Để đất nước mãi mãi hoà bình
Ông Lê Văn Út kể về chiếc bình toong đựng nước của người em trai đã hy sinh.
Những ký ức không thể nào quên
Ông Lê Văn Út, bí danh là Út Két, sinh năm 1939, hiện ngụ phường 1, TP. Tây Ninh, nguyên Uỷ viên Uỷ ban Kiểm tra Tỉnh uỷ cho biết, lúc trẻ, ông tham gia du kích ở đơn vị 302 thuộc xã Mỏ Công, huyện Tân Biên hiện nay. Năm 1970, cấp trên điều động ông về tham gia kháng chiến ở động Kim Quang trên núi Bà Đen. Thời gian sau, cấp trên đưa ông về làm Bí thư xã Ninh Thạnh (nay là phường Ninh Thạnh, TP. Tây Ninh).
Thời gian hoạt động cách mạng ở núi Bà Đen, chứng kiến quân địch thả chất độc hoá học xuống hang động trên núi hòng tiêu diệt lực lượng cách mạng, ông kể lại: “Mỗi lần chúng thả chất độc xuống, chúng tôi tiểu vào khăn cho ướt rồi đắp lên miệng, mũi để không hít phải hơi độc. Nằm yên một chỗ khoảng 10-15 phút, chờ hơi độc bay đi hết, chúng tôi mới dám tháo khăn ra”.
Chuyện sống chết giữa chiến trường không làm người đàn ông này nao núng, nhưng khi nhắc đến những câu chuyện thắm đượm tình nghĩa dân – quân, ông không kiềm được nước mắt. Ông Út cho hay, thời đó, có hai cách tiếp tế lương thực. Tới mùa thu hoạch, đập lúa xong, mỗi chủ ruộng lấy lúa dồn vô 2-3 bao, đem nhét trong đống rơm để tối đến, chiến sĩ cách mạng ra vác vô núi, đào hầm cất giữ. Cách thứ hai là người dân đi làm đồng, lén giấu gạo phía dưới những dụng cụ đựng cơm rồi nguỵ trang bằng một lớp cơm phía trên. Đến ruộng, bà con giở lớp cơm lên ăn, gạo thì giấu vào hốc cây, gửi nuôi quân cách mạng.
Hiện nay, ông Út còn cất giữ một số kỷ vật thời chiến tranh. Lấy ra cho chúng tôi xem chiếc bình toong đựng nước, bên ngoài có khắc dòng chữ: “Lê Quang Trí. 5-3-1969. 17-1 AL”, ông kể, em trai của ông tên Lê Văn Trạch, khi đi kháng chiến, đổi tên Lê Quang Trí. Em trai của ông là cán bộ dân chính, thuộc Ban Tuyên huấn Huyện uỷ Toà Thánh (thị xã Hoà Thành ngày nay) và cũng từng sống, chiến đấu ở động Kim Quang. Ngày 5.3.1969, đoàn cán bộ đi từ khu rừng 48 lên núi Bà Đen, em trai của ông đi trước. Khi đoàn công tác cách ngã ba Khedol khoảng 400-500m thì lọt vào ổ phục kích của địch. Em trai của ông bị bắn chết tại chỗ. Quân cách mạng không thể vào lấy xác em đem về chôn cất được, người dân địa phương đào đất chôn tạm bên đường. Những năm sau đó, quân Mỹ ủi rộng hai bên lề đường, ngôi mộ của em trai ông bị mất dấu vết. Đến nay đã hơn 50 năm trôi qua, gia đình, đơn vị vẫn chưa tìm thấy hài cốt. Thương nhớ đồng đội, ông Bảy Phú- Chánh Văn phòng Huyện uỷ Toà Thánh thời bấy giờ đã khắc tên em trai của ông vào chiếc bình toong mà chủ nhân của nó thường sử dụng.
Ông Lê Văn Út cho biết thêm, ông có 12 anh chị em, trong đó có 7 người tham gia kháng chiến chống Mỹ cứu nước, hy sinh 6 người. Người anh thứ 11 của ông tên Lê Văn Chẩn (tự Bưu), tham gia hoạt động cách mạng, bị quân địch bắt, đưa vào giam giữ ở Khám đường Tây Ninh (phường 2, TP. Tây Ninh ngày nay). Sau đó, ông Chẩn bị đưa ra Nhà tù Phú Lợi (tỉnh Bình Dương ngày nay). Sau sự kiện tù nhân Phú Lợi bị quân địch đàn áp, cho ăn thuốc độc, anh trai của ông bị đưa ra Nhà tù Côn Đảo, cuối cùng bị chết trong tù. “Tôi đã mấy lần đi thăm mộ của ảnh. Hiện nay tên của ảnh còn khắc trên bia tưởng niệm” – ông Út nói.
