Đặng Dung và bài thơ viết giữa những ngày mất nước

Đầu thế kỷ XV, sau khi nhà Hồ thất bại, quân Minh tràn vào Đại Việt. Trong bối cảnh ấy, Đặng Dung cùng cha là Đặng Tất tham gia phong trào kháng chiến dưới danh nghĩa nhà Hậu Trần. Ông không chỉ là một vị tướng cầm gươm ngoài chiến trường mà còn là một người để lại dấu ấn sâu đậm bằng thơ ca.

Những năm kháng chiến vô cùng gian khổ. Nghĩa quân nhiều lần phải rút vào vùng núi, thiếu lương thực và liên tục đối mặt với những cuộc truy kích. Dù vậy, Đặng Dung vẫn giữ niềm tin rằng đất nước rồi sẽ có ngày giành lại độc lập.

Trong hoàn cảnh ấy, ông sáng tác bài thơ nổi tiếng “Cảm hoài”. Những câu thơ chứa đựng nỗi đau của người mất nước nhưng không hề bi lụy. Đó là tâm trạng của một con người biết rằng mình có thể không nhìn thấy ngày chiến thắng, nhưng vẫn quyết không từ bỏ chí lớn.

Theo sử sách, Đặng Dung sau này hy sinh trong cuộc kháng chiến. Dù phong trào Hậu Trần thất bại, bài thơ của ông vẫn được nhiều thế hệ truyền tụng như một trong những tác phẩm yêu nước tiêu biểu của văn học trung đại Việt Nam.

Ngày nay, khi đọc lại “Cảm hoài”, nhiều người vẫn cảm nhận được khí phách của một vị tướng cầm gươm nhưng cũng biết dùng ngòi bút để gửi gắm khát vọng độc lập cho muôn đời sau.