Trần Đình Hùng - Người Khẩu Đội Trưởng ĐKZ Giữ Vững Trận Địa Giữa Lửa Đạn Điện Biên Phủ

Khẩu ĐKZ do Đại đoàn 308 thu được của địch trong Chiến dịch Tây Bắc năm 1952 đã trở thành vũ khí gắn liền với những chiến công của Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Trần Đình Hùng trong Chiến dịch Điện Biên Phủ. Giữa những ngày tháng quyết liệt nhất của chiến dịch, khẩu ĐKZ ấy cùng người khẩu đội trưởng đã nhiều lần trở thành nỗi khiếp sợ đối với quân địch, góp phần quan trọng vào việc siết chặt vòng vây và tiêu diệt các cứ điểm then chốt của tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ.

Cuối tháng 3-1954, vòng vây của quân ta ngày càng khép chặt quanh Tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ. Sân bay Mường Thanh, tuyến đường tiếp tế quan trọng của địch, cũng bị uy hiếp nghiêm trọng. Nằm ở phía Bắc sân bay là cứ điểm Huguette 1, còn gọi là cứ điểm 206, một vị trí đặc biệt quan trọng trong hệ thống phòng thủ của quân Pháp. Tại đây, thực dân Pháp bố trí Đại đội 4 thuộc bán Lữ đoàn Lê dương 13 cùng một trung đội ngụy dù. Trung tâm Mường Thanh quyết giữ cứ điểm này bằng mọi giá, bố trí những đơn vị tinh nhuệ, nhiều vũ khí, đạn dược, đồng thời luôn sẵn sàng dùng xe tăng và pháo binh từ trung tâm để chi viện.

Nhiệm vụ tiêu diệt cứ điểm 206 được giao cho Trung đoàn 36, Đại đoàn 308, trong đó có đơn vị của đồng chí Trần Đình Hùng. Để cô lập cứ điểm, Trung đoàn 36 từng bước xây dựng hệ thống trận địa bao vây, phát triển giao thông hào chiến đấu từ Tây sang Đông, nối liền với giao thông hào của Trung đoàn 88, cắt đứt đường băng sân bay và chặn nguồn tiếp tế, tiếp viện của quân Pháp. Từ ngày 15-4-1954, cứ điểm 206 bị bao vây bằng một hệ thống chiến hào ngày càng siết chặt. Sau khi các cứ điểm H6, H7 bị tiêu diệt, 206 trở thành vị trí đột xuất ở phía Bắc trung tâm Mường Thanh. Bị cô lập và tấn công từ nhiều phía, quân địch vẫn chống trả quyết liệt, nhưng vòng vây của quân ta ngày một khép kín.

Sáng 19-4-1954, ba mũi hào của Trung đoàn 36 đã tiến sát hàng rào cứ điểm. Trung đội ĐKZ do Trần Đình Hùng chỉ huy liên tiếp nổ súng, đánh sập nhiều ụ súng ở tiền duyên, khiến sức chống trả của quân địch suy yếu rõ rệt. Ban đêm, súng cối của quân ta tiếp tục dội vào cứ điểm, khiến binh lính Pháp luôn sống trong tâm trạng hoang mang, không biết đợt tiến công tiếp theo sẽ bắt đầu lúc nào.

Trước tình thế đó, thực dân Pháp phải dùng máy bay thả dù tiếp tế trực tiếp xuống cứ điểm 206. Thế nhưng quân lính bên trong không dám bước ra nhận hàng vì sợ hỏa lực bắn tỉa của bộ đội ta. Cứ điểm buộc phải cầu cứu trung tâm Mường Thanh. De Castries hiểu rằng nếu để mất 206 thì sân bay Mường Thanh cũng sẽ bị đe dọa nghiêm trọng, vì vậy ông ta điều hai trung đội bộ binh và xe tăng cùng một trung đội Lê dương từ trung tâm tiến ra, có pháo binh yểm hộ, nhằm lấp các chiến hào của quân ta.

