Đèo Văn Mầng

Ông sinh năm 1936, ở bản On. Hồi nhỏ nhà nghèo lắm, quanh năm theo bố mẹ lên nương, trỉa lúa, trồng ngô. Cuộc sống khi đó thiếu thốn đủ bề, nhưng bà con trong bản thương nhau, tối đến vẫn quây quần bên bếp lửa.

Lớn lên một chút thì chiến tranh ngày càng ác liệt. Ông nghe cán bộ nói đất nước đang cần thanh niên lên đường làm nhiệm vụ. Ông nghĩ đơn giản:"Mình còn trẻ, còn khỏe thì phải đi. Ở nhà cũng nhớ, nhưng Tổ quốc cần thì phải lên đường."

Vậy là ông tham gia đơn vị 3 – TĐ 2.

Công việc chủ yếu là mở đường, vận chuyển lương thực, san lấp hố bom. Núi rừng Tây Bắc thì dốc cao, vực sâu. Có những hôm gùi hàng nặng trĩu vai, đi từ sáng tới tối chưa tới nơi. Mưa rừng lạnh buốt, quần áo ướt cả ngày. Có lúc bom nổ gần, đất đá rung chuyển, ai cũng thót tim.

Ông nhớ có lần đang làm đường thì nghe tiếng máy bay. Anh em nhanh chóng tìm chỗ trú. Bom nổ xong, khói bụi chưa tan, cả đội đã quay lại làm tiếp. Ông bảo:"Đường không thông thì xe không đi được, xe không đi thì bộ đội phía trước thiếu cái ăn, thiếu đạn."

Nghĩ vậy nên dù mệt cũng không ai bỏ việc.

Những năm tháng ấy gian khổ nhưng tình đồng đội thì không gì sánh được. Chia nhau từng nắm cơm, từng ngụm nước. Đêm nằm rừng nghe tiếng côn trùng, nhớ nhà lắm, nhưng vẫn động viên nhau cố gắng.

Khi đất nước hòa bình, ông trở về bản On. Lại cầm cuốc ra nương, dựng lại cuộc sống. Ông không kể nhiều về những năm tháng ấy, chỉ dặn con cháu: "Phải biết quý hòa bình. Ông và bao người đã vất vả mới có ngày hôm nay."

Giờ già rồi, nhìn bản làng đổi mới, đường bê tông vào tận nhà, trẻ con được đi học đầy đủ, ông chỉ mỉm cười. "Ngày trước gian khổ mấy cũng đáng. Miễn là quê hương mình được yên bình."