DẤU ẤN PHONG TRÀO CÁCH MẠNG TRONG LÒNG ĐÔ THỊ BÌNH ĐỊNH NĂM 1963

Trong những năm tháng kháng chiến chống Mỹ cứu nước, phong trào cách mạng ở Bình Định không chỉ diễn ra sôi nổi ở vùng căn cứ, vùng giáp ranh hay các làng quê đồng bằng, mà còn âm thầm phát triển trong lòng đô thị. Chính tại các thị trấn, khu lao động, bến cảng và trường học, những hạt giống cách mạng đã được gây dựng, góp phần tạo nên thế đấu tranh rộng khắp của quân và dân Bình Định. Theo tư liệu lịch sử, tại các thị trấn Tam Quan, Bồng Sơn, Đập Đá, Phú Phong, ta bắt đầu xây dựng được một số cơ sở cách mạng và các tổ binh vận. Đây là những cơ sở quan trọng, góp phần vận động quần chúng, nắm tình hình, tuyên truyền cách mạng và làm suy yếu tinh thần hàng ngũ địch từ bên trong. Ở thị xã Quy Nhơn, phong trào cũng có bước chuyển đáng chú ý. Ta không chỉ nối lại được các cơ sở cũ từng bị đứt liên lạc từ cuối năm 1962, mà còn xây dựng thêm một số cơ sở mới trong các khu lao động 4, 5, 3, khu vực Cảng, cùng một số trường trung học như Bồ Đề, Cường Để. Điều đó cho thấy phong trào cách mạng đã từng bước bám rễ vào các tầng lớp Nhân dân đô thị, từ công nhân, lao động đến học sinh. Đặc biệt, học sinh các trường trung học ở Quy Nhơn, Bồng Sơn, Tam Quan đã tham gia đấu tranh, đòi địch bãi bỏ nền giáo dục phụ thuộc nước ngoài, đòi từng bước đổi mới và phát triển trường học. Những tiếng nói ấy tuy xuất phát từ môi trường học đường, nhưng mang ý nghĩa chính trị sâu sắc, thể hiện tinh thần yêu nước, ý thức dân tộc và khát vọng tự chủ của thế hệ trẻ Bình Định. Phong trào trong đô thị có đặc điểm âm thầm nhưng bền bỉ. Không ồn ào như những trận đánh ngoài chiến trường, không dữ dội như các cuộc nổi dậy phá ấp chiến lược ở nông thôn, nhưng mỗi cơ sở được xây dựng, mỗi tổ binh vận được hình thành, mỗi cuộc đấu tranh của học sinh đều là một mũi tiến công quan trọng vào bộ máy kìm kẹp của địch. Nhìn lại những năm tháng “hoa lửa”, câu chuyện về phong trào cách mạng trong lòng đô thị Bình Định năm 1963 là minh chứng cho sức sống mạnh mẽ của cách mạng. Từ Tam Quan, Bồng Sơn, Đập Đá, Phú Phong đến Quy Nhơn, từ khu lao động, bến cảng đến trường học, tinh thần yêu nước đã âm thầm lan tỏa, góp phần cùng toàn tỉnh đấu tranh chống Mỹ - ngụy, giữ vững niềm tin vào ngày quê hương được giải phóng.