Lúc này, lực lượng phòng ngự của ta chỉ có một khẩu ĐKZ và một tiểu đội bộ binh gồm 20 người do Trần Đình Hùng chỉ huy. Trước sự chênh lệch về lực lượng, một số chiến sĩ không khỏi lo lắng. Nhưng người khẩu đội trưởng vẫn giữ được sự bình tĩnh. Ông động viên đồng đội, củng cố lại công sự và tranh thủ tìm trong những hầm hào, lô cốt của địch những quả lựu đạn còn sử dụng được để đem về phân phát cho anh em. Những hành động tưởng như nhỏ bé ấy đã tiếp thêm niềm tin và tinh thần chiến đấu cho cả đơn vị, giúp mọi người quyết tâm giữ bằng được trận địa, không để quân Pháp san lấp và phá hỏng hệ thống giao thông hào.

Quân địch ngày càng tiến gần. Tiểu đội bảo vệ chiến hào phải lùi ra xa, dùng súng bắn tỉa để ngăn bước tiến của chúng. Đúng lúc ấy, kính ngắm của khẩu ĐKZ do Trần Đình Hùng phụ trách bị hỏng vì trúng đạn pháo. Không để sự cố ấy làm gián đoạn hỏa lực, ông bình tĩnh ngắm mục tiêu qua nòng súng, tự điều chỉnh hướng bắn rồi ra hiệu cho xạ thủ khai hỏa. Phát đạn đầu tiên đã đánh trúng đội hình địch, gây thương vong khiến số còn lại phải chững lại. Khi quân Pháp tiếp tục tiến lên, ông chủ động chờ chúng đến gần mới cho bắn, vừa tăng hiệu quả sát thương vừa khiến tinh thần đối phương bị uy hiếp. Nhiều lần quân địch tổ chức xung phong, nhưng lần nào cũng bị hỏa lực ĐKZ đánh trúng đội hình, buộc chúng phải lùi lại.

Không chịu từ bỏ, quân Pháp gọi pháo binh từ trung tâm Mường Thanh bắn dữ dội vào trận địa của ta. Các chiến sĩ trong đơn vị lần lượt thương vong, nhưng Trần Đình Hùng vẫn kiên quyết bám trụ. Khi lực lượng bảo vệ gần như không còn đủ sức chiến đấu, ông đặt nòng khẩu ĐKZ lên thành chiến hào và tiếp tục chỉ huy bắn trả. Cuộc chiến giữ trận địa diễn ra vô cùng quyết liệt. Khẩu đội ĐKZ dưới sự chỉ huy của Trần Đình Hùng đã diệt tại chỗ 40 tên địch, phá hủy một súng cối 81mm, bắn cháy một xe tăng, buộc quân Pháp phải rút lui. Trận địa chiến hào của quân ta vì thế vẫn được giữ vững.

Trong khi đó, hệ thống chiến hào của Trung đoàn 36 tiếp tục tiến gần cứ điểm. Càng áp sát, những lá chắn đạn “con cúi” bằng rơm càng bộc lộ hạn chế: chúng không đủ sức ngăn hỏa lực lướt sườn và lựu đạn từ trong đồn ném ra, đồng thời còn khiến vị trí của bộ đội ta dễ bị phát hiện. Tốc độ đào hào vì thế chậm lại. Trước tình hình ấy, những chiến sĩ tân binh từng là du kích vùng địch hậu đề nghị chuyển sang cách đào dũi, khoét ngầm dưới mặt đất để tiến thẳng vào lô cốt địch. Cách làm này vừa giúp giữ bí mật, vừa hạn chế thương vong.

