Đấu tranh của nhân dân Tân Dương kéo tàu tên chủ tỉnh Sa Đéc

Từ tờ mờ sáng ngày 13/5/1930, hơn 700 dân làng Tân Dương, Long Hưng, Hòa Thành, Vĩnh Thạnh, Tân Khánh Tây,... tập trung trước đình và nhà việc Tân Dương trong lúc. Theo lời kể của đồng chí Hà Huy Giáp, lúc ấy là Bí thư Đặc ủy Hậu Giang, nhưng theo Hồi ức của đồng chí Phan Văn Thâu và đồng chí Nguyễn Văn Năng thì cuộc đấu tranh có trên 5.000 người. Hà Thành ngọ báo (Hà Nội) đưa tin: “Chừng một ngàn rưỡi người kéo đến yêu cầu quan Chánh tham biện (sic)” mô tả sự kiện này Chủ quận Lai Vung và hương chức, hội tề đang tập trung đón Chủ tỉnh. Khẩu hiệu đấu tranh là “Giảm thuế thân”, “Bỏ thuế côngxi heo” (thuế sát sinh), “Hoãn bắt dân đi xâu, nếu đi phải trả công”, “Thả những người bị bắt vì thiếu thuế thân, giảm miễn thuế công điền công thổ”. Cuộc đấu tranh đang tiếp diễn thì chiếc canô chở Étxkividông cập bến nhà việc Tân Dương. Khi Chủ quận Lai Vung và hương chức lách đoàn biểu tình xuống đón tiếp “quan lớn” thì đồng chí Phan Văn Bảy, Bí thư Chi bộ Tân Dương, đại diện đoàn biểu tình, nhảy xuống canô đưa yêu sách. Rừng người áp sát, vây chặt Chủ tỉnh và tay sai, Étxkividông tuyên bố không có thẩm quyền giải quyết và định xuống canô quay về Sa Đéc, lập tức một số người nhảy xuống nước lôi chiếc canô lên cạn. Trước sức mạnh đấu tranh của quần chúng, Étxkividông phải hứa sẽ thỏa mãn yêu sách của đoàn biểu tình.

Nguồn: Trang 103 - 104, Lịch sử Đảng bộ tỉnh Đồng Tháp, tập 1 (1927 – 1954)