Đào Trọng Khoan: Người gieo hạt giống cách mạng ở Cổ Am

Đào Trọng Khoan sinh ngày 15/7/1910 tại làng Cổ Am, huyện Vĩnh Bảo, tỉnh Hải Dương, nay thuộc huyện Vĩnh Bảo, thành phố Hải Phòng.

Năm 1938, khi phong trào cách mạng đang từng bước được gây dựng ở vùng Vĩnh Bảo, Đào Trọng Khoan trở thành một trong ba đảng viên đầu tiên thành lập Chi bộ Đảng Cộng sản ở Cổ Am vào ngày 8/8/1938, cùng với Trịnh Khắc Dần và Nguyễn Văn Ước. Đây là chi bộ Đảng Cộng sản đầu tiên của huyện Vĩnh Bảo, tiền thân của Đảng bộ huyện sau này.

Nhưng những ngày tháng ấy không hề bình yên.

Sau Hội nghị Trung ương 8 năm 1941, Đào Trọng Khoan liên lạc được với tổ chức Đảng ở Nam Sách. Sau khi được phổ biến tinh thần Nghị quyết Trung ương 8, ông bắt đầu tập hợp thanh niên yêu nước vào Hội Thanh niên Cứu quốc và xây dựng đội tự vệ ở Cổ Am.

Ông còn tổ chức cho một số thanh niên đi học Chương trình hành động của Việt Minh và các lớp huấn luyện quân sự tại Nam Sách.

Nhưng khi cơ sở cách mạng đang phát triển, địch bắt đầu khủng bố.

Đào Trọng Khoan cùng một số đoàn viên Thanh niên Cứu quốc ở Cổ Am, Tiên Am bị địch bắt.

Cơ sở cách mạng bị phá vỡ.

Nhưng những người cách mạng không dễ dàng bị khuất phục.

Cuối năm 1944, Đào Trọng Khoan ra tù.

Và điều đáng quý là sau khi được trả tự do, ông không rời bỏ con đường đã chọn.

Ông trở về Cổ Am và tiếp tục hoạt động, xây dựng lại phong trào cách mạng.

Chỉ một thời gian sau, Cách mạng Tháng Tám năm 1945 diễn ra.

Những cơ sở cách mạng được gây dựng từ trước trở thành nền tảng quan trọng để Cổ Am tiếp tục đóng góp người và lực lượng cho phong trào cách mạng. Cổ Am sau này được biết đến là một vùng đất có truyền thống cách mạng mạnh mẽ, cung cấp nhiều cán bộ cho phong trào cách mạng cả nước.

Câu chuyện của Đào Trọng Khoan không phải câu chuyện về một trận đánh vang dội.

Mà là câu chuyện về một người đã âm thầm xây dựng nền móng cho cách mạng ngay từ những ngày đầu.

Thành lập chi bộ.
Gây dựng cơ sở.
Tập hợp thanh niên.
Xây dựng lực lượng tự vệ.
Bị bắt.
Ra tù.
Và tiếp tục đứng lên.

Có lẽ điều đáng nhớ nhất ở ông chính là sự kiên định.

Bởi có những lúc cách mạng chưa có tiếng súng, chưa có những chiến thắng lớn. Người làm cách mạng chỉ có niềm tin và một vài người đồng chí bên cạnh.

Nhưng chính từ những con người như Đào Trọng Khoan, những “hạt giống” cách mạng được gieo xuống, để rồi đến thời cơ lịch sử, chúng trở thành một lực lượng đủ sức đứng lên giành chính quyền.

“Lịch sử không chỉ được làm nên bởi những người đứng ở nơi ánh sáng rực rỡ nhất, mà còn bởi những người âm thầm gieo hạt trong những ngày chưa ai nhìn thấy mùa xuân.”

Đào Trọng Khoan – người con Cổ Am, một trong những người đặt nền móng cho phong trào cách mạng ở Vĩnh Bảo trước Cách mạng Tháng Tám.