Đêm 22-4-1954, Trung đoàn 36 sử dụng các phân đội nhỏ đồng loạt đánh vào cứ điểm 206 và chiếm được một số lô cốt. Pháo binh ta bắn yểm trợ đến phát thứ 13 thì lực lượng xung kích yêu cầu dừng lại. Từ ba hướng, các mũi tiến công đồng loạt trồi lên từ những đường hào ngầm, đặt bộc phá đánh sập ba lô cốt. Quân Pháp hoàn toàn bất ngờ khi bộ đội ta xuất hiện đột ngột ngay giữa lòng cứ điểm, đầu đội mũ lá, tay cầm súng có lưỡi lê. Trước sức tiến công mạnh mẽ, binh lính địch lần lượt giơ tay đầu hàng. Quân ta nhanh chóng đánh thẳng vào khu chỉ huy sở, tiêu diệt và bắt sống toàn bộ quân địch, hoàn toàn làm chủ cứ điểm 206.

Sau thắng lợi ấy, Trung đoàn 36 tiếp tục nhiệm vụ bao vây, chia cắt các cứ điểm Huguette 5, tức cứ điểm 311B. Đêm 4-5-1954, quân ta mở cuộc tấn công dồn dập vào 311B. Khẩu đội ĐKZ của Trần Đình Hùng tiếp tục nhận nhiệm vụ chi viện cho bộ binh xung kích. Khi trận đánh bắt đầu, chân súng ĐKZ bị hỏng, trong khi nòng súng sau nhiều lần khai hỏa đã nóng bỏng. Không chần chừ, Trần Đình Hùng lấy một mảnh vải bạt bọc quanh nòng súng, lót nòng lên vai rồi bò lên mặt hào để đồng đội tiếp tục nạp đạn. Khẩu ĐKZ từ vị trí đó liên tục tiêu diệt nhiều hỏa điểm và binh lính địch, tạo điều kiện cho lực lượng xung kích tiến lên thuận lợi.

Khi trận đánh gần kết thúc, khẩu đội chuẩn bị ngắm bắn những hỏa điểm cuối cùng của quân Pháp thì Trần Đình Hùng bị thương ở đầu và cánh tay. Dù thương tích, ông vẫn cố gắng chịu đựng, tiếp tục chỉ huy và bắn diệt hỏa điểm địch rồi mới chịu để đồng đội băng bó. Hình ảnh người khẩu đội trưởng bị thương nhưng vẫn kiên quyết bám súng đã trở thành nguồn động viên mạnh mẽ đối với toàn đơn vị, được anh em nêu gương học tập.

Sau khi Chiến dịch Điện Biên Phủ kết thúc thắng lợi, những đóng góp của Trần Đình Hùng được ghi nhận bằng nhiều phần thưởng cao quý. Đồng chí được Đảng và Nhà nước tặng ba Huân chương Chiến công, trong đó có hai Huân chương hạng Nhì và một Huân chương hạng Ba; bốn lần được trung đoàn, đại đoàn khen và được bầu là Chiến sĩ thi đua của đại đoàn. Đặc biệt, ngày 7-5-1956, đồng chí Trần Đình Hùng được Chủ tịch nước tặng thưởng Huân chương Quân công hạng Ba và phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

Từ một khẩu ĐKZ thu được của quân địch trong Chiến dịch Tây Bắc năm 1952, qua bàn tay và ý chí của người chiến sĩ Trần Đình Hùng, nó đã trở thành vũ khí lập nên những chiến công vang dội giữa lòng Điện Biên Phủ. Nhưng phía sau những phát đạn chính xác ấy là bản lĩnh của một người lính luôn biết giữ bình tĩnh trước hiểm nguy, biết động viên đồng đội khi khó khăn và sẵn sàng đứng lại nơi nguy hiểm nhất để bảo vệ trận địa. Chính tinh thần ấy đã làm nên hình ảnh người khẩu đội trưởng ĐKZ anh hùng, góp thêm một dấu son vào trang sử hào hùng của Chiến dịch Điện Biên Phủ.