Dân công hỏa tuyến - Những chuyến xe thồ huyền thoại ở Điện Biên
Bà Ma Thị Xuân, dân công hỏa tuyến người dân tộc Tày, từng tham gia vận chuyển lương thực phục vụ Chiến dịch Điện Biên Phủ. Với chiếc xe đạp thồ cải tiến, mỗi chuyến bà chở tới hơn 2 tạ gạo vượt qua những cung đường hiểm trở, góp phần nuôi quân nơi trận địa.
Năm 1954, bà Ma Thị Xuân vừa tròn 18 tuổi, là một trong hàng vạn dân công hỏa tuyến từ các tỉnh trung du và miền núi phía Bắc tham gia phục vụ Chiến dịch Điện Biên Phủ. Chiếc xe đạp thồ - phương tiện vận tải thô sơ nhưng đầy sáng tạo - đã theo bà qua những cung đường núi hiểm trở.
"Xe đạp thồ ngày ấy được cải tiến từ xe Pháp. Chúng tôi buộc thêm hai thanh tre ở hai bên, phía trước gắn thêm một thanh để chở hàng. Mỗi xe có thể chở từ 2 đến 3 tạ gạo. Khi lên dốc thì cúi người đẩy, khi xuống dốc thì ghìm xe lại để khỏi lao xuống vực" – bà Xuân kể.
Con đường từ Tuần Giáo vào Điện Biên dài hơn 80km, toàn là đèo dốc, lại bị máy bay Pháp đánh phá liên tục. "Nhiều hôm vừa đi vừa né bom. Có đồng chí hy sinh, chúng tôi mai táng tạm bên đường rồi lại tiếp tục lên đường. Lương thực phải kịp vào đến nơi cho bộ đội, không thể chậm trễ" – giọng bà trầm lắng.
