương và tích cực xây dựng tổ chức Đảng ở các tỉnh Thái Bình, Hà Bắc.
Các mốc sự nghiệp quan trọng:
• Ngày 22/12/1944: Trở thành một trong số 34 đội viên đầu tiên của Đội Việt Nam Tuyên truyền Giải phóng quân, được phân công là người cầm lá cờ trong buổi lễ thành lập Đội, đồng thời vinh dự tham gia Ban Chỉ huy Đội và phụ trách công tác tuyên truyền, binh vận. Sau chiến thắng Phai Khắt, Nà Ngần, đồng chí được giao phụ trách tác chiến và tình báo.
• Tháng 9/1945: Cách mạng tháng Tám thành công, Chủ tịch Hồ Chí Minh giao nhiệm vụ cho đồng chí thành lập, xây dựng Bộ Tổng Tham mưu và đảm nhiệm vị trí Tổng Tham mưu trưởng đầu tiên của Quân đội nhân dân Việt Nam.
• Kháng chiến chống Pháp (1945 – 1954):
o Đảm nhiệm trọng trách Tổng Tham mưu trưởng.
o Trực tiếp làm Tham mưu trưởng và Đảng ủy viên các chiến dịch lớn: Biên Giới, Trung Du, Đường 18, Hà - Nam - Ninh, Hòa Bình, Tây Bắc, Thượng Lào.
o Trong Chiến dịch Điện Biên Phủ, bên cạnh Đại tướng Tổng Tư lệnh Võ Nguyên Giáp, đồng chí trực tiếp chỉ huy công tác tham mưu, tác chiến tại Mặt trận, góp phần quan trọng vào thắng lợi của chiến cuộc Đông Xuân 1953 - 1954.
• Kháng chiến chống Mỹ (1954 – 1975):
o Tháng 3/1966: Nhận nhiệm vụ vào miền Nam truyền đạt Nghị quyết 12 của Trung ương Đảng; sau đó được chỉ định làm Quyền Bí thư Khu ủy Khu 5, Tư lệnh kiêm Chính ủy Quân khu 5.
o Tháng 10/1967: Để chuẩn bị cho Tổng tiến công và nổi dậy Mậu Thân 1968, đồng chí được cử vào Nam Bộ giữ chức Phó Bí thư Trung ương Cục miền Nam, Phó Bí thư Quân ủy Miền, Tư lệnh Bộ Chỉ huy Miền. Đồng chí trực tiếp lãnh đạo, chỉ đạo các đợt tiến công Mậu Thân, đánh bại các cuộc hành quân Chen La I (1970), Toàn thắng (1971), Chen La II (1971), Chiến dịch tiến công tổng hợp Quân khu 8 (1972)...
o Đầu năm 1973: Sau Hiệp định Paris, đồng chí trở lại Bộ Tổng Tham mưu đảm nhiệm cương vị Phó Tổng Tham mưu trưởng thứ nhất, phụ trách tác chiến và chi viện chiến trường. Đồng chí trực tiếp chỉ đạo cơ quan tham mưu chuẩn bị các kế hoạch tác chiến chiến lược, tạo thế và lực cho Tổng tiến công và nổi dậy mùa Xuân 1975, giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất Tổ quốc.
• Sau năm 1975:
o Giữ chức Thứ trưởng Bộ Quốc phòng, Ủy viên Thường vụ Đảng ủy Quân sự Trung ương (nay là Quân ủy Trung ương).
o Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam các khóa III, IV, V; Đại biểu Quốc hội khóa VII.
Khen thưởng cao quý
Đồng chí Hoàng Văn Thái đã được Đảng, Quốc hội, Nhà nước tặng thưởng nhiều huân, huy chương cao quý:
• Huân chương Sao Vàng
• Huân chương Hồ Chí Minh
• 2 Huân chương Quân công (hạng Nhất, hạng Nhì)
• Huân chương Chiến thắng hạng Nhất
• Huân chương Kháng chiến hạng Nhất
• 3 Huân chương Chiến sĩ vẻ vang (hạng Nhất, hạng Nhì, hạng Ba)
• Huy chương Quân kỳ quyết thắng
• Huy hiệu 40 năm tuổi Đảng cùng nhiều phần thưởng cao quý khác.
Dấu ấn nổi bật của Nhà Tham mưu Chiến lược
1. Đề xuất táo bạo trận đầu ra quân
Trong việc lựa chọn mục tiêu cho trận ra quân đầu tiên của Đội Việt Nam Tuyên truyền Giải phóng quân (12/1944), đồng chí Hoàng Văn Thái đề xuất đánh đồn Phai Khắt thay vì phục kích, với lý do: Muốn bảo đảm đánh thắng trận đầu thì phải đánh vào những nơi gần dân, có cơ sở chính trị tốt. Thắng lợi của hai trận Phai Khắt, Nà Ngần đã chứng minh nhận định hoàn toàn chính xác của đồng chí.
2. Xây dựng Bộ Tổng Tham mưu từ con số không
Ngày 7/9/1945, theo đề nghị của đồng chí Võ Nguyên Giáp, Chủ tịch Hồ Chí Minh giao nhiệm vụ cho đồng chí Hoàng Văn Thái thành lập Bộ Tổng Tham mưu với lời dặn: ""Bây giờ chưa có kinh nghiệm, chưa hiểu biết về công tác tham mưu, có khó khăn đấy, nhưng phải cố gắng vừa làm vừa học, có quyết tâm làm thì khó mấy cũng làm được..."". Đồng chí đã đặt nền móng vững chắc cho sự hình thành, phát triển của cơ quan tham mưu chiến lược và ngành tham mưu các cấp trong quân đội.
3. Phương châm ""Đại đội độc lập, tiểu đoàn tập trung"" trong Chiến dịch Việt Bắc 1947
Trước cuộc tiến công của thực dân Pháp Thu - Đông 1947, nhìn nhận thực trạng ""Chiến tranh du kích chưa mạnh, bộ đội ta chưa đánh được trận nào đáng kể"", Tổng Tham mưu trưởng Hoàng Văn Thái đã thống nhất với Bộ Tổng Tư lệnh tổ chức lực lượng theo phương châm ""Đại đội độc lập, tiểu đoàn tập trung"". Đây là chủ trương sáng tạo giúp phân tán, kìm chân địch, đẩy mạnh tác chiến du kích rộng khắp để tạo điều kiện cho các trận tác chiến tập trung, bẻ gãy gọng kìm của địch vào Việt Bắc.
"
