Đi qua chiến tranh để gặp hòa bình

Hòa bình, với ông tôi, không phải là khái niệm trừu tượng. Đó là điều chỉ có thể hiểu trọn vẹn sau khi đã đi qua chiến tranh. Và để gặp được hòa bình, ông đã phải đi một con đường rất dài.

Trong những năm tháng ở chiến trường, hòa bình là điều xa xỉ. Người lính không có thời gian để nghĩ về nó. Mỗi ngày trôi qua là một cuộc đấu tranh để tồn tại, để hoàn thành nhiệm vụ và để bảo vệ đồng đội.

Ông từng nói rằng, khi đang ở giữa bom đạn, người ta không nghĩ đến ngày mai xa xôi. Chỉ nghĩ đến việc làm sao để sống sót qua ngày hôm nay. Hòa bình khi ấy là một ý niệm mờ nhạt, nhưng vẫn đủ để giữ con người đứng vững.

Chiến tranh lấy đi của ông nhiều thứ: sức khỏe, tuổi trẻ, những người bạn không bao giờ trở lại. Nhưng chính trong mất mát ấy, ông hiểu sâu sắc giá trị của hòa bình. Nó không phải là trạng thái hiển nhiên, mà là kết quả của vô số hy sinh.

Khi được đưa ra Bắc năm 1969, ông lần đầu cảm nhận rõ hơn thế nào là sống xa chiến trường. Không còn tiếng bom nổ, không còn hành quân trong rừng sâu. Nhưng chiến tranh vẫn ở lại trong ông, trong ký ức và trong vết thương.

Hòa bình đến với ông một cách chậm rãi. Ông phải học lại cách sống đời thường, cách làm một người dân bình thường sau những năm tháng cầm súng. Không dễ dàng, nhưng ông kiên nhẫn, như cách ông đã kiên nhẫn trong chiến tranh.

Với ông, đi qua chiến tranh để gặp hòa bình không phải là hành trình chiến thắng, mà là hành trình trở về làm người. Trở về với sự lặng lẽ, với ruộng đồng, với gia đình.

Và khi nhìn ông trong những năm tháng sau này, tôi hiểu rằng, hòa bình hiện diện rõ nhất không phải ở những khẩu hiệu lớn, mà ở dáng ngồi trầm lặng của một người lính đã đi hết chiến tranh và chọn sống hiền hòa giữa đời thường.