ĐẶNG THÚC HỨA: BẢN LĨNH CHÍ SĨ YÊU NƯỚC, NGƯỜI MỞ ĐƯỜNG VÀ TẤM GƯƠNG TẬN TỤY VÌ CÁCH MẠNG
Cụ Đặng Thúc Hứa (1870 – 1931), biệt hiệu Ngoạn Sơn, quê tại làng Lương Điền (nay là xã Thanh Xuân), huyện Thanh Chương, tỉnh Nghệ An, là một chí sĩ yêu nước kiệt xuất, nhà hoạt động cách mạng tiền bối của dân tộc. Cuộc đời cụ là tấm gương sáng ngời về bản lĩnh kiên cường, sự hy sinh thầm lặng và tầm nhìn mở đường cho các thế hệ thanh niên Việt Nam dấn thân cứu nước.
Trí tuệ mẫn tiệp, gạt bỏ vinh hoa để chọn con đường gian khổ
Sinh ra trong một gia đình khoa bảng nổi tiếng (là con trai của Tiến sĩ Đặng Thức), Đặng Thúc Hứa sớm bộc lộ trí tuệ mẫn tiệp, đỗ Cử nhân năm 1900. Tuy nhiên, trước cảnh đất nước đắm chìm trong ách đô hộ của thực dân Pháp, cụ đã kiên quyết từ chối con đường quan lộ phong kiến, chọn dấn thân vào con đường đấu tranh giải phóng dân tộc.
Hưởng ứng Phong trào Đông Du do cụ Phan Bội Châu khởi xướng, năm 1909, Đặng Thúc Hứa xuất dương sang Thái Lan và Trung Quốc. Bằng uy tín, bản lĩnh và sự khéo léo của mình, cụ đã gây dựng nên cơ sở cách mạng vững chắc tại vùng Đông Bắc Thái Lan (đặc biệt là tỉnh Nakhon Phanom và Bản Đông). Nơi đây không chỉ trở thành điểm tựa nuôi dưỡng, che chở cho các nhà hoạt động yêu nước tị nạn mà còn là "trạm luân chuyển" chiến lược để đưa thanh niên Việt Nam ra nước ngoài học tập và hoạt động.
Nhà tổ chức tài ba và tấm lòng bao la với thế hệ trẻ
Đặng Thúc Hứa được biết đến như một nhà tổ chức cách mạng xuất sắc với tầm nhìn xa trông rộng. Cụ đã vần động, tổ chức cộng đồng kiều bào tại Thái Lan khai phá đất hoang, lập trang trại, xây dựng trường học tiếng Việt, vừa giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc, vừa tạo nguồn tài chính tự túc nuôi cán bộ cách mạng.
Đặc biệt, cụ chính là người đã phát hiện, nuôi dưỡng và gửi nhiều thanh niên ưu tú (trong đó có Lý Tự Trọng) sang Quảng Châu (Trung Quốc) để Lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc directly đào tạo. Sự tận tụy, hy sinh hạnh phúc cá nhân và tình yêu thương bao la của cụ dành cho các thế hệ thanh niên đã biến căn nhà của cụ trên đất Thái thành mái ấm tình thương và là cái nôi ươm mầm cho nhiều cán bộ nòng cốt của Đảng sau này.
Khí tiết thanh cao và di sản còn mãi
Trong suốt hơn 20 năm bôn ba nơi xứ người, dù bị kẻ thù rình rập, truy nã gắt gao và phải sống trong điều kiện vô cùng gian khổ, Đặng Thúc Hứa vẫn giữ trọn khí tiết thanh cao, một lòng sắt son với sự nghiệp cách mạng của dân tộc.
Tháng 2 năm 1931, cụ trút hơi thở cuối cùng tại Thái Lan trong sự tiếc thương vô hạn của đồng bào kiều bào và các đồng chí cách mạng.
Đặng Thúc Hứa ngã xuống xa quê hương, nhưng nhân cách cao đẹp, trí tuệ mẫn tiệp và sự cống hiến thầm lặng của cụ đã ghi mốc son chói lọi trong lịch sử đấu tranh của dân tộc, mãi là tấm gương sáng cho các thế hệ hôm nay noi theo về tinh thần xả thân vì nước và tấm lòng tận tụy vì thế hệ trẻ.
