Đấu tranh trừ gian, xây dựng tiềm lực quân sự và phát động toàn dân kháng chiến ở Mỹ Tho - Gò Công (1946)

Lợi dụng việc thực dân Pháp tái chiếm các điểm xung yếu trong tỉnh, bọn phản cách mạng ở Thị xã Mỹ Tho và các thị trấn, đã tìm mọi cách chống phá chính quyền cách mạng và phá vùng ven Đồng Tháp Mười.

Đồng chí Nguyễn Thị Thập

Để đối phó với những diễn biến trên, Tỉnh ủy thành lập các ban trừ gian phá tề ở các địa phương, với tư tưởng chỉ đạo là “cương quyết trừng trị bọn gian ác, những tên tay sai giặc Pháp có tội ác, nợ máu với nhân dân, ngoan cố chống lại cách mạng; giáo dục, cải tạo những người lầm đường lạc lối theo giặc, mà biết ăn năn hối cải thì được khoan hồng”.

 Ngày 6 - 1 - 1946, nhân dân Mỹ Tho, Gò Công đi bầu cử Đại biểu Quốc hội khóa I nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà và bầu được 8 đại biểu gồm Nguyễn Thị Tốt (Nguyễn Thị Thập), Ngô Tấn Nhơn, Nguyễn Văn Nguyễn, Nguyễn Phi Hoanh, Huỳnh Tấn Phát, Diệp Ba (của tỉnh Mỹ Tho); Nguyễn Văn Côn, Trần Công Tường (của tỉnh Gò Công)[1] Tỉnh ủy Mỹ Tho và Gò Công chủ trương thành lập công binh xưởng để sản xuất vũ khí. Hai công binh xưởng của Mỹ Tho và Gò Công đã tập hợp hàng trăm công nhân có tay nghề như thợ hàn, thợ đúc, thợ bạc... ban đầu lấy máy móc ở Hãng Xáng - Mỹ Tho, thuốc đạn lấy được ở đồn Rạch Gốc (Chợ Lớn), sắt ở đường ray xe lửa Mỹ Tho, sau đó được quần chúng khắp nơi trong tỉnh gửi đồng, thau, gang, chì, kẽm về. Hai công binh xưởng đã sản xuất được lựu đạn gài, lựu đạn ném, rờ-sạt đạn, súng lục, tạo nên những cơ sở công nghiệp quốc phòng đầu tiên của tỉnh. Tất cả các huyện trong tỉnh đều thành lập tổ sản xuất vũ khí, liên xã có tổ rờ-sạt đạn để sản xuất và sửa chữa vũ khí.

Đầu năm 1946, tỉnh Mỹ Tho thành lập lực lượng vũ trang mang tên Quốc vệ đội, gồm một trung đội với 30 súng. Giữa năm 1946, Quốc vệ đội Gò Công cũng được thành lập, quân số một trung đội. Lực lượng vũ trang Mỹ Tho, Gò Công phối hợp với các ban trừ gian giải tán các ban hội tề, trừng trị những tên ác ôn.

Khoảng tháng 7 năm 1946, Chi đội 17 được thành lập tại xã Thạnh Phú (huyện Cai Lậy). Ban đầu chỉ có một trung đội, về sau phát triển nhanh thành 3 đại đội. Sau khi ra đời, Chi đội 17 đã chiến đấu nhiều trận có qui mô cấp tiểu đoàn và gây được tiếng vang trong quần chúng.

Trong các cuộc hội 8 nghị của Tỉnh ủy, tư tưởng chỉ đạo của tỉnh luôn đề cập vấn đề mở rộng Mặt trận Dân tộc thống nhất và phát động toàn dân tham gia kháng chiến được chú trọng. Cụ thể là:

- Về chính trị: đẩy mạnh công tác thông tin tuyên truyền, in truyền đơn, khẩu hiệu cho các ngày lễ; chống mọi âm mưu xuyên tạc, đánh phá của địch.

 - Về quân sự: củng cố và tăng cường lực lượng dân quân tự vệ, cố gắng đến cuối năm 1946, mỗi xã có một trung đội dân quân tự vệ và 1 tiểu đội du kích.

- Về kinh tế: phát động một phong trào phong tỏa kinh tế địch sâu rộng trong nhân dân; vận động nhân dân đóng góp tài chính, quỹ ủng hộ kháng chiến.

Căn cứ vào tình hình mới, tháng 2 - 1946, Tỉnh uỷ Mỹ Tho chỉ đạo cán bộ phải bám cơ sở, lãnh đạo và phát động phong trào kháng chiến. Cán bộ, đảng viên bắt đầu trở về bám trụ nội ô Thị xã Mỹ Tho; tuyên truyền, vận động, xây dựng cơ sở cách mạng. Nhiều khu vực trong thị xã đã nối liên lạc được với cấp trên để nhận chỉ thị. Một số cơ sở cách mạng đã đưa được vũ khí vào thị xã để trang bị cho lực lượng vũ trang. Các lực lượng quân sự, chính trị của Gò Công từ Rừng Sát Lý Nhơn (Gia Định), Bến Tre, Tân An nhanh chóng trở về bám lại địa phương, bám quần chúng để tuyên truyền, xây dựng, củng cố cơ sở, phát động quần chúng trừ gian, diệt tề.

Nguồn: Địa chí tỉnh Tiền Giang.

[1] Danh sách này do Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Tiền Giang cung cấp