DẤU ẤN CỦA MỘT THẾ HỆ CÁCH MẠNG Ở SÀI GÒN

Tên tuổi Lê Hồng Phong thường gắn với lịch sử cách mạng Việt Nam thập niên 1930. Nhưng ông cũng có một mối liên hệ đáng chú ý với Sài Gòn và Nam Kỳ trong giai đoạn hoạt động trước năm 1940.

Lê Hồng Phong thuộc thế hệ cán bộ được đào tạo trong phong trào cộng sản quốc tế và sau đó trở về hoạt động ở Đông Dương. Ông từng giữ cương vị Tổng Bí thư và tham gia chỉ đạo phong trào trong một thời kỳ tổ chức cách mạng phải hoạt động trong điều kiện khó khăn.

Sài Gòn là một địa bàn quan trọng trong mạng lưới ấy. Thành phố có lực lượng công nhân đông, phong trào học sinh – sinh viên và trí thức phát triển, đồng thời có hệ thống báo chí và giao thông kết nối với nhiều địa phương.

Tên Lê Hồng Phong cũng gắn với Nguyễn Thị Minh Khai, người từng là Bí thư Thành ủy Sài Gòn – Chợ Lớn và sau này bị xử tử tại Hóc Môn. Hai nhân vật vì thế thường xuất hiện cùng nhau trong những câu chuyện về thế hệ cán bộ cách mạng hoạt động ở Nam Kỳ.

Ngày nay, khi đi qua những tuyến đường mang tên Lê Hồng Phong ở TP.HCM, ít người nghĩ rằng tên đường ấy gắn với một thế hệ đã hoạt động trong chính không gian Sài Gòn – Chợ Lớn gần một thế kỷ trước.

Câu chuyện của Lê Hồng Phong vì thế có thể trở thành một bài viết lịch sử địa phương theo một cách khác: không chỉ kể tiểu sử một nhân vật, mà đặt ông vào mạng lưới trí thức, công nhân và cán bộ cách mạng từng tạo nên một Sài Gòn đầy biến động.

Tài liệu tham khảo: Cổng thông tin điện tử Chính phủ TP.HCM. (2011). Sài Gòn đứng lên và kháng chiến chống thực dân Pháp thắng lợi (1930–1